Akran zorbalığı ve yeni nesil çetelerin 'cezasızlık' nedeniyle 18 yaş altı çocukları 'tetikçi' olarak kullanmaları 'suçlu çocuk' ve 'mağdur çocuk' sayısını dehşet verici boyuta taşıdı. Elinde bıçak, belinde silah kimi zaman akranını katleden çocuk, kimi zaman da çete hesaplaşmasında tetiği çeken taraf oldu. Sokak ortasında yaşanan ve başrolünde çocukların olduğu olayların artması üzerine 'suça sürüklenen çocuklara yönelik yasa teklifi' Meclis'e sunuldu. Çocukların suça karışmasında caydırıcı tedbir olması için 15-18 yaş arası suça bulaşana müebbet hapis cezası öngören teklif Meclis'ten geçti.
KAYITLARDA 270 BİN MAĞDUR ÇOCUK
Hem mağdur hem de 'suçlu' olarak güvenlik birimleriyle tanışan çocuk sayısının 600 bini aştığını TÜİK’in 2025 verileri ortaya koydu. 270 bin çocuk olaylarda mağdur olarak yer alırken kayıtların yüzde 84'ü suç mağduriyeti, yüzde 16'sı takibi gereken olaylar kapsamında değerlendirildi. Suça karışan çocuk sayısı ise 197 bin olarak açıklandı. Bu çocukların yüzde 42'si 'yaralama', yüzde 15'i hırsızlık, yüzde 10'u uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanma, satma, satın alma, yüzde 5'i de tehdit suçlarından işlem gördü. 92 bin çocuk ise bilgisine başvurulmak üzere karakolla tanıştı.
BİR YILDA 610 BİN ÇOCUK KARAKOLLUK OLDU
Türkiye’de son dönemde çocukların suça sürüklenmesi ve maruz kaldığı şiddet endişe verici boyuta ulaşırken, TÜİK verilerine göre 2025’te 610 bine yakın çocuk güvenlik birimlerine geldi ya da getirildi. Çocukların 267 bin 794’ü mağdur, 196 bin 308’i suça sürüklenme nedeniyle kayıtlara geçti. Yeni nesil çetelerin yaygın olarak kullandığı suça sürüklenen çocuklara en fazla isnat edilen suç ise yüzde 41,6 ile yaralama oldu.
14 yaşındaki Mattia Ahmet Minguzzi’nin 24 Ocak 2025’te Kadıköy’de uğradığı saldırı sonucu hayatını kaybetmesi… 17 yaşındaki Atlas Çağlayan’ın 14 Ocak 2026’da İstanbul Güngören’de öldürülmesi… 16 yaşındaki Abdülbaki Demirel’in 10 Mayıs 2026’da Büyükçekmece’de bir parkta cinayete kurban gitmesi… 15 Nisan 2026’da, Kahramanmaraş’ın Onikişubat ilçesindeki Ayser Çalık Ortaokulu’nda bir öğretmen ve 11 öğrencinin katledilmesi… Bu olaydan sadece bir gün önce Şanlıurfa’nın Siverek ilçesinde yaşanan okul saldırısında 16 kişinin yaralanması ve her geçen gün artan akran zorbalığı haberleri… Tüm bu olayların ortak yönü maalesef ‘suça sürüklenen çocuklar’ olarak ifade edilen 18 yaş altı zanlılar tarafından işlenen suçlar olması. Türkiye’nin son dönemde en derin yaralarından biri olan suça sürüklenen çocukların karıştığı olaylardaki artış dikkat çekerken, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin ‘Güvenlik Birimine Gelen veya Getirilen Çocuk İstatistikleri’nde bir yılda 609 bin 959 çocuğun karakolla tanıştığını açıkladı.
YARALAMA İLK SIRADA
TÜİK verileri, 2025 yılında çocukların karıştığı olay sayısının bir önceki yıla göre yüzde 0,4 azaldığını belirtse de bir yılda 267 bin 794 çocuk mağdur, 196 bin 308 çocuk ise suça sürüklenme nedeniyle kayıtlara geçti. Verilere göre, 92 bin 301’i bilgisine başvurma, 28 bin 251’i kabahat işlediği iddiası, 18 bin 554’ü kayıp olması nedeniyle, 6 bin 751’i ise diğer nedenlerle güvenlik birimlerine geldi veya getirildi. Suça sürüklenme nedeniyle güvenlik birimlerine gelen veya getirilen çocuklara isnat edilen suçlar incelendiğinde, ilk sırada yüzde 41,6 ile yaralama yer alırken, yaralamayı yüzde 14,7 ile hırsızlık, yüzde 9,7 ile uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmak, satmak veya satın almak, yüzde 5,1 ile tehdit suçları izledi. Geriye kalan yüzde 28,9’luk bölüm ise diğer suçlardan oluştu.
Güvenlik birimlerine mağdur olarak gelen 267 bin 794 çocuğun yüzde 83,9’unu suç mağdurları, yüzde 16,1’ini ise takibi gereken olay mağdurları oluşturdu. Suç mağduru olarak güvenlik birimlerine gelen veya getirilen 224 bin 579 çocuğun mağduriyet nedenlerinde ilk sırada yüzde 59,2 ile yaralama yer aldı. Bunu yüzde 10,3 ile cinsel suçlar, yüzde 8,5 ile aile düzenine karşı suçlar ve yüzde 5 ile tehdit takip etti. Diğer nedenlerin payı ise yüzde 17 olarak hesaplandı. Verilere göre, 2025 yılında güvenlik birimlerine gelen veya getirilen çocukların karıştığı olay sayısı bir önceki yıla göre yüzde 0,4 gerilese de buna karşın mağdur çocuklar ile suça sürüklenme nedeniyle güvenlik birimlerine getirilen çocuklar, tüm geliş nedenleri içinde en büyük iki grubu oluşturmaya devam etti.
9 YILDA YÜZDE 78 ARTTI
Öte yandan kamuoyunu sarsan çocuk ölümlerine sebep olanların da çocuk olması, Türkiye’de ‘suça sürüklenen çocuklar’ meselesini yeniden kamuoyunun gündeminde ilk sıralara taşıdı. Tepkiler yükseldikçe çocukların cezai sorumluluğu, yargılama usulleri, aldıkları ceza indirimleri tartışma konusu oldu. 2025 yılının son ayında ‘Çocukların Suça Sürüklenmesine Yol Açan Nedenlerin İncelenmesi ve Yapılması Gerekenlerin Belirlenmesi Amacıyla’ bir Meclis Araştırma Komisyonu kuruldu. Komisyonun geçtiğimiz Haziran ayında hazırladığı taslak rapora göre, çocukların karıştığı yaralama olayları 2015-2024 arasında yüzde 78,6 artarak 81 bin 875’e çıktı. Uyuşturucu suçları aynı dönemde yüzde 119,5 artışla 16 bin 563’e ulaştı. Bağımlılık oranlarında alkol yüzde 47,3, sigara ise yüzde 83 seviyesinde tespit edildi.
18 YAŞ ALTININ KARIŞTIĞI OLAY SAYISI YILDA 200 BİN
TÜİK Sosyal İstatistikler Daire Başkanı Turgay Altun’un, suça sürüklenen çocuklara ilişkin Meclis Komisyonu’nda Ocak 2026’da paylaştığı bilgilere göre, çocuklar ayda en az birkaç kere olmak üzere zorbalığa maruz kalıyor. Akran zorbalığının 6-12 yaş grubunda daha yaygın olduğu belirtilirken, engelli çocuklara yönelik akran zorbalığının daha yüksek oranda bulunuyor. Altun’un paylaştığı verilere göre, 2024 yılı itibarıyla ülkede 7 milyon civarında yoksul çocuk olduğu tahmin edilirken, toplamda yüzde 32 oranında çocuk yoksulluğunun mevcut, çocukların suça karıştığı olay sayısının ise yıllık ortalama 200 bin civarında olduğu değerlendiriliyor.
‘CEZAEVLERİNDE 4 BİN 582 ÇOCUK VAR’
Meclis Araştırma Komisyonu’na Ocak 2026’da sunum yapan Ceza ve Tevkif Evleri Genel Müdür Enis Yavuz Yıldırım’ın paylaştığı verilere göre, Türkiye ceza infaz kurumlarında toplam 4 bin 582 çocuk var. Bu çocukların 422’si yabancı uyruklu. Denetim serbestlik altında bulunan çocuk sayısı 9 bin 763. Ayrıca 2023 yılı itibarıyla 15-17 yaş grubunda bin 297 çocuk hükümlü var. 12-14 yaş grubunda 98 çocuk ceza infaz kurumlarında hükümlü olarak bulunuyor. Hükümlü çocukların ceza infaz kurumlarında ortalama kalma süresi 404 gün olurken, tutuklu çocukların ceza infaz kurumlarında kalma ortalama süresi 109 gün. Öte yandan Komisyon ile paylaşılan verilere göre, 2025 yılında açılan soruşturmalardaki 186 bin 256 çocuktan 9 bin 905’i tutuklandı, 80 bin 657’si hakkında kamu davası açıldı.
MÜEBBET ÖNGÖREN TEKLİF MECLİS’TEN GEÇTİ
TBMM Genel Kurulu’nda dün görüşülen ‘Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklif kabul edildi. Buna göre fiili işlediği sırada 18 yaşını doldurmamış olan kişiler hakkında suç ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasında 27 yıla kadar müebbet cezasında ise 18 yıla kadar hapis cezası verilebilecek. Kanun ile ayrıca ‘suça sürüklenen çocuk’ ibaresinin ‘adli süreçteki çocuk’ olarak değiştirildi.
