Cezaevinden çıkan hükümlülerin yaklaşık yüzde 45’inin yeniden suç işlemesi, ceza infaz sisteminde kapsamlı bir değişikliği gündeme getirdi. Türkiye gazetesinde yer alan habere göre Adalet Bakanlığı, bu tabloyu tersine çevirmek amacıyla rehabilitasyon odaklı yeni bir infaz yaklaşımı için eylem planı hazırladı. AK Parti ve MHP’nin gündeme taşıdığı düzenlemeler kapsamında, suçluyu topluma yeniden kazandırmayı esas alan adımların iki yıl içinde hayata geçirilmesi hedefleniyor.
TEKRAR SUÇ ORANI ALARM VERİYOR
Adalet Bakanlığı kaynaklarına göre, cezaevinden tahliye olduktan sonra yeniden suç işleyenlerin oranı dünya genelinde yüzde 40–45 bandında seyrediyor. Türkiye’de de bu oranın yaklaşık yüzde 45 olduğu belirtiliyor. Yetkililer, bu durumun sadece ceza süresiyle değil, infaz sürecinin niteliğiyle doğrudan bağlantılı olduğuna dikkat çekiyor. Bir kez suç işleyen bireyin, psikolojik eşiği aştıktan sonra yeniden suça yönelmesinin kolaylaştığı vurgulanıyor.
İNFAZ SİSTEMİNDE REHABİLİTASYON MERKEZLİ DÖNÜŞÜM
Hazırlanan eylem planı çerçevesinde, ceza infaz sisteminde suç–yaptırım–infaz dengesinin yeniden kurulması amaçlanıyor. Toplumsal ihtiyaçlar doğrultusunda ceza mevzuatı gözden geçirilirken, özellikle hükümlülerin cezaevinden çıktıktan sonra yeniden suç işlemelerini engelleyecek mekanizmalar ön plana çıkarılacak.
ALTERNATİF YAPTIRIMLAR GENİŞLETİLECEK
Kısa süreli hapis cezalarına alternatif olarak uygulanan yaptırımların daha etkin hale getirilmesi ve kapsamının genişletilmesi planlanıyor. Ceza adaleti sistemi, hürriyeti bağlayıcı cezaya alternatif yeni yaptırım türleriyle desteklenecek. Böylece cezaevi dışındaki infaz yöntemlerinin caydırıcılığı ve rehabilite edici yönü artırılacak.
DENETİMLİ SERBESTLİK YENİDEN ELE ALINIYOR
Hükümlülerin denetimli serbestlik sürecinde, işlenen suçun niteliğine uygun yükümlülüklere tabi tutulması sağlanacak. Maktu oranlı denetimli serbestlik uygulaması da yeniden değerlendirilecek. Amaç, tahliye sonrası sürecin sadece bir formalite olmaktan çıkarılarak, hükümlünün topluma uyumunu güçlendiren bir aşamaya dönüştürülmesi.
BAKIM İHTİYACI OLAN HÜKÜMLÜLERE ÖZEL CEZAEVLERİ
Eylem planında, ağır hastalığı veya bedensel engeli nedeniyle bakıma muhtaç olan tutuklu ve hükümlüler için rehabilitasyona uygun müstakil ceza infaz kurumları kurulması da yer alıyor. Bu kurumların, hem insani koşulları iyileştirmesi hem de yeniden topluma kazandırma sürecine katkı sağlaması hedefleniyor.
AF DEĞİL, DENETİMLİ SERBESTLİK VURGUSU
AK Parti kaynakları, kamuoyunda yapılan “af” tartışmalarına açıklık getirerek, gündemde olan düzenlemenin af ya da ceza indirimi olmadığını belirtti. Parti kurmayları, dünyada da benzer uygulamaların bulunduğunu hatırlatarak, cezanın tamamının cezaevinde geçirilmesi yerine, kurallara uyan hükümlülerin bir bölümünü denetimli serbestlik altında tamamlamasının hedeflendiğini ifade etti.
KURALLARA UYMAYANA DAHA AĞIR YAPTIRIM
Yetkililer, denetimli serbestlikten yararlanan hükümlülerin kuralları ihlal etmesi halinde daha ağır sonuçlarla karşılaşacağını bilmesi gerektiğini vurguluyor. Bu yaklaşımın, hem caydırıcılığı artırması hem de yeniden suç işleme oranlarını düşürmesi amaçlanıyor.
AMAÇ: SUÇLUYU TOPLUMA KAZANDIRMAK
Adalet Bakanlığı kaynakları, infaz rejiminin temel amacının cezalandırmadan çok ıslah ve topluma yeniden kazandırma olduğunu belirterek, yüzde 45’lik yeniden suç oranının “son derece yüksek ve endişe verici” olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle infaz sisteminin yalnızca cezaevleriyle sınırlı kalmadan, aile, toplum ve devletin birlikte hareket edeceği bütüncül bir yaklaşımla yeniden yapılandırılması hedefleniyor.
