YENİ Parti Ankara Milletvekili Gamze Taşcıer, HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 17 işçinin yaşamını yitirdiği patlamanın nedenlerinin ve sorumlulukların ortaya çıkarılması amacıyla Meclis araştırması önergesi verdi.
Taşcıer, önergesinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'ın patlamadan altı gün önce Meclis'te 11 bin 39 teftiş gerçekleştirdiklerini ve tespit edilen uygunsuzlukların yüzde 90'ının giderildiğini açıkladığını hatırlattı. Patlamanın ardından Bakan Işıkhan'ın fabrikada daha önce ciddi bir sorun tespit edilmediğini söylemesini eleştiren Taşcıer, Bakanlığın denetimlerinin kapsamının araştırılmasını istedi.
Taşcıer, HABAŞ'ın 2025 Sürdürülebilirlik Raporu'ndaki verilerin iş güvenliği açısından dikkat çekici olduğunu belirtti. Rapora göre kayıp günlü iş kazası sayısı 2024'te 147 iken 2025'te 229'a yükseldi. Böylece kazalarda yüzde 55,8 artış yaşandı. Taşeron işçilerin geçirdiği kazalar ise 38'den 83'e çıkarak yüzde 118,4 arttı.
Şirketin iş sağlığı ve güvenliği eğitim saatlerinin de 2024'te 65 bin 700 iken 2025'te 8 bin 697'ye gerilediğini aktaran Taşcıer, iş kazalarının arttığı dönemde eğitim saatlerinin yüzde 86,8 azalmasına dikkat çekti.
HABAŞ faciasının ardından Hatimoğulları'ndan istifa çağrısı: Bir gün dahi görevde kalmamalılar
HABAŞ'TA HAFTALIK ÇALIŞMA SÜRESİ 60,8 SAAT Mİ?
Taşcıer, şirketin çalışma saatlerine ilişkin verilerinin de araştırılması gerektiğini kaydetti. HABAŞ'ın raporunda 2025 yılında 2 bin 99 doğrudan çalışan için toplam 6 milyon 635 bin 748 çalışma saati bildirildiğini belirten Taşcıer, bu veriler üzerinden yapılan hesaplamada çalışan başına haftalık ortalama 60,8 saatlik çalışma süresine ulaşıldığını ifade etti.
Yasal haftalık çalışma süresinin 45 saat olduğunu hatırlatan Taşcıer, işçilerin fiilen kaç saat çalıştırıldığının, ne kadar fazla mesai yaptığının ve vardiyalar arasında yeterince dinlendirilip dinlendirilmediğinin açıklanmasını istedi.
ANA METAL SANAYİİNDE 16 YILDA 432 İŞÇİ HAYATINI KAYBETTİ
Taşcıer, önergesinde SGK verilerine dayanarak ana metal sanayiindeki iş kazalarına ilişkin istatistikleri de paylaştı.
Buna göre 2010-2025 yılları arasında sektörde 251 bin 767 iş kazası kaydedildi, 432 işçi yaşamını yitirdi ve 626 meslek hastalığı bildirildi. Aynı dönemde iş kazaları nedeniyle 3 milyon 165 bin 664 gün geçici iş göremezlik kayıtlara geçti.
Taşcıer, 2010-2017 döneminde 180 olan işçi ölümü sayısının 2018-2025 döneminde 252'ye yükseldiğini belirterek iki dönem arasındaki artışın yüzde 40 olduğunu kaydetti. 2025 yılında ise iş kazası geçiren sigortalı sayısı yüzde 5,6 azalmasına rağmen işçi ölümleri 24'ten 31'e çıktı.
BAKANLIĞIN DENETİM TUTANAKLARI MECLİS'E SUNULSUN
Taşcıer, HABAŞ'ın 2025 yılında yaklaşık 145 milyar lira konsolide net satış gerçekleştirdiğini, ham çelik üretiminin 3,88 milyon ton olduğunu ve şirketin yaklaşık 36 milyar liralık yatırım taahhüdü açıkladığını belirtti. Şirketin işçi güvenliği için ne kadar kaynak ayırdığının da araştırılmasını istedi.
Önergede kaldırma ekipmanlarının güvenliği, gaz hatları, bakım ve onarım faaliyetleri, koruyucu sistemler, iş güvenliği eğitimleri ve taşeron işçilerin maruz kaldığı risklerin incelenmesi talep edildi.
Taşcıer ayrıca Bakanlığın HABAŞ'a ilişkin geçmiş teftiş tutanaklarının, uyarılarının, yaptırımlarının ve işverenin verdiği yanıtların Meclis'e sunulmasını istedi.
Meclis araştırması önergesinde, 17 işçinin hayatını kaybettiği patlamanın nedenlerinin yanı sıra işverenin ve kamu otoritesinin sorumluluklarının, ana metal sanayiindeki iş kazalarının ve işçi ölümlerinin yapısal nedenlerinin ortaya çıkarılması talep edildi.
