Mülki idare yapılanmasında köklü bir değişim öngören yeni il teklifi kamuoyunda geniş bir yankı uyandırdı.
Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Türkgün gazetesine verdiği mülakatta MHP lideri il önerileri kapsamında ile dönüştürülmesini istedikleri 19 ilçenin adını paylaştı.
Coğrafi konum, nüfus kapasitesi ve kamu hizmetlerine erişim kriterleri göz önüne alınarak belirlenen ve il statüsü kazanacak ilçeler arasına giren yerleşimler haritadaki yerini almaya hazırlanıyor.
Cumhuriyetin ikinci yüzyılında 81 olan il sayısını 100'e taşımayı amaçlayan bu tarihi tasarı için nihai adımı atacak merci olarak TBMM idari düzenleme adımı öne çıkıyor.
Genç nüfus tükenme noktasında: Nüfus piramidi tersine döndü
HANGİ İLÇELER İL OLACAK LİSTESİ BELLİ OLDU MU?
Devlet Bahçeli'nin kamuoyuyla paylaştığı listede Türkiye'nin farklı coğrafi bölgelerinde yer alan 19 büyük ilçe bulunuyor.
Gelişmişlik düzeyleri, ticari hacimleri ve şehir merkezlerine olan mesafeleriyle öne çıkan bu yerleşimlerin il statüsüne kavuşturulması hedefleniyor.
Açıklanan resmi öneri listesinde yer alan 19 ilçe, bağlı bulundukları iller ve nüfusu sayıları şunlar:
— Polatlı (Ankara): 131.894 kişi
— Ereğli (Konya): 158.010 kişi
— Ünye (Ordu): 135.914 kişi
— Vezirköprü (Samsun): 87.575 kişi
— Ereğli (Zonguldak): 173.884 kişi
— Erciş (Van): 169.040 kişi
— Doğubeyazıt (Ağrı): 113.699 kişi
— Ahlat (Bitlis): 45.637 kişi
— Ergani (Diyarbakır): 141.098 kişi
— Midyat (Mardin): 125.791 kişi
— Siverek (Şanlıurfa): 277.399 kişi
— Elbistan (Kahramanmaraş): 132.036 kişi
— Kozan (Adana): 132.572 kişi
— Alanya (Antalya): 371.547 kişi
— Tarsus (Mersin): 358.510 kişi
— Fethiye (Muğla): 187.332 kişi
— Akhisar (Manisa): 181.472 kişi
— Lüleburgaz (Kırklareli): 157.136 kişi
— Bandırma (Balıkesir): 169.476 kişi
Nüfus 86 milyon 502 bin 286'ya yükseldi, erkekler ile kadınlar arasındaki fark 26 bine indi
İL OLABİLME KRİTERLERİ VE NÜFUS ŞARTLARI NELERDİR?
Mülki yapıda il statüsü kazanacak merkezlerin seçiminde rastgele tercihler yerine çok boyutlu kriterler esas alındı.
Parti kurmaylarının hazırladığı raporda ilçelerin il yapılabilmesi için belirlenen temel şartlar şu başlıklardan oluşuyor:
— Nüfus büyüklüğü ve demografik yapı
— Ekonomik ve sosyal gelişme potansiyeli
— Coğrafi konum ve ulaşım bağlantıları
— Kamu hizmetlerine erişimde yaşanan zorluklar
— Bölgesel ve stratejik konum üstünlüğü
Öte yandan Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, Türkiye'nin nüfusu 1 Ekim 2026 itibarıyla 86 milyon 502 bin 286 kişi olarak kayıtlara geçti.
Mevcut idari yapıda 81 il ve 922 ilçe bulunurken, iller arasındaki nüfus dengesizliği de dikkat çekiyor.
Güncel istatistiklere göre, Türkiye genelinde 3 il 100 binin, 6 il 200 binin, 20 il ise 300 bin sınırının altında nüfusa sahip bulunuyor.
MHP'NİN 100 İL 1000 İLÇE PROJESİ NELERİ KAPSIYOR?
Devlet Bahçeli, dün duyurduğu '100 il 1000 ilçe' projesinin sadece il sayısını artırmakla sınırlı kalmayacağını, yerel yönetim mevzuatını da kökten yenileyeceğini belirtti.
Büyükşehir belediyeleri ile ilçe belediyeleri arasındaki yetki ve görev karmaşasına son verilmesi gerektiğini vurgulayan Bahçeli, kapsamlı bir kanuni restorasyon çağrısı yaptı.
Hükümet ortağı MHP, 19 yeni ilin yanı sıra idari verimliliği güçlendirmek adına 78 yeni ilçenin kurulmasını hedefliyor.
Devlet Bahçeli, önerilen reformun devlet işleyişine kazandıracağı dinamizmi şu ifadelerle aktardı:
"100 il 1000 ilçe vizyonumuz; Türkiye'nin ikinci yüzyılına girerken devlet yönetiminin rasyonelleştirilmesini, yerel yönetimlerin etkinliğinin artırılmasını ve kamu hizmetlerinin vatandaşın ayağına daha hızlı ulaştırılmasını hedefleyen kapsamlı bir idareyi geliştirme sürecinin parçası olarak değerlendirilebilecektir.
Büyükşehir belediyeleri ile ilçe belediyeleri arasındaki görev alanları açık ve kesin biçimde yeniden tanımlanmalı; idari belirsizlikler ortadan kaldırılmalıdır.
Büyükşehir belediyeleri ile ilçe belediyeleri arasında uygulamada ortaya çıkan görev, yetki ve sorumluluk karmaşası hizmet sunumunda aksamalara neden olmaktadır.
Büyükşehir Belediyesi Kanunu, Belediye Kanunu, Köy Kanunu, İl İdaresi Kanunu ve İl Özel İdaresi Kanunu başta olmak üzere mahalli idarelere ilişkin temel mevzuat, bütüncül bir restorasyon anlayışıyla yeniden düzenlenmeli, katılımcılık artırılmalıdır.
Yeni belediyelerin kurulması ve illerin milletvekili dağılımının değişmesi siyaset alanını genişletecektir.
Diğer yandan kurulması hedeflenen 78 ilçe, yapılacak il düzeyindeki detaylı çalışmalar doğrultusunda önerilen illere bağlı, yahut mevcut iller kapsamında da oluşturulabilecektir."
Yeni kurulacak idari birimlerle birlikte parlamentodaki milletvekili dağılımının ve yerel temsil mekanizmalarının da doğrudan etkileneceği öngörülüyor.
Milyonlarca vatandaşın merakla takip ettiği teklifin hayata geçmesi için gözler Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında yürütülecek yasama mesaisine çevrildi.
1 milyon barajını aştı: Türkiye nüfusunun yüzde 1,2'si Esenyurt'ta yaşıyor
