İstanbul’da son günlerde Adalar ve çevresinde kümelenen mikrodepremler “Büyük Marmara depreminin habercisi mi?” sorusunu yeniden gündeme taşırken, Prof. Dr. Osman Bektaş bölgedeki hareketliliği değerlendirdi. Adalar Fayı’nda 10-22 kilometre derinlikte mikrodeprem aktivitesinin sürdüğünü belirten Bektaş, mevcut hareketliliğin tek başına fayın kırıldığını göstermediğini söyledi. Bektaş, asıl dikkat edilmesi gereken gelişmenin 10 kilometreden daha sığ mikrodepremlerin belirgin biçimde artması olduğunu vurguladı.
“ADALAR FAYI KIRILIYOR DEMEK BİLİMSEL OLARAK DOĞRU DEĞİL”
Bektaş, Bohnhoff ve arkadaşlarının 2013 yılında belirlediği yaklaşık 10 kilometrelik kilitlenme ve deprem üreten zonun altında meydana gelen derin depremlere dikkat çekti. Bu depremlerin tek başına fayın kırılmakta olduğunu göstermediğini ifade eden Bektaş, “Asıl dikkat edilmesi gereken, 10 km’den daha sığ mikrodepremlerin belirgin biçimde artmasıdır” dedi.
Bektaş, “Şu aşamada böyle bir gelişme olmadan ‘Adalar Fayı kırılıyor’ demek bilimsel olarak doğru değildir” ifadelerini kullanarak, “Panik yapacak durum yok; sığlaşan ve yoğunlaşan depremler izlenmeli” değerlendirmesinde bulundu.
“FAYIN DERİN KISMI SESSİZCE KAYIYOR OLABİLİR”
Bektaş, Adalar Fayı’nın yaklaşık 10 kilometre derinliğindeki hareketliliğine ilişkin bir başka değerlendirmesinde ise küçük depremlerle deformasyonun bir bölümünün tüketiliyor olabileceğine işaret etti.
“Fayın yaklaşık 10 km derinindeki hareket, küçük depremlerle deformasyonun bir bölümünü tüketiyor olabilir” diyen Bektaş, fayın farklı derinliklerdeki davranışına ilişkin, “Yani fayın derin kısmı ‘sessizce kayıyor’, üstteki kırılgan bölüm ise gerilim biriktiriyor” ifadelerini kullandı.
Bektaş, bu durumu 1999 İzmit Depremi ile karşılaştırarak, 1999’daki 7,4 büyüklüğündeki depremin yaklaşık 17 kilometre derinlikteki kilitli fay kesiminde meydana geldiğini belirtti.
Adalar Fayı ile İzmit Fayı arasındaki farklılığın burada olabileceğini belirten Bektaş, “Belki de fark burada: Adalar Fayı derinden sürünüyor, İzmit Fayı ise daha derinden kilitliydi” değerlendirmesinde bulundu.
Bektaş, bu durumun geçmişteki depremlerin büyüklüklerine ilişkin de bir ipucu olabileceğini belirterek, “Bu, 1963 Adalar Depremi ve 2025 Silivri depremlerinin neden M7’nin altında kaldığını açıklayabilecek önemli bir ipucu olabilir” dedi.
ADALAR FAYI İLE SAN JACINTO FAYINA DİKKAT ÇEKTİ
Bektaş, fayların özelliklerini karşılaştırdığı değerlendirmesinde Kuzey Anadolu Fayı (KAF) ile San Andreas Fayı’nın benzerlik gösterdiğini ifade etti.
“San Andreas ve KAF benzerlikleri ile kardeştirler” diyen Bektaş, bu fayların 17 kilometre derinlikte kilitlenme ile 7’den büyük depremler üretebildiğini belirtti.
Bektaş, San Jacinto ve Adalar faylarının da birbirlerine benzer özellikler gösterdiğini ifade ederek, bu fayların yaklaşık 10 kilometre derinlikte daha sığ kilitlendiğini ve 6-7 arasında depremler ürettiğini kaydetti.
