Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, temmuz ayında üretici ve market fiyatları arasındaki farklar ile tarımsal girdi maliyetlerindeki değişimleri açıkladı. Üretici ile market arasındaki en yüksek fiyat farkı yüzde 461,2 ile havuçta görüldü.
Bayraktar, “Temmuz ayında üretici ile market arasındaki fiyat farkı en fazla yüzde 461,2 ile havuçta görüldü” dedi.
Havuçtaki fiyat farkını yüzde 444,4 ile elma, yüzde 236,6 ile yeşil mercimek, yüzde 231,6 ile kabak ve yüzde 219,5 ile maydanoz izledi.
HAVUÇ ÜRETİCİDE 11, MARKETTE 61,73 LİRA
Temmuz ayında havuç markette üretici fiyatının 5,6 katına, elma 5,4 katına, yeşil mercimek 3,4 katına, kabak ise 3,3 katına satıldı.
Üreticide kilogramı 11 lira olan havuç markette 61 lira 73 kuruştan, 18 lira 75 kuruş olan elma 102 lira 7 kuruştan satıldı. Üretici fiyatı 24 lira 21 kuruş olan yeşil mercimeğin market fiyatı 81 lira 50 kuruşa, 17 lira 64 kuruş olan kabağın fiyatı 58 lira 49 kuruşa çıktı. Üreticide 6 lira 82 kuruş olan maydanoz ise markette 21 lira 79 kuruştan tüketiciye ulaştı.
Bayraktar, “Temmuz ayında markette fiyatı en fazla artan ürün sivri biber olurken üreticide kuru soğan oldu. Fiyatı en fazla düşen ürün ise markette karpuz, üreticide havuç oldu” ifadelerini kullandı.
MARKETTE EN YÜKSEK ARTIŞ SİVRİ BİBERDE
Temmuz ayında markette incelenen 39 ürünün 19’unda fiyat artışı, 20’sinde ise fiyat düşüşü yaşandı.
Markette fiyatı en fazla yükselen ürün yüzde 86,2 ile sivri biber oldu. Sivri biberi yüzde 53,3 ile kuru soğan, yüzde 23,4 ile mısırözü yağı, yüzde 22,8 ile kuru üzüm ve yüzde 15,5 ile patates takip etti.
Fiyatı en fazla gerileyen market ürünü ise yüzde 49 ile karpuz olarak kayıtlara geçti. Karpuzun ardından yüzde 39,6 ile yeşil fasulye, yüzde 30,2 ile kiraz, yüzde 28,6 ile havuç ve yüzde 23,5 ile tavuk eti geldi.
ÜRETİCİDE EN FAZLA HAVUÇ UCUZLADI
Üretici tarafında takip edilen 31 ürünün 8’inde fiyat artışı, 16’sında düşüş görülürken 7 ürünün fiyatında değişiklik olmadı.
Üreticide en yüksek fiyat düşüşü yüzde 51,1 ile havuçta gerçekleşti. Havuçtaki düşüşü yüzde 49 ile karpuz, yüzde 43,7 ile kabak, yüzde 38,6 ile yeşil mercimek ve yüzde 29,6 ile salatalık izledi.
Üretici fiyatının en fazla arttığı ürün ise yüzde 52,9 ile kuru soğan oldu. Kuru soğanın ardından yüzde 49,2 ile sivri biber, yüzde 31,8 ile çilek, yüzde 13,9 ile domates ve yüzde 13,7 ile patates sıralandı.
ARZ DARALMASI KURU SOĞAN FİYATINI YÜKSELTTİ
Bayraktar, Çukurova Bölgesi’nde yazlık kuru soğan hasadının geçen ay tamamlandığını, İç Anadolu Bölgesi’nde erkenci çeşitlerin hasadının ise yeni başladığını belirtti. İki hasat dönemi arasındaki geçişte yaşanan arz daralmasının üretici fiyatlarını yükselttiğini ifade etti.
Kıyı bölgelerindeki seralarda sivri biber ve domates üretiminin sona ermesiyle arzın azaldığını aktaran Bayraktar, çilekte de sezonun sonuna yaklaşılması nedeniyle üretici fiyatlarının yükseldiğini kaydetti.
Kabak, salatalık ve patlıcanda yayla bölgelerindeki üretimin devreye girmesiyle arzın arttığını belirten Bayraktar, talebin arz artışını karşılayamaması nedeniyle bu ürünlerin fiyatlarının gerilediğini bildirdi.
İlkbaharda uzun süre etkili olan yağışların yazlık patateste bozulmalara yol açtığını ve arzı azalttığını belirten Bayraktar, bu durumun patates fiyatlarını artırdığını ifade etti.
Havuç ve yeşil mercimekte mevsimsel arz artışı ile talepteki zayıflığın fiyatları düşürdüğünü kaydeden Bayraktar, karpuzun uzun süre depolanamaması ve talebin beklentilerin altında kalmasının da üretici fiyatlarındaki gerilemede etkili olduğunu belirtti.
MAZOT FİYATI BİR AYDA YÜZDE 19,4 ARTTI
TZOB’un ziraat odaları aracılığıyla topladığı verilere göre temmuz ayında, haziran ayına kıyasla 20.20.0 kompoze gübresinin fiyatı yüzde 0,1, amonyum nitrat gübresinin fiyatı ise yüzde 0,2 arttı.
Aynı dönemde ÜRE gübresinin fiyatı yüzde 10,9, amonyum sülfat gübresinin fiyatı yüzde 8,6, DAP gübresinin fiyatı ise yüzde 1,2 geriledi.
Geçen yılın temmuz ayına göre amonyum nitrat gübresinin fiyatı yüzde 71, amonyum sülfat gübresinin fiyatı yüzde 59,4, 20.20.0 kompoze gübresinin fiyatı yüzde 35,4, DAP gübresinin fiyatı yüzde 25 ve ÜRE gübresinin fiyatı yüzde 1,5 yükseldi.
Temmuz ayında bir önceki aya göre besi yemi fiyatı yüzde 0,1, süt yemi fiyatı yüzde 0,4 azaldı. Yıllık bazda ise besi yemi yüzde 29,6, süt yemi yüzde 27,8 oranında zamlandı.
Elektrik fiyatları son bir yılda yüzde 25,1, tarım ilacı fiyatları yüzde 27,8 arttı. Mazot fiyatındaki artış ise aylık yüzde 19,4, yıllık yüzde 43,6 olarak hesaplandı.
