Beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite düzeyi değişmediği halde ortaya çıkan kilo kaybı, çoğu zaman yoğun iş temposu veya strese bağlanarak ihmal ediliyor. Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Tıbbi Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Senem Karabulut, nedeni açıklanamayan ve giderek artan zayıflamanın vücudun verdiği kritik bir alarm işareti olabileceğine dikkat çekti.
Özellikle pankreas, mide, yemek borusu, akciğer, bağırsak kanserleri ve lenfomada istemsiz zayıflamanın ilk fark edilen bulgular arasında yer aldığını belirten Prof. Dr. Karabulut, sürecin hafife alınmaması gerektiğinin altını çizdi.
YÜZDE 5 KURALI: 70 KİLODA 3,5 KİLO KAYIP ALARM VERİYOR
Zayıflamanın değerlendirilmesinde sürenin ve miktarın belirleyici rol oynadığını ifade eden Prof. Dr. Karabulut, kritik eşiği şu sözlerle aktardı:
"Bir kişinin hiçbir diyet uygulamadan veya hareketini artırmadan 6 ila 12 ay içinde vücut ağırlığının yüzde 5’inden fazlasını kaybetmesi tıbbi inceleme gerektirir. Örneğin 70 kilogram olan birinin iradesi dışında 3,5 kilogramdan fazla zayıflaması dikkatle incelenmelidir. Kilo kaybı sürüyorsa ve buna halsizlik veya iştahsızlık eşlik ediyorsa hekim kontrolü ertelenmemelidir."
PANKREAS, MİDE VE SİNDİRİM SİSTEMİ KANSERLERİNE DİKKAT
Tümörlerin vücudun metabolik döngüsünü bozarak enerji tüketimini değiştirdiğini kaydeden Karabulut, mekanizmayı şöyle anlattı:
"Pankreas, mide, yemek borusu ve bağırsak kanserlerinde tümörün yol açtığı metabolik değişimler, iştahın kesilmesi ve sindirim problemleri hızlı kilo kaybını tetikleyebilir. Ancak bu belirti kanserin mutlaka erken evrede olduğu manasına gelmez. Bu yüzden kaynağın vakitlice taranması hayati önem taşır."
KİLO KAYBINA EŞLİK EDEN BU BELİRTİLERİ ATLAMAYIN
Zayıflamayla beraber görülen ek şikâyetlerin klinik tabloyu daha ciddi hale getirdiğini belirten Karabulut, şu belirtileri sıraladı:
Uzun süren iştahsızlık ve çabuk doyma hissi
Yutma güçlüğü ve kronik karın ağrısı
Dışkılama alışkanlıklarında değişim veya dışkıda kan görülmesi
İnatçı, geçmeyen öksürük
Gece terlemeleri ve sebebi bulunamayan kronik yorgunluk
"HER KİLO KAYBI KANSER DEĞİL AMA STRESE BAĞLAYIP BEKLEMEYİN"
İstemsiz kilo kaybının yalnızca kansere özgü olmadığını; hipertiroidi, diyabet, sindirim bozuklukları, kronik enfeksiyonlar ve psikolojik etkenlerin de zayıflama yapabileceğini hatırlatan uzman, şunları kaydetti:
"Kilo veren herkesin kanser olduğu sonucuna varılamaz. Ancak kişinin kendi kendine teşhis koyması veya durumu yalnızca 'strestendir' diyerek geçiştirmesi çok tehlikelidir. Kan tetkikleri, görüntüleme sistemleri ve endoskopik yöntemlerle kişiye özel bir analiz yapılmalıdır. Erken teşhis şansını yakalamak için vücudun verdiği uyarılara kulak verilmelidir."
