Uzun yıllardır anıların depolandığı yapı olarak bilinen hipokampusun işleyişine dair yerleşik görüşler değişiyor. Yeni bulgular, bu bölgenin öğrenilen bilgileri kullanarak yaklaşan olaylara dair beklentiler oluşturduğunu gösteriyor. Araştırmacılar, bu keşfin Alzheimer gibi nörolojik hastalıklarda görülen öğrenme ve karar verme sorunlarının nedenlerini anlamaya yardımcı olabileceğini belirtiyor.
ÖDÜL BEKLENTİSİ ZAMANLA ÖNE KAYDI
McGill ve Harvard üniversitelerinden bilim insanları fareler üzerinde yaptıkları deneylerde hipokampustaki sinir hücrelerinin zaman içindeki değişimini izledi. Ödülle ilişkilendirilen görevlerde başlangıçta ödül anında yoğunlaşan nöron aktivitesinin, süreç ilerledikçe ödül öncesine kaydığı tespit edildi. Bu durum, beynin deneyimleri kullanarak geleceğe dair beklenti geliştirdiğini ortaya koydu.
BEYİN PASİF BİR KAYIT CİHAZI DEĞİL
Uzmanlar, söz konusu değişimin hipokampusun yalnızca bir “bellek deposu” olmadığını, aktif biçimde öğrenen ve tahmin üreten bir merkez olduğunu gösterdiğini vurguluyor. Araştırmanın kıdemli yazarı Mark Brandon da sonuçları “şaşırtıcı” olarak nitelendirdi.
HAFIZA HASTALIKLARINA YENİ BAKIŞ
Araştırmacılara göre hipokampusun bu dinamik yapısı, Alzheimer başta olmak üzere hafıza bozukluklarında erken dönemde görülen öğrenme ve karar verme problemlerini anlamada önemli bir anahtar olabilir. Bulgular, hafıza ve öğrenme süreçlerine yönelik bilimsel yaklaşımın yeniden değerlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor.
PAVLOV’UN DENEYLERİNİN ÖTESİNDE
Nature dergisinde yayımlanan çalışma, klasik Pavlov deneylerinde gösterilen basit ipucu-ödül ilişkisinin ötesine geçiyor. Yeni veriler, hipokampusun hafıza ve bağlam bilgisini kullanarak sonuçları aktif biçimde öngörebildiğini ortaya koyuyor.
