Artan yoksulluk ve düşük gelir politikalarının halk sağlığını tehdit eden boyutlara ulaşması üzerine DEVA Partisi harekete geçti. DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Hasan Karal, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı ile Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ın yanıtlaması istemiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) iki ayrı yazılı soru önergesi verdi.
"İNSAN ONURU VE SOSYAL DEVLET MESELESİ"
Özellikle emekliler, öğrenciler, engelliler ve dar gelirli vatandaşların, marketlerde tavsiye edilen tüketim tarihi (TETT) aylar, hatta bir yıla yakın süre geçmiş ürünlere rağbet gösterdiğine dikkat çeken Karal, bu durumu "vahim bir tablo" olarak nitelendirdi. Karal, "Emekliye 20 bin lirayı yeterli gören bir anlayışın, vatandaşı sağlıklı gıdaya erişimden de mahrum bıraktığını" vurgulayarak, yaşananların doğrudan halk sağlığı, insan onuru ve sosyal devlet meselesi olduğunun altını çizdi.
BAKAN YUMAKLI'YA SORULAR: ZEHİRLENME VAKALARI VE DENETİMLER
Karal, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’ya yönelttiği önergede, vatandaşların tarihi geçmiş ürünler arasında "en az riskli olanı seçmek zorunda kalmasının" halk sağlığı açısından kabul edilebilirliğini sordu. Karal'ın yanıt aradığı diğer kritik başlıklar şöyle:
Türkiye genelinde TETT’si geçmiş gıdaların satışına izin verilen bağlayıcı bir üst süre bulunup bulunmadığı ve bu sürelerin hangi bilimsel kriterlere dayandığı.
Mevzuat gereği mikrobiyolojik risk taşıyan et ve süt ürünlerinin, TETT gerekçesiyle fiilen satışa sunulup sunulmadığı.
Son 5 yılda tarihi geçmiş ürün tüketimiyle ilişkili gıda zehirlenmesi veya ölüm vakalarının sayısı.
Tarihi geçmiş ürünlerin imha edilmesi yerine satışının fiilen teşvik edildiği bir sistemin oluşup oluşmadığı.
TİCARET BAKANI'NA SORULAR: "İNDİRİM" ADI ALTINDA RİSKLİ SATIŞ
Ticaret Bakanı Ömer Bolat’a yönelik önergede ise Karal, tarihi geçmiş ürünlerin "indirim", "fırsat" veya "israf karşıtı" gibi ifadelerle pazarlanmasının tüketiciyi yanıltıcı bir uygulama olup olmadığını sordu. Karal ayrıca şu soruları yöneltti:
Ekonomik kırılganlığı yüksek grupların fiilen "tarihi geçmiş ürünlerin hedef kitlesi" haline gelmesinin tüketici hakkı ihlali sayılıp sayılmadığı.
Tüketicinin sağlık riskleri konusunda açıkça bilgilendirilmesini zorunlu kılan bir düzenleme olup olmadığı.
Bu ürünlerin internet üzerinden satışında özel bir denetim uygulanıp uygulanmadığı.
Bakanlığın, tarihi geçmiş ürünlerin "ucuzluk" gerekçesiyle pazarlanmasını, yoksulluğu yöneten ancak çözmeyen bir ticaret pratiği olarak görüp görmediği.
