Girne açıklarında meydana gelen gemi kazasının ardından gözler bu kez olayın hukuki boyutuna çevrildi. Kazaya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Avukat Selman Yaray, gemi kaptanının yolcuların ve mürettebatın güvenliğinden sorumlu olduğunu belirterek, kaptanın gemiyi hangi koşullarda terk edebileceğinin de hukuki sonuç doğurabileceğini söyledi.
“GEMİYİ EN SON KAPTAN TERK EDER” SÖZÜNÜN HUKUKİ KARŞILIĞI VAR
Yaray, kamuoyunda sıkça kullanılan “Gemiyi en son kaptan terk eder” sözünün yalnızca sembolik bir ifade olarak görülmemesi gerektiğini belirtti.
“Geminin işleyişiyle ilgili tüm sorumluluk gemi kaptanındadır. ‘Gemiyi en son kaptan terk eder’ sözü sıradan bir deyim değil, hukuki bir kuraldır.” diyen Yaray, bunun kaptanın gemiyle birlikte batması gerektiği anlamına gelmediğini özellikle vurguladı.
Yaray’a göre kaptan, yolcu ve mürettebatın güvenliğinden emin olmadan ya da geminin artık kurtarılamayacağı kesinleşmeden gemiyi terk edemez.
Her denizcinin bilmesi gereken kural uygulanmadı: Ölü dalga cinayeti
“ŞAHİT İFADELERİ DOĞRUYSA AĞIR SONUÇLARI OLABİLİR”
Yaray, kazaya ilişkin bazı tanık anlatımlarında kaptanın gemiyi yolculardan önce terk ettiği yönünde iddialar bulunduğunu hatırlatarak, bunun soruşturmayla netleştirilmesi gerektiğini söyledi.
Yaray, “Şahit ifadelerinden burada terk ettiğini anlıyoruz. Eğer bir kaptan insanları tehlikede bırakıp kaçarsa hem hapis cezası hem de ağır tazminatlarla karşı karşıya kalabilir. Kaptanlık ehliyeti de kalıcı olarak iptal edilebilir.” ifadelerini kullandı.
Yaray, kesin değerlendirmenin ancak teknik incelemeler tamamlandıktan ve geminin kayıt sistemleri incelendikten sonra yapılabileceğini belirterek, “Resmin bütünü geminin kara kutusu ortaya çıktıktan sonra belli olacak.” dedi.
DONATAN VE İŞLETMECİ ŞİRKET DE SORUMLU OLABİLİR
Kazanın yalnızca kaptan açısından değerlendirilemeyeceğini vurgulayan Yaray, gemi sahibi ve işletmeci şirketin de hukuki sorumluluğunun bulunduğunu söyledi.
Deniz hukukunda “donatan” olarak tanımlanan gemi sahibinin, kaptan ve mürettebatın görevleri sırasında doğan bazı zararlardan sorumlu olabileceğini ifade eden Yaray, bu sorumluluğun niteliğinin ve sınırlarının olayın koşullarına göre belirleneceğini kaydetti.
“MAĞDUR OLAN HERKES AYRI AYRI DAVA AÇABİLİR”
Yaray’a göre kazada hayatını kaybedenlerin yakınlarının yanı sıra kazadan sağ kurtulan yolcular da maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabilir.
“Ölenlerin yakınları, kazadan son anda kurtulanlar ve yaşadıkları olay nedeniyle mağdur olduklarını ortaya koyabilen kişiler maddi ve manevi tazminat davası açabilir.” diyen Yaray, davaların en önemli muhataplarından birinin işletmeci şirket olacağını söyledi.
Kazadan etkilenen her kişinin zararının ayrı değerlendirilmesi nedeniyle birden fazla ve yüksek tutarlı tazminat davasının gündeme gelebileceğini belirtti.
DENETİMİ YAPANLAR DA SORUŞTURULABİLİR
Yaray, geminin eski veya hasarlı olduğu yönündeki iddiaların doğru çıkması halinde yalnızca işletmeci şirketin değil, geminin seyrüsefere uygunluğunu denetleyen kişi ve kurumların da sorumluluğunun araştırılması gerektiğini söyledi.
“Burada en büyük muhatap işletmeci şirket ve bu şirketi denetleme görevi bulunanlar olacak.” ifadelerini kullanan Yaray, işletmeci şirketin denetim makamlarına gerçeğe aykırı bilgi verdiğinin ortaya çıkması halinde hukuki tablonun daha da ağırlaşabileceğini savundu.
Feribot faciasından kurtulan gençlerin ölüm kalım mücadelesi: “Anne ölüyoruz, hakkını helal et”
SOLAS SÖZLEŞMESİ DE İNCELENECEK
Yaray, uluslararası denizcilikte can ve mal güvenliğinin temel düzenlemelerinden biri olan SOLAS Sözleşmesi’ne de dikkat çekti.
1912’deki Titanic faciasının ardından geliştirilen ve zaman içerisinde güncellenen Denizde Can Emniyeti Uluslararası Sözleşmesi’nin (SOLAS) gemilerin güvenlik standartlarını belirleyen başlıca uluslararası düzenlemelerden biri olduğunu söyleyen Yaray, “Davalar açılırken bu sözleşmenin ihlal edilip edilmediğine de bakılmalı." dedi.
“AİLELER PROFESYONEL HUKUKİ DESTEK ALMALI”
Kazadan etkilenen ailelere de çağrıda bulunan Yaray, ceza soruşturması ile tazminat süreçlerinin birbirinden farklı ilerleyebileceğine dikkat çekerek profesyonel hukuki destek alınmasını önerdi.
Yaray, kazada hata, ihmal veya kusuru bulunanların tespit edilmesinin hem mağdurların haklarının korunması hem de benzer faciaların tekrar yaşanmaması açısından önemli olduğunu söyledi.
