Türkiye ile AB arasında 16 Aralık 2013'te başlatılan Vize Serbestisi Diyaloğu kapsamında, 72 maddelik yol haritasının geriye kalan 6 kriterinin karşılanması için bakanlıklar arası yeni bir çalışma grubu oluşturuldu.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, ilgili bakanlıkların katılımıyla "yeni bir stratejik yaklaşım" benimsendiğini ve teknik çalışmaların başladığını duyurdu. Yılmaz, özellikle Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan bilim kurulunun Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) üzerinde yoğunlaştığını belirtti.
TÜRKİYE KRİTERLERİN BÜYÜK BÖLÜMÜNÜ TAMAMLADI
Ekonomim'in haberine göre, 72 kriterden oluşan yol haritasında Türkiye, 2016 yılına kadar 65 kriteri karşılamış, 2018'de ise biyometrik pasaport düzenlemesini tamamlayarak bu sayıyı 66’ya çıkarmıştı. Ancak aradan geçen süreçte geriye kalan son 6 başlıkta ilerleme sağlanamadı.
Türkiye'nin tamamlaması gereken 6 kriter şu şekilde sıralanıyor:
Terörle Mücadele Yasası: Yasanın Avrupa standartlarıyla uyumlu hale getirilmesi ve terör tanımının daraltılması.
Kişisel Verilerin Korunması: Mevzuatın AB normlarına (GDPR) uyarlanması.
EUROPOL İş Birliği: Kurumla operasyonel iş birliği anlaşmasının imzalanması.
GRECO Tavsiyeleri: Yolsuzlukla Mücadele Devlet Grubu (GRECO) kararlarının uygulanması.
Adli İş Birliği: Tüm AB üyesi ülkelerle ceza davaları ve suçluların takibi konularında adli iş birliğinin sağlanması.
Geri Kabul Anlaşması: Anlaşmanın üçüncü ülke vatandaşlarını kapsayacak şekilde tam olarak yürürlüğe konulması.
SÜRECİN ÖNÜNDEKİ TEKNİK VE SİYASİ ENGELLER
Kriterlerin tamamlanması teknik düzenlemelerin yanı sıra bazı siyasi başlıkları da beraberinde getiriyor. Türkiye'nin Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ni tanımaması tüm üye ülkelerle adli iş birliği kurulması kriterinin önünde siyasi bir engel oluştururken, üçüncü ülke vatandaşlarının Türkiye'ye iadesini içeren Geri Kabul Anlaşması maddesi de uygulama açısından hassasiyetini koruyor.
Öte yandan, kalan kriterlerin tamamı yerine getirilse dahi vize muafiyeti otomatik olarak yürürlüğe girmiyor. Avrupa Komisyonu'nun olumlu raporunun ardından Avrupa Parlamentosu ve AB Konseyi'nin nitelikli çoğunlukla onay vermesi gerekiyor.
VİZE BAŞVURULARINDA SON DURUM
Türkiye, AB'ye aday ülkeler arasında vize muafiyetinden yararlanmayan tek ülke konumunda bulunuyor. Avrupa Komisyonu verilerine göre, 2025 yılında Türkiye'den Schengen Bölgesi için yaklaşık 1,26 milyon vize başvurusu yapıldı. Bu başvuruların 1,07 milyonu onaylanırken, ret oranı yüzde 14,6 olarak gerçekleşti.
