Back To Top
Sansür ekonomisi

Sansür ekonomisi

 - Son Güncelleme: 22.08.2019 Perşembe 11:48
- A +

Dün bir olayı aktaran iki haberi verelim:

1- İstanbul’da polisten çok sert müdahale: İstanbul Kadıköy’de Diyarbakır, Van ve Mardin belediyelerine atanan kayyumları protesto etmek için vatandaşlar sokağa indi. Polis toplanan kalabalığa çok sert müdahale etti. Kadıköy Bahariye Caddesi’nde kayyum kararına karşı yapılan eylemde bıçaklı saldırı gerçekleşti. Bıçaklanan bir kişinin ağır yaralandığı bildirildi.

2- HDP’li 3 belediye başkanının görevden alınmasını bahane ederek İstanbul Kadıköy’de eylem düzenlemek isteyen bir grup PKK yandaşı çöp konteynerlerini devirdi. Bu sırada gruba engel olmak isteyen işadamı Durmuş Karaçam, gruptan bir kişi tarafından 3 kez sırtından bıçaklandı. Ağır yaralanan mağdur hastaneye kaldırıldı. Saldırgan, ilerleyen saatlerde Bahçelievler HDP binasında yakalandı.

Bir toplumun bilgi alması açısından iki haberin veriliş şekli açısından açıkçası çok fark göremeyiz. Biri haberin bir yüzünü nerede ise hiç görmezken, diğeri de öbür yüzüne hiç bakmıyor.

Toplumun bilgilenmesi açısından ağır bir vaka. 

***

Ekonomide ise daha farklı bir durum var.

Ortada haber yok...

Yani gelişmeler elbette yaşanıyor ama bu gelişmeler;

-Ya hiç verilmiyor, bilgi açıklanmıyor.

-Ya da açıklanan bilgiler çok şaibeli.

Mesela Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) 2019 yılına ait hiç aylık bülten verisi açıklamadı. Kayıtlı çalışan sayısı nedir, emekli sayısı ne oldu; ne kadar prim toplandı, ne kadar emekli maaşı ödendi vs. bilgiler yok.

Ya da İŞ-KUR Nisan 2019 sonrası “İşsizlik Sigortası Bülteni” yayımlamadı. En son açıklanan nisan bülteninde işverenlerin işsizlik fonuna ödediği primden daha çok parayı istihdam teşviki adı altında fondan aldıkları görüldü. Kısaca, İşsizlik Fonu Patron Fonuna döneli veri açıklanmamaya başlandı.

Hatırlarsanız BOTAŞ’ın bilançosu üzerine 12 Haziran tarihinde “BOTAŞ’ın devasa borçları ve elektrik zammı” başlıklı bir yazı kaleme almıştım. O yazıda BOTAŞ bilançosuna dayanarak ertelenen İstanbul seçimlerinin ardından ciddi bir elektrik ve doğalgaz zamlarının geleceğini yazmıştım.

Ve o yazımdan sonra BOTAŞ’ın bilançosu kendi sitesinden yayından kaldırılmıştı.

İŞ-KUR Temmuz ayında kayıtlı işsiz sayısının 378 bin 273 kişi azalarak 4 milyon 040 bine düştüğünü açıkladı. Ama o ay işe yerleştirilenlerin sayısı sadece 134 bin kişi oldu.

İŞ-KUR verisi neden önemli? Çünkü TÜİK’in açıkladığı resmi işsiz sayısı İŞ-KUR’a kayıt yaptıran işsiz sayısı sınırına ulaştı.

Olayı şu şekilde izah edelim: İŞ-KUR resmi kayıtla başvuran işsiz sayısını açıklıyor. TÜİK ise anket usulü kayıtsız kesimin işsizlerini de buna ekliyor. TÜİK’in açıkladığı en son işsizlik verisi Mayıs 2019’a ait. Burada işsiz sayısı 4 milyon 157 bin kişi. Aynı ayda İŞ-KUR’a kayıt yaptırmış işsiz sayısı ise 4 milyon 085 bin kişiydi. Oysa geçen yıl Mayıs ayında TÜİK işsiz sayısını 3 milyon 136 bin açıkladığında İŞ-KUR’a kayıtlı işsiz sayısı 2 milyon 562 bin kişiydi.

Ya İŞ-KUR’un açıkladığı kayıtlı işsiz sayısı düşecekti, ya da TÜİK’in açıkladığı işsiz sayısı artacaktı. Yoksa TÜİK kayıtsız işsizlerle beraber toplam işsiz sayısını örneğin 4 milyon açıkladığında, İŞ-KUR’a kayıtlı işsiz sayısı 4,5 milyon olsaydı artık komedi ötesi bir tablo oluşurdu.

Gerçi şu sıralarda da çok fark yok ama neyse. Nerede ise İŞ-KUR’a “ben iş arıyorum” diye kayıt yaptıranların dışında ülkede işsiz kalmamış gibi bir durum var. Çalışanların 1/3’ü kayıtsız ama işsizlerde kayıtsız kimse kalmadı gibi...

TÜİK öyle bir işgücü verisi açıklıyor ki, açıklanması soru işaretleri içeriyor:

15+ yaş nüfus bir yılda 771 bin kişi artıyor. Bu nüfusun nerede ise tamamı çalışabilir insanlardan oluşuyor, çünkü 15+ yaşından büyükleri alıyor. Ama bu 771 bin çalışabilir nüfustan sadece 152 bin kişi işgücü piyasasına geliyor. İstihdamın 869 bin kişi azaldığı bu dönemde işsiz sayısı sadece 1 milyon 021 bin kişi artmış oldu.

Şöyle izah edeyim: Haziran 2017-Haziran 2018 arasında da 15+ yaş nüfus 771 bin kişi artıyor. Ama artan nüfusun 675 bini işgücü piyasasına geliyor.

Eğer aynı sayı Mayıs 2019’da da olsaydı işsiz sayısı 869+152 binle 1 milyon 021 bin artış göstermeyecek, 869+675 binle işsiz sayısı 1 milyon 544 bin artış gösterecekti. Böylece Mayıs 2019’da 3 milyon 136 bin eski işsize 1 milyon 544 bin yeni işsiz eklenerek toplam işsiz sayısı 4 milyon 680 bin ve işsizlik oranı da yüzde 12,8 yerine 14,2 olarak açıklanmak durumunda olacaktı.

İşin özeti şu: Ekonomistler için verilerin güvenilirliğinin azaldığı ve/veya verilerin hiç yayınlanmadığı bir dönem yaşıyoruz. Topluma nasıl bilgi ve analiz aktaralım? Zaten bilgiye ulaşamayan ve analiz edemeyenler tasarruf sahibinin parasını TL yerine dövize yatırmasından sonucu yaşamıyor muyuz? 

 

Diğer Yazıları

Yorumlar

Yorumlar 600 Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Karar Yayıncılık A.Ş ve yazar, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Yorumların 600 karakteri (boşluklu) aşmaması gerekmektedir.
Tam 1984 romanına döndü iş.
Mensur Bin Ubeyde 22 Ağustos 2019 17:04
İşsizlik yok iş beğenmeme var. Türklerin burun kıvırıp beğenmediği işlerde Suriyeli, Afgan ve Iraklı kardeşlerimiz güle oynaya çalıştıkları gibi bir de hayır duası ediyorlar. Askeri ücrete günde 15 saat çalışan, 1800 ytl karşılığı günde 10 saat çalışan insanlar bunlar. Türkler ise burun kıvırıyor. Her şey müstehak bu tiplere.
Yerli ve milli Tamdaş 22 Ağustos 2019 18:46
1
Mesur bey hesabın ne kadar basit ve güzel.Ama kazın ayağı öyle Mİ! Bak dinle kardeşim! MİLLİ, YERLİ adam kayıtlı çalıştırılan adam devlet bütçesine prim ve gelir vergisi ve en az ücretten 2.020 ₺ ödemek zorunda. O zaman maliyet 3, 5 bin geçer. Suriyeli Muhaciri Ensar! günlük 60-70₺ ye çalıştırır.Ensarcı arkadaşlar 50₺yi cebine atar. Karı ne sermaye+üretim maliyet düşer,kendi ve çalıştıracak kişi için vergi az yatar. Devlet bütçeden ve milli yerli vatandaş kazançtan mahrum olur. Yani işi beğenmeme değil bzim işçiyi beğenmiyor ensar, sonrada ben Suriyeli ye yardım ettim diye seni kandırıyo
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 18:57
1
Geldiğin ülkeye gitsene. İnsanlar asgari ücretin altında çalışmak, köle düzenine uymak zorunda mı?
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 20:46
0
Miiiddeniyetimizin zihin yapısı.
Menderes YILDIRIM 22 Ağustos 2019 14:08
İbrahim Bey; Ülkemizde Bilgiler artık AKP nin işine gelenler yayınlanıyor. SURİYELİ Bilgileri AFAD kurumundan alınıyordu, şimdi o da DURDU. Yetkililer Ülkemizde 4 - 4,5 milyon SURİYELİ olduğunu söylüyorlar. AKP ye oy veren vatandaşlarımızın kaldıysa VİCDANINA yazıyorum. T. C. Devletinin Bütçesinden SURİYELİLER için, Kişi Başı Günde Sadece 1 TL Yardım yapılsa, T. C. Vatandaşlarının HAKLARINDAN 4 - 4,5 Milyon TL Günde Para ÇALINIYOR. (Siyasi Anlamda) Memurlar - İşçiler - Emeklilere gelince kaynak bulamayanlar SURİYELİLERE NEDEN VERİYORLAR? Saygılarımla
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 15:11
0
cevap tek kelime "ihvan"
Menderes YILDIRIM 22 Ağustos 2019 13:59
İbrahim Bey; Sansür Ekonomisi demişsiniz. Bir haber olsa, anında GİZLİLİK KARARI alınıyor. İbrahim Bey; yazınız da belirttiğiniz gibi HDP li 3 Belediye Başkanı görevden alındı ama ADANA kent merkezlerinde bulunan İsmet İnönü Parkı etrafı Polisin Demir Bariyeri ile kapatılmış. İsterseniz ARAŞTIRIN. NEDEN mi? Sanırım Basın Açıklaması Yapılmasın diye. Yazınızda belirttiğiniz Sansür OLAN Olayı Gizlemek için Kullanılır. AKP ile Olay İHTİMAL HALİNDEYKEN, OLMADAN GİZLEMEK + SANSÜR' e başladı. AKP ye Oy verenlerin Gözü Aydın. İşte ESERİNİZ. Saygılarımla
hamza akyol 22 Ağustos 2019 13:22
gerçekler birgün gizlenemez noktaya geldiğinde, işte hepimiz için felaket o zaman başlayacak. tıpkı yunanistanda olduğu gibi. gerçeklerin gizlenemeyeceği zamana kadar, çok farkına varmadan, yavaş yavaş daha da yoksullaşacağız. daha bu iyi günlerimiz.
karar okuru 22 Ağustos 2019 12:40
gerçekler çok farklı doğru bilgi yok yalan bilgiler insanlar yalanlara inaniyor kendi kuyularını kazıyorlar iş yeri yok iş yok insanlar geçim derdende halkın durumunu soran yok borç içinde birde tuzu kurular var fatura ödemeyen genel giderlerini kendi ödemeyen bu düzen değışmeli vatantaş ile yöneden ayı gelire sahip olmalı bu gün askarı ücretle 5 ceyrek altın alınıyor 2002 de 12 tane alınıyordu
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 11:55
Herşeyleri yalan diyorsunuz yani. Hocam birde enflasyonu nasıl yalan açıklıyorlar bizi aydınlatsanız memnun oluruz.
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 11:29
Okuyunca bir zamanların meşhur dizisindeki şu tirat’ı hatırladım: “burası kurtlar vadisi'dir. kurtlar vadisi'nde iz sürmek hem kahramanılıktır, hem de ölümüne yalnızlık...”
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 11:27
Ustad zaten verdikleri dogru degildi , simdi ise dogru olmayani vermemeye basladilar.Bence guzel bir gelisme.Reele dayanmayan bir ekonominin hangi verisine inanacaksinki.Oyle bir ulke dusunun calisanlarinin ucte biri kayitsiz.Adam is kazasi gecirse kimsenin ruhu duymayacak.Adam haksiz isten cikarilsa kimsenin ruhu duymayacak.Adam asgari ucretin altinda ucret alsa kimsenin ruhu duymayacak.Vallahi kimse alinmasin amma muslumanlikta kimseye laf ettirmeyen bu ulke insaninin ne kadar musluman oldugu ortada.Hadi bakalim bir cami daha yapalim.
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 10:10
Bir grup insan her şeyin farkında ama çoğunluk finansal okur yazarlığa sahip olmadığı için biraz daha böyle gider ama nereye kadar ve sonuçlarını Allah bilir sonumuzu hayr eylesin
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 10:02
layık olduğunuz şekilde yönetilirsiniz.
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 08:55
Hocam herşeyin haberi yapılırsa milletin kafası yorulur. Niye ekonomik verileri analiz etsinki . Oyunu verdi seçimini yaptı. Seçtikleri analiz etsin herşeyi bir kişi değerlendirsin ve gereğini yapsın diye seçti. Seçtiğini Süpermen zannediyor. Herşeyi bilen gören . O yapsın bütün isleri modunda.
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 08:21
Keşke de tahribat ve hatta onun ötesinde yıkım yalnızca ekonomide olsaydı...
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 08:02
TÜİK ile iş birliği yaparak sattıkları ürünlerin fiyatlarını TÜİK 'in fiyat araştırması yapacağı gün bir günlüğüne düşüren ve enflasyonun gerçeğinin yarısı kadar hesaplanmasına sebep olan, adları herkesin malumu ucuz market yöneticilerinin vebali çok büyük. Milyonlarca çalışan ve emeklinin yoksullaşmasına ve hatta açlığına sebep oldular ve onların ahını aldılar.
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 15:05
0
eğer bu yazdığınız doğruysa, devlet vatandaşını dolandırmaya başlamış demektir.
Yurdumun İnsanı 22 Ağustos 2019 05:19
Liderimizin morali ve kafası bozulmayacak M.B,TUİK, İŞ KUR yayınlayacağı rapor, bilgiler çok gözel olmalı!Ülke de herşey iyi veya anlaşılmayacak şekilde gösterecek. TV ye çıkarılan uzman, akademisyen, meyatörlerine bakın bilerek olgu, olayı sabote ederler. Laf cambazı, yalancı, dalkavuk çoğu! Aslında sansür bunalar elinde karıştırma, yalan, gerçeğe aykırı bilgi vermek şeklinde.Gözümüz içine bakıp kriz mıriz yok demedi mi! Yalan, talan düzeni izliyoruz nereye kadar gidecek akbetimiz.Ya biz ya kendileri rezil olacağız..
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 05:12
Bence Meteoroloji de havalar kötü olduğunda veri açıklamasın. Hep beraber boğulalım.
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 02:08
issizleri saymayak isi olanlari sayalim
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 00:53
İktidar ellerinden gitmeden önce ülkeyi gerçekten yıkıma, enkaza döndürecek kararlar alınıyor, bugünü kurtarmaya çalışılıyor. Halkı, çocuklarımızı, torunlarımızı düşünen yok çünkü iktidar sahipleri ve yandaşlar torunlarının torunlarına kadar kendilerini finansal olarak kurtardılar.
KARAR OKURU 22 Ağustos 2019 00:43
Sokaktaki vatandaş için veriler çok da önemli değil. Bir kaç gününüzü dışarıda, sokakta geçirdiğinizde, cebinize giren ile çıkan arasındaki ilişki size herşeyi açıklar. İki üç dost muhabbetinde de, etrafınızda yörenizdeki insanlardan iş durumunu da rahatça görürsünüz. Kısacası haberler istedikleri kadar yönlendirici olsun gerçekler ortadadır.
musto 22 Ağustos 2019 00:15
Gerçek veriler açıklansa ne durumda olduğumuz ortaya çıkacak.Vatandaşın çoğu okumaz ama konu komşudan pazardan ekonominin durumunu senden benden daha iyi bilir.Bana göre bu gerginliğin sebebi birazda ekonomide verilen sözlerin tutulaması.
KARAR OKURU 21 Ağustos 2019 23:50
Devletin bütün kurumlarıyla çöktüğünün resmidir bu. 17 yılda ülkeyi nasıl yönettiler ki devlete güven sıfırlandı. İstesen bile bir ülkeyi bu kadar kötü yönetemezsin.
X

Her an haberdar olmak ister misin?

Aşağıdaki butona basarak tüm haberlerimizden anında haberdar olabilirsin. Tıpkı telefonunda olduğu gibi sana bildirimler göndereceğiz. Bu servisi dilediğin zaman iptal edebilirsin.

TIKLA HABERLER ANINDA ULAŞSIN