CNN, ABD istihbarat raporlarına dayandırdığı haberinde İran’daki yönetim yapısına ilişkin dikkat çeken değerlendirmelere yer verdi. Habere göre, savaşın ilk günlerinde babası ve çok sayıda üst düzey askeri yetkilinin öldüğü saldırıda ağır yaralanan Mücteba Hamaney, kamuoyu önüne çıkmamasına rağmen İran’ın savaş stratejisinin şekillenmesinde rol oynuyor. ABD istihbaratına göre Hamaney, İran’ın ABD ile savaşı sona erdirmeye yönelik müzakereleri nasıl yöneteceği konusunda üst düzey isimlerle birlikte etkili oluyor. Ancak raporlarda, İran rejimi içindeki yetki dağılımının parçalı ve belirsiz hale geldiği de vurgulandı.
İran’dan Hürmüz Boğazı resti: ABD geri dönüşü olmayan noktayı aştı
HAMANEY KAMUOYU ÖNÜNE ÇIKMADI
Mücteba Hamaney, babasının ölümünün ardından İran’ın yeni dini lideri olarak ilan edilmişti. Buna karşın CNN’e konuşan kaynaklar, ABD istihbaratının Hamaney’in nerede olduğunu görsel olarak doğrulayamadığını aktardı.
Haberde, Hamaney’in herhangi bir elektronik iletişim aracı kullanmadığı, yalnızca kendisini bizzat ziyaret edebilen kişilerle görüştüğü ya da kuryeler aracılığıyla mesaj ilettiği belirtildi. Bu durumun, ABD istihbaratının Hamaney’in gerçek konumu ve karar alma süreçlerindeki ağırlığı konusunda net bilgi edinmesini zorlaştırdığı ifade edildi.
Kaynaklara göre Hamaney, saldırıda aldığı ağır yaralar nedeniyle hâlen izole şekilde tedavi görüyor. Vücudunun bir tarafında yüz, kol, gövde ve bacağını etkileyen ciddi yanıklar bulunduğu ileri sürüldü.
İran tarafı ise bu iddiaları yalanlayan bir çerçeve çiziyor. İran liderlik makamının protokol başkanı Mazaher Hüseyni, Hamaney’in sağlığının iyi olduğunu, yalnızca ayağı ve belinde hafif yaralanmalar bulunduğunu ve kulağının arkasına küçük bir şarapnel parçası isabet ettiğini söyledi.
"HAMANEY YÖNETİMDE ETKİLİ"
CNN’in haberine göre ABD istihbaratı, Hamaney’in müzakere stratejisinin belirlenmesinde etkili olduğunu değerlendiriyor. Ancak bazı kaynaklar, onun karar alma mekanizmasına ne kadar doğrudan dahil olduğu konusunda belirsizlik bulunduğunu aktardı.
Bir kaynağa göre Hamaney, karar süreçlerine oldukça sınırlı ve düzensiz biçimde erişebiliyor. Bu nedenle günlük operasyonların büyük ölçüde İran Devrim Muhafızları’nın üst düzey isimleri ile Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf tarafından yürütüldüğü değerlendiriliyor.
ABD’li yetkililer açısından temel sorunlardan biri de kimin İran adına nihai müzakere yetkisine sahip olduğunun net olmaması. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran sisteminin “parçalı ve işlevsiz” hale geldiğini, bunun da savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik süreçleri zorlaştırdığını söyledi.
İRAN’IN ASKERİ KAPASİTESİ DARBE ALDI AMA YOK EDİLMEDİ
CNN’in aktardığı istihbarat değerlendirmelerine göre ABD ve İsrail’in operasyonları İran’ın askeri kapasitesini önemli ölçüde zayıflattı ancak tamamen ortadan kaldırmadı.
Daha önceki raporlarda İran’ın füze rampalarının yaklaşık yarısının saldırılardan kurtulduğu değerlendirilirken, son raporlarda bu oranın üçte ikiye kadar çıkabileceği belirtildi. Bunun nedenlerinden biri olarak, ateşkes sürecinde İran’ın daha önce saldırılar altında gömülü kalan ya da zarar gören bazı sistemleri yeniden ortaya çıkarma imkânı bulması gösterildi.
Ayrı bir CIA değerlendirmesinde ise İran ekonomisinin, ABD ablukasına rağmen tamamen istikrarsızlaşmadan birkaç ay daha dayanabileceği öngörüldü. Buna karşın Beyaz Saray, askeri abluka ve ekonomik baskının İran yönetimi üzerinde giderek artan bir yıpratma etkisi yarattığını savundu.
ABD: TRUMP TÜM KARTLARI ELİNDE TUTUYOR
Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly, CNN’e yaptığı açıklamada ABD’nin İran’a karşı yürüttüğü askeri ve ekonomik baskının sonuç verdiğini savundu. Kelly, İran’ın zayıfladığını, rejim içindeki parçalanmanın Amerikan müzakerecilerine karşı ortak teklif sunma kapasitesini azalttığını belirtti.
Kelly, “Başkan Trump’ın tüm kartları elinde tuttuğu her zamankinden daha açık” değerlendirmesinde bulundu. Beyaz Saray, istihbarat konularına ilişkin ayrıntılı yorum yapmadığını da bildirdi.
KALİBAF ÖNE ÇIKAN İSİMLERDEN BİRİ
Haberde, ABD yönetiminin İran’la müzakerelerde kimin muhatap alınacağı konusunda Körfez ülkelerinden de görüş aldığı aktarıldı. Bu görüşmelerde Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın İran adına müzakere yetkisine sahip en önemli isimlerden biri olarak değerlendirildiği belirtildi.
Eski Devrim Muhafızları komutanı olan Kalibaf’ın hem siyasi kadrolarla hem de askeri kanatla çalışabilen az sayıdaki isimden biri olduğu vurgulandı. Kalibaf’ın İslamabad’daki ilk tur görüşmelerde İran heyetine liderlik ettiği ve bugün de Tahran adına öne çıkan temsilcilerden biri olarak görüldüğü ifade edildi.
Trump 'ufak bir dokunuş' demişti görüntüler yalanladı: ABD'nin İran'ı vurduğu anlar ortaya çıktı
MÜZAKERELER BELİRSİZLİK İÇİNDE
CNN’e göre Trump yönetimi, bir yandan askeri ve ekonomik baskıyı sürdürürken diğer yandan diplomatik çözüm arayışını devam ettiriyor. Ancak İran’daki yetki karmaşası, yeni liderin sağlık durumu ve rejim içindeki güç mücadelesi, müzakerelerin ilerlemesini zorlaştırıyor.
Trump, İran’da rejim değişimi yaşandığını savunurken, Amerikan istihbaratının savaş öncesi değerlendirmelerinde önceki dini liderin öldürülmesinin rejimi devirmeye yetmeyeceği öngörülmüştü. CNN’e konuşan kaynaklar, İran’da yeni dönemde de Devrim Muhafızları ve sertlik yanlısı isimlerin ağırlığını koruduğunu belirtti.
Haberde, ABD ile İran arasındaki ateşkesin kâğıt üzerinde sürdüğü, ancak iki tarafın son günlerde karşılıklı askeri hamlelerde bulunduğu ve Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerin neredeyse durma noktasına geldiği de kaydedildi.
