Gana Ulusal İtfaiyesi'nin (GNFS) açıklamasına göre, Pazar gecesi etkili olan şiddetli yağış Accra genelinde ciddi su baskınlarına neden oldu. Kurtarma çalışmalarına katılan GNFS, en az 13 kişinin yaşamını yitirdiğini duyurdu. Hükümet, meteoroloji ajansının doğudan büyük bir fırtınanın yaklaştığı uyarısında bulunmasının ardından vatandaşlardan evde kalmalarını veya yüksek bölgelere çekilmelerini istedi.
Pazar gecesinden bu yana etkili olan yağışın suları büyük ölçüde çekilmeye başlasa da, GNFS kurtarma operasyonu sürerken ölü sayısının artabileceği uyarısında bulundu. Özellikle alçak kesimler selden ağır hasar gördü. Sosyal medyada paylaşılan görüntüler evlerin ve araçların sulara gömüldüğü, çok sayıda binanın yıkıldığını gösterdi.
ACİL DURUM EKİPLERİ BÖLGEYE SEVK EDİLDİ
Polis, itfaiye, ordu ve Ulusal Afet Yönetimi Örgütü'nden oluşan acil müdahale ekipleri selden etkilenen bölgelere sevk edildi. İçişleri Bakanlığı, ekiplerin durumu izlemek, can ve mal güvenliğini sağlamak üzere görevlendirildiğini açıkladı. GNFS ise şu ana kadar 470'ten fazla kişiyi kurtardıklarını bildirdi.
Seller kentteki bir lastik fabrikasında büyük bir yangını da tetikledi. Bazı bölge sakinleri evlerinde mahsur kalırken hükümet, halkı güvenli yüksek bölgelere taşınmaya ve su baskını olan yerlerde seyahat etmemeye çağırdı.
Devlet Başkanı John Dramani Mahama, X platformunda yaptığı paylaşımda Accra’ya, metrekare başına yaklaşık 140 litre yağmur düştüğünü belirtti. Mahama, “Karşılaştırmak gerekirse, geçen yıl kaydedilen en yüksek tek günlük yağış m2 başına yaklaşık 56 litreydi” ifadelerini kullanarak bu artışın iklim değişikliğine işaret ettiğini vurguladı.
YENİ YAĞIŞ DALGASI KAPIDA
Gana Meteoroloji Ajansı, başkent Accra’nın da yer aldığı güney Gana’nın bazı bölgelerinde yeni yağışların etkili olmasının beklendiğini ve sel riskinin sürdüğünü bildirdi. Ajans, “Ağaç altlarında barınmayın, gevşek elektrik kablolarından uzak durun ve sel sularında yürümeyin ya da araç kullanmayın” uyarısında bulundu.
Yetkililer yeni yağışlara hazırlanırken kentteki pazar yerleri ve işletmeler kapalı kaldı, bazıları sel sularıyla sürüklendi. Gana Şebeke Şirketi (GRIDCo) ile Gana Elektrik Şirketi (ECG), selden etkilenen bölgelerde ihtiyati tedbir olarak elektrik arzını geçici süreyle kesti.
ALTYAPI YETERSİZLİĞİ VE KAÇAK YAPILAR ELEŞTİRİSİ
İki şirketin ortak açıklamasında, selin birden fazla trafo merkezindeki enerji altyapısını etkileyerek hem elektrikli ekipman hem de operasyon personeli için önemli riskler oluşturduğu, bu nedenle kesintinin “gerekli” olduğu kaydedildi. Accra’daki sel felaketinde yetersiz drenaj sistemi, tıkanmış kanallar ve su yolları üzerine inşa edilen kaçak yapılar etkili oluyor.
Başkentte Pazartesi günü havadan incelemelerde bulunan Devlet Başkanı Mahama, “Az sayıda bireyin sorumsuzca eylemleri tüm toplulukları riske atıyor” dedi ve tüm kaçak yapıların yıkılması talimatını verdi. Kent 2015’te de benzer sellere sahne olmuş, sular bir akaryakıt istasyonunda patlamaya yol açarak 150 kişinin ölümüyle sonuçlanmıştı.
“MÜNFERİT BİR HAVA OLAYI DEĞİL”
WaterAid Gana Direktörü Ewurabena Yanyi-Akofur, “daha güçlü kentsel planlama ve hazırlık tedbirleri” çağrısı yaptı. Yanyi-Akofur, “Accra’da tanık olduğumuz şey münferit bir hava olayı değil, iklim değişikliği ve hızlı, plansız kentleşmenin şiddetlendirdiği bir örüntünün parçasıdır” ifadelerini kullandı.
