İran İslam Cumhuriyeti, 1979 Devrimi'nden bu yana karşılaştığı en büyük meşruiyet krizini şiddet kullanarak bastırmaya çalışıyor. Geçtiğimiz hafta Perşembe günü başlayan ve Cuma günü zirve yapan olaylarda, güvenlik güçlerinin doğrudan hedef gözeterek ateş açması sonucu ülke genelinde morglar dolup taştı. Tahran yönetimi, sokaklardaki öfkeyi dindiremeyince, "caydırıcılık" unsuru olarak idam mekanizmasını hızla işletmeye başladı. Reuters kaynaklarına göre protestolarda can kaybının bilançosu 2000'e yükseldi.
GÖRÜNTÜLER KATLİAMIN BOYUTUNU BELGELEDİ: MORGLAR ALMIYOR
Başkent Tahran’daki Kahrizak Adli Tıp Merkezi önünde kaydedilen ve sosyal medyaya sızan görüntüler, ülkede yaşanan can pazarını gözler önüne serdi. Videoda, morg kapasitesinin yetersiz kalması nedeniyle siyah ceset torbalarına konulmuş onlarca cenazenin kurumun avlusunda, beton zemin üzerinde yan yana dizildiği görülüyor.
Görüntülerde, yakınlarını teşhis etmek için morg önünde toplanan kalabalığın çaresizliği ve yükselen feryatlar dikkat çekiyor.
Yerel kaynaklar ve görgü tanıkları, sadece Tahran'da değil, Meşhed ve Reşt gibi kentlerde de benzer manzaraların yaşandığını, cesetlerin üst üste yığıldığını ve ailelere teslim edilmediğini bildiriyor.
REUTERS DUYURDU: CAN KAYBI 2 BİNİ AŞTI
İnsan hakları örgütlerinin teyit etmeye çalıştığı ölü sayılarına ilişkin en çarpıcı ve kan donduran açıklama ise rejim içinden geldi. Reuters'ın 13 Ocak 2026 tarihli haberine göre, ajansa konuşan ve isminin gizli kalmasını isteyen üst düzey bir İranlı yetkili, bilançonun tahmin edilenden çok daha ağır olduğunu itiraf etti. Yetkili, ölenlerin sayısının güvenlik güçleri de dahil 2 bini aştığını söyledi.
REJİM KÖŞEYE SIKIŞTI: İDAMLAR BAŞLIYOR
Sokaktaki kontrolü sağlamakta zorlanan İran rejimi, göstericilere karşı en ağır silahı olan "idam kartını" yeniden sahaya sürdü. Protestoları organize etmek ve "devlete karşı savaş açmakla" suçlanan Erfan Soltani isimli göstericinin, tutuklanmasından kısa bir süre sonra idama mahkum edildiği açıklandı.
Yargı kaynaklarından edinilen bilgiye göre Soltani'nin infazı, göstericilere gözdağı vermek amacıyla 14 Ocak Çarşamba günü kent meydanında halka açık şekilde gerçekleştirilecek. Uzmanlar, rejimin bu hamlesini "panik reaksiyonu" olarak değerlendirirken, idamların devamının gelebileceği endişesi uluslararası kamuoyunda yankı uyandırdı.
AİLELERDEN 'MERMİ PARASI' İSTENİYOR
Haber merkezlerine ulaşan bilgilere göre, morglarda yaşanan kaosun yanı sıra cenazelerin teslimi sırasında da ailelere zorluk çıkarılıyor. Reşt kentinden bir kaynak, güvenlik güçlerinin cenazeleri ailelere teslim etmeden önce, ölen kişinin vücudundan çıkan mermilerin maliyeti gerekçesiyle "mermi parası" talep ettiğini iddia etti. Bu uygulamanın, acılı aileler üzerinde psikolojik bir baskı unsuru olarak kullanıldığı belirtiliyor.
ABD'DEN TİCARİ MİSİLLEME
İran'daki insan hakları ihlalleri ve artan idam tehditleri üzerine Washington yönetimi de harekete geçti. ABD Başkanı Donald Trump, askeri seçeneklerin masada olduğunu hatırlatmakla birlikte, önceliği ekonomik yaptırımlara verdi.
Trump, İran ile ticari ilişkilerini sürdüren ülkelere yönelik yüzde 25 ek gümrük vergisi uygulanacağını duyurdu. Kararın, İran ekonomisine can suyu veren Türkiye, Çin ve Hindistan gibi ülkeleri doğrudan etkilemesi bekleniyor.
