ABD Başkanı Donald Trump, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile Beyaz Saray’daki görüşmesi öncesinde gazetecilere açıklamalarda bulundu. Trump’ın açıklamalarında Türkiye ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a ilişkin sözleri öne çıktı.
Bir gazetecinin, “Türkiye, F-35 savaş uçakları istiyor. Türkiye’ye büyük bir hediye paketiyle mi gidiyorsunuz?” sorusuna yanıt veren Trump, Ankara’ya olumlu mesaj verdi.
Trump, “Sanırım öyle. Muhtemelen onu çok mutlu edecek bir şey yapacağım” ifadelerini kullandı.
“ERDOĞAN EV SAHİPLİĞİ YAPMASAYDI GİTMEYEBİLİRDİM”
Trump, Temmuz ayında Ankara’da düzenlenecek NATO Zirvesi’ne katılım kararında Erdoğan’ın ev sahipliğinin belirleyici olduğunu söyledi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın kendisini arayarak zirveye davet ettiğini belirten Trump, Erdoğan’ın kendisine, “Lütfen, zirve Türkiye’de. Orada olmalısınız. ABD orada olmalı” dediğini aktardı.
Trump, bu çağrı üzerine zirveye katılma kararı aldığını belirterek, “Cumhurbaşkanı Erdoğan’a duyduğum saygı nedeniyle gidiyorum” dedi.
ABD Başkanı, Erdoğan için “Onu seviyorum. O benim arkadaşım” ifadelerini de kullandı.
“TÜRKİYE’NİN İRAN SAVAŞININ DIŞINDA KALMASINDAN MEMNUNUM”
Trump, Türkiye’nin İran’la yaşanan savaş sürecinde doğrudan taraf olmamasından memnuniyet duyduğunu da söyledi.
Beyaz Saray’daki açıklamalarında Ankara’ya yönelik sıcak mesajlar veren Trump, Türkiye’nin NATO içindeki konumuna da işaret etti.
Trump, Türkiye’nin NATO üyesi olduğunu hatırlatarak, Ankara’ya yönelik atılabilecek savunma adımlarının ittifak ilişkileri açısından da önem taşıdığı mesajını verdi.
NATO’YA MESAJ: “SADECE SADAKAT İSTİYORUM”
Trump, NATO Genel Sekreteri Rutte ile görüşmesi öncesi ittifak üyelerine de mesaj verdi.
NATO müttefiklerinden ne beklediği sorulan Trump, “Sadece sadakat” yanıtını verdi.
ABD’nin dünyanın en güçlü ordusuna sahip olduğunu söyleyen Trump, “Onların parasına ya da başka bir şeyine ihtiyacımız yok. Ama sadakat istiyorum. Biz her zaman onlar için savaşıyoruz” dedi.
Trump’ın bu açıklaması, ABD’nin NATO içindeki yük paylaşımı ve ittifak dayanışması konularında daha sert bir çizgi izleyeceğinin işareti olarak yorumlandı.
İRAN’DAKİ OKUL SALDIRISI İÇİN “KORKUNÇ” DEDİ
Trump, İran’daki bir ilkokulda onlarca kız öğrencinin öldüğü, ABD tarafından düzenlenen füze saldırısına ilişkin soruya da cevap verdi.
Saldırıyı “korkunç” olarak nitelendiren Trump, olayın sorumluluğuna ilişkin net bir kanaate sahip olmadığını söyledi.
Trump, “Bunun biz olduğuna inanmamı sağlayacak hiçbir şey görmedim” dedi.
Savunma Bakanı Pete Hegseth ise Pentagon soruşturmasının bulgularının “uygun zaman geldiğinde” açıklanacağını belirtti.
PETROL ŞİRKETLERİNE “FAHİŞ FİYAT” UYARISI
Trump, benzin fiyatlarının petrol vadeli işlemlerindeki düşüş kadar hızlı gerilememesi nedeniyle büyük petrol şirketlerini de hedef aldı.
Petrol şirketlerinin fiyatlarda “muhtemelen fahiş artış” yaptığını söyleyen Trump, Adalet Bakanlığı’nın bu konuda inceleme yapabileceğini belirtti.
Trump, ExxonMobil, Chevron, Shell ve BP gibi büyük enerji şirketlerinin de olası inceleme kapsamında olabileceğini söyledi.
ZELENSKİY İÇİN “CESUR” DEDİ
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy hakkında da konuşan Trump, Zelenskiy’i “cesur” olarak nitelendirdi.
Rusya-Ukrayna savaşında her iki tarafta da çok sayıda insanın hayatını kaybettiğini belirten Trump, Zelenskiy için “En azından ayakta kalıyor. Bence oldukça iyi gidiyor” ifadelerini kullandı.
F-35 DOSYASI YENİDEN GÜNDEMDE
Trump’ın sözleri, Türkiye’nin F-35 programına dönüş talebini yeniden gündemin üst sıralarına taşıdı.
Türkiye, Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından F-35 programından çıkarılmış, daha önce sipariş edilen uçakların teslimatı da durdurulmuştu.
Ankara ise program ortağı olduğunu, F-35’ler için ödeme yaptığını ve Türkiye’nin programdan çıkarılmasının haksız olduğunu savunuyor.
Trump’ın “Onu çok mutlu edecek bir şey yapacağım” sözleri, Ankara zirvesi öncesinde F-35 dosyasında yeni bir siyasi açılım ihtimalini güçlendiren bir mesaj olarak değerlendirildi.
KAAN MOTORLARI İÇİN WASHİNGTON’DA HAREKETLİLİK
Trump’ın açıklamaları, ABD yönetiminin Türkiye’ye yönelik savunma sanayii adımlarını hızlandırdığı bir döneme denk geldi.
Washington’un, Türkiye’nin milli muharip uçağı KAAN’da kullanılmak üzere General Electric üretimi motorların satışını ilerletmeye hazırlandığı belirtiliyor.
Söz konusu satışın, F-35 programına dönüş anlamına gelmese de Ankara’ya yönelik önemli bir savunma sanayii jesti olarak görüldüğü ifade ediliyor.
GÖZLER ANKARA’DAKİ ZİRVEDE
Trump’ın Beyaz Saray’daki açıklamaları, Ankara’da yapılacak NATO Zirvesi öncesinde Türkiye-ABD ilişkilerine yönelik beklentileri artırdı.
Erdoğan-Trump görüşmesinde F-35 programı, KAAN projesi, savunma sanayii kısıtlamaları, S-400 yaptırımları, İran savaşı sonrası bölgesel güvenlik ve NATO’nun geleceği gibi başlıkların masada olması bekleniyor.
Trump’ın “Erdoğan’a saygı nedeniyle gidiyorum” ve “Onu çok mutlu edecek bir şey yapacağım” sözleri, Ankara zirvesinin yalnızca NATO açısından değil, Türkiye-ABD ilişkileri açısından da kritik bir dönemeç olacağını gösterdi.
