Vatandaşların ve hukuk dünyasının merakla beklediği yeni yargı düzenlemeleri netleşmeye başladı. Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) Türk Medeni Kanunu'ndaki süresiz nafaka ibaresini iptal etmesinin ardından hız kazanan çalışmalar, 30 maddelik kapsamlı bir taslağa dönüştü. "13. Yargı Paketi ne zaman çıkacak?" ve "İçeriğinde neler değişecek?" sorularını gündemde tutan milyonlarca kişi için boşanma davalarının hızlandırılmasından kira tespit sürelerinin kısaltılmasına kadar devrim niteliğinde adımlar atılıyor.
13. YARGI PAKETİ'NDE NELER VAR?
Meclis'e sunulması beklenen yeni yargı paketinin vatandaşların hayatına doğrudan etki edecek 4 temel sacayağı:
Düzenleme Alanı | Eski Sistemdeki Durum | Yeni Taslakla Getirilen Değişiklikler |
Nafaka Süresi | Süresiz (Ömür Boyu) Nafaka | Evlilik süresinin yarısını aşmayacak ve en az 3 yıl olacak (Özel durumlarda hakime takdir yetkisi) |
Boşanma Davaları | Temyiz süreci uzayabiliyordu | Bölge adliye mahkemesi kararı onarsa temyiz yolu kapanacak, mal paylaşımı boşanmayı geciktirmeyecek |
Sosyal Medya | Anonim hesaplar açılabiliyordu | Suçla mücadele için e-devlet veya kimlik doğrulama sistemi ile hesap erişimi zorunluluğu |
Kira ve Tahliye | Yıllarca sürebiliyordu | Kira tespit davalarına 9 ay, tahliye davalarına ise 18 ay içerisinde sonuçlanma hedefi |
13. YARGI PAKETİ MECLİS'E SUNULDU MU?
Adalet Bakanlığı bünyesinde yürütülen 13. Yargı Paketi çalışmalarında son aşamaya gelindi. Henüz resmi olarak yasalaşmayan ve "çıktı" denilemeyecek olan taslağın, önümüzdeki günlerde 30 maddelik bir kanun teklifi olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na sunulması hedefleniyor. Meclis Komisyonlarındaki görüşmelerin ardından Genel Kurul'da oylanacak olan paketin, onaylanıp Resmi Gazete'de yayımlanmasıyla yürürlüğe girmesi bekleniyor.
YENİ NAFAKA DÜZENLEMESİ NE OLACAK?
Yeni yargı paketinin en çok ses getiren maddesi, Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesindeki süresiz nafakaya getirilecek olan sınırlandırmadır. Üzerinde çalışılan yeni modele göre, nafaka ödemelerine belirli bir süre sınırı getirilerek genel kural olarak "evliliğin başlangıcından boşanma davasının açıldığı tarihe kadar geçen sürenin yarısını aşmaması" ve en az 3 yıl olması planlanıyor.
Süreyi belirlerken hakimin takdir yetkisi genişletilerek nafaka alacaklısının yaşı, eğitim durumu, kendi geçimini sağlama kapasitesi ve nafaka ödeyecek kişinin ekonomik koşulları da dikkate alınacak. Düzenlemenin en kritik yönü ise kesinleşmiş ve halihazırda ödenen mevcut nafakaları da kapsayacak olması. Mevcut nafakalarda yeni süre hesaplamasına geçilecek ve sınır aşılmışsa 1 yıllık geçiş (uyum) süresinin ardından ödemeler sonlandırılacak.
BOŞANMA VE MAL PAYLAŞIMI DAVALARINDA NELER DEĞİŞECEK?
Boşanma davalarının yıllarca sürmesinin önüne geçmek amacıyla köklü bir usul değişikliğine gidiliyor. Taslağa göre, ilk derece mahkemesinin (Aile Mahkemesi) verdiği boşanma kararını bölge adliye mahkemesi (İstinaf) esastan onaylarsa, bu karara karşı Yargıtay'a temyiz yoluna gidilemeyecek.
Ayrıca, yıllarca süren mal paylaşımı uyuşmazlıklarının boşanmanın kesinleşmesini engellememesi için, boşanma kararı ile mal paylaşımı süreçleri birbirinden tamamen ayrılacak ve mal taleplerindeki 10 yıllık zamanaşımı süresinin 5 yıla indirilmesi gündemde olacak.
SOSYAL MEDYADA KİMLİK DOĞRULAMASI
13. Yargı Paketi, dijital platformlardaki anonim suçları (yasa dışı bahis, dolandırıcılık, uyuşturucu ve fuhuş) engellemek amacıyla sosyal medyada yeni bir dönem başlatıyor. Kullanıcıların sosyal medya platformlarına e-devlet bağlantısı veya TC Kimlik doğrulama sistemi üzerinden erişebilmesini sağlayan bir altyapı değerlendiriliyor.
Bunun yanı sıra, mülk sahipleri ve kiracılar arasında adliyelerde ciddi bir iş yükü oluşturan uyuşmazlıklara zaman sınırı getiriliyor. Yargı süreçlerinin hızlandırılması amacıyla kira tespit davalarının 9 ay, tahliye davalarının ise 18 ay içerisinde neticelendirilmesi hedefleniyor.
