KKTC Girne-Mersin Taşucu seferini yapan Filo Jet adlı 259 yolcu kapasiteli gemi, limandan ayrıldıktan 5 kilometre sonra alabora olmuş, 241 kişi kurtarılırken, 8 kişi can vermişti. Kayıp 20 kişiyi arama çalışmaları ise Türkiye ve KKTC'ye ait askeri gemiler ve botların yanı sıra askeri uçak, çok sayıda İHA ve helikopterlerle sürüyor. 514 metre derinlikte enkazına robotla dalış yapılan geminin sırrını kara kutunun çözmesi bekleniyor. Kaptan M.Ö ile 7 mürettebat ve bir şirket yetkilisinin tutuklandığı olaya ilişkin Girne Kaza Mahkemesi'ndeki hukuki süreç devam ediyor.
ÖLÜM SEFERİNE KİM İZİN VERDİ
Mahkeme kayıtlarında geminin izin ve sefer belgelerinin tam olduğu ve son denetiminin 2 Haziran'da yapıldığı bilgisine yer verilirken, ortaya atılan yeni iddialar dehşete düşürdü. İki kez ağır hasar gören 26 yaşındaki geminin Türk mühendisler tarafından 'tamiri zor' denilerek onarılmadığı ancak Yunanistan'da tamir edildiği öne sürüldü. Kaza sonrası inceleme yapan ve ellerinde görüntü olduğunu kaydeden sigorta eksperleri ise geminin birkaç gün önceki fırtınada hasar aldığını ve çatlakların o gün oluştuğunu belirtti. Hasara rağmen geminin nasıl sefere çıktığı merak ediliyor.
ÜÇ AY ÖNCE DE SU ALIYORDU
Geminin, kaza anında hemen batacak tarzda olmadığına dikkat çeken Prof. Dr. Erinç Dobrucalı, “Görüntülerde can salı açılmamıştı. Can yeleği giymek yeterli değil, can sallarının patlatılıp yolcuların yönlendirilmesi gerekiyordu” dedi. Aynı gemide üç ay önce yolculuk yapanların paylaşımları ise sabıkalı geminin daha önce de su aldığını ortaya koydu.
‘YAVAŞLAYIN’ UYARISINA ‘BİR ŞEY OLMAZ’ YANITI
Faciada hayatını kaybeden Nihat Balyemez Gaziantep’te toprağa verildi. Kazadan sağ kurtulan Balyemez’in arkadaşı Mehmet Tuga olay anını anlattı: Felaket şekilde sesler geliyordu. Mürettebatın hepsi 'Bir şey yok, biz her zaman bu güzergahı kullanıyoruz' dedi. 'Sürati azaltın' dedik. 'Yavaşlarsak daha çok sesler duyarsınız' dediler.
GEMİ FACİASINDA GÖZLER DENETİMDE
Girne-Taşucu seferinde kısa süre sonra alabora olarak 514 metre derinliğe batan Filo Jet’te 8 kişi hayatını kaybederken, kayıp 20 kişi için, Türk Deniz Kuvvetleri’ne bağlı TCG Işın’ın da katıldığı arama-kurtarma çalışmaları sürüyor. Kazanın kesin nedeni araştırılırken, geminin seyir koşulları, yapısal özellikleri ve denetim süreci soru işaretlerine yol açtı.
Girne’den Mersin’in Taşucu Limanı’na gitmek üzere 30 Ağustos’ta öğleden sonra hareket eden katamaran tipi Türk yolcu gemisi, kalkışından kısa süre sonra alabora olmuş, kazada 8 kişi yaşamını yitirmişti. 267 yolcunun bulunduğu gemide 20 yolcuyu arama çalışmaları ise sürüyor. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile Başbakan Ünal Üstel, Girne Limanı’nda bekleyişlerini sürdüren kayıp yakınlarıyla bir araya gelerek arama-kurtarma çalışmalarındaki son durum hakkında bilgi verdi. Gemi faciasında kaybolan 20 kişiyi arama çalışmalarının son derece hassas yürütüldüğünü belirten Erhürman, Türk Deniz Kuvvetleri’ne bağlı TCG Işın’ın çalışmalara başladığını, ikinci gemi TCG Alemdar’ın ise bugün Girne açıklarında olacağını söyledi. KKTC Cumhurbaşkanı “Şu anda batık gemi olduğu değerlendirilen cismin yeri 550 metrede tespit edildi. Arzu ettiğimiz sonuçlara ulaşamazsak bu vazgeçeceğimiz anlamına gelmiyor. İkinci geminin desteğiyle çalışmalar devam edecek. Şu anda bütün konsantrasyonumuz derindeki batığa ulaşmak ve oradan ulaşabileceğimiz her şeyi su yüzüne çıkarmak” diye konuştu. Facianın ardından başlatılan soruşturma süreci ise devam ederken, kaza sırasında gemiyi ilk terk ettiği iddia edilen Kaptan M.Ö’nün yanı sıra 14 şüpheliden 9’u tutuklanmış, ‘tedbirsizlik sonucu ölüme sebebiyet vermek’ ile suçlanan M.Ö. ifadesinde “Dalgalar sonucunda geminin ön tarafının kopmasıyla birlikte alabora olduğunu” söylemişti. Diğer yandan bölgede etkili olan ‘ölü dalga’ya rağmen seyir kararı alınması ve aşırı sürat yüzünden geminin ikiye bölündüğü iddiaları ise dehşete düşürmüştü. Uzman görüşleri ise ‘Bu gemi denetimden nasıl geçti?’ sorusunu gündeme getirdi. Kıbrıs basınının aktardığına göre ise teknenin bağımsız ve tarafsız bir klaslaman ve uygunluk değerlendirme kuruluşu olan Türk Loydu tarafından verilen onayın yanı sıra liman başkanlığı tarafından da izinlerinin bulunduğu belirtilirken, gerekli denetim, bakım ve kontrollerin yapılmaması halinde geminin batabileceğine dikkat çekiyor.
Mahkeme kayıtlarına göre, geminin son denetimi 2 Haziran’da yapılırken, iki kez ağır hasar gördüğü belirtilen 26 yaşındaki geminin Türk mühendisler tarafından ‘tamiri zor’ denilerek onarılmadığı ancak Yunanistan’da tamir edildiği öne sürüldü. Gemi İnşaat Mühendisi Erdal Kılıç, feribotun yıllar önce geçirdiği kazada ağır yapısal hasar aldığını ve kapsamlı onarım gerektiğine ilişkin rapor hazırladığını, ancak gemi sahipleriyle anlaşamadıklarını söyledi. Kılıç, sahiplerinin daha sonra gemiyi bir Yunan firmasına “el yordamıyla” tamir ettirdiklerine dair beyanda bulunduğunu aktardı. İngiltere merkezli küresel denizcilik sektöründe gemi kazaları, hasarlar ve operasyonel riskler konusunda veri sağlayan şirket Lloyd’s List Intelligence tarafından hazırlanan 31 Ağustos tarihli rapora göre ise, Girne’den Taşucu’na gitmek üzere yola çıktıktan kısa süre sonra su almaya başlayan ve alabora olan, 267 kişinin bulunduğu Filo Jet 514 metre derinliğe battı. Lloyd’s’ın raporda kullandığı ‘serious casualty’ tanımı, gemiyi denize elverişsiz hâle getiren yapısal hasarları, limana çekilmeyi gerektiren ve römorkör yardımı alınan arızaları, batma ya da uzun süreli karaya oturma olaylarını ve uzun onarımlar nedeniyle ciddi sefer aksamalarını kapsadı.
40 DAKİKALIK SEFER İÇİN İMAL EDİLMİŞ BİR GEMİ
Geminin nasıl ve neden su almaya başladığı, ardından nasıl alabora olduğu ise araştırılırken, NTV’nin haberine göre Uzak Yol Kaptanı Can Kıygı, geminin 2000 yılında Karayipler’de 40 dakikalık bir seferde kullanılmak için imal edildiğini vurguladı. Kıygı, teknede pervane olmadığını bunun yerine su jeti kullanıldığını söyledi. Filo Jet isimli teknedeki en önemli ayrıntının, yapıldığı malzeme olduğuna işaret eden Kıygı “Kompozit malzemeden yapılmış bir tekne. Bu bir zamandan sonra kansere yol açabilen, kılcal ve büyük çatlaklara sebep olabilen bir durum” ifadelerini kullandı. Teknenin zeminden, koltuk aralarından su aldığı görüntülere değinen Kıydı “Yerel sabitlenmiş tutamaklar var. Oradan su gelmesi bile olayın vahametini gösteriyor” ifadesini kullandı.
ÜÇ AY ÖNCE DE SU ALIYORMUŞ
Filo Jet’in geçmişte aldığı hasara ilişkin bir başka dikkat çeken açıklama da facianın ardından arama çalışmalarına katılan ticari tekne kaptanı Mustafa Koç’tan geldi. Koç, geminin geçmişte aldığı hasar nedeniyle yıllarca karada kaldığını belirterek, “Bu gemi geçmişte aldığı yara sebebiyle 5 yıl karada kaldı. Sol tarafında yama yapılmış büyük bir parça vardı. O parça attı. Batmanın sebebi de vurulan o yerden kaynaklanıyor” dedi. Öte yandan Sosyal medyada yayınlanan ve 3 ay önce çekilen video ise skandalı ortaya çıkardı. Videoda geminin iç kısmında koltukların altından su sızıntısı olduğu, yolcuların ve mürettebatın bunu fark ettiği görülüyor. Dışarıdan sağlam görünen geminin içindeki bu sorun, facianın ardından yeniden gündeme geldi.
‘ANNEMİZİN DİRİSİNDEN VAZGEÇTİK ÖLÜSÜNÜ İSTİYORUZ’
Girne kenti açıklarındaki gemi kazasında kaybolan 20 kişiden Eskişehirli Elmas Demir’in (58) çocukları, annelerinden gelecek haberi beklediklerini söyleyerek, “Dirisinden vazgeçtik, ölüsünü istiyoruz. Annemizi bulun” dedi. Kayıpların arasında olan Eskişehirli 5 çocuk annesi Elmas Demir’in Kıbrıs’ta eşi Abbas Demir ile oturduğu, bir otelde temizlik görevlisi olarak çalıştığı, Türkiye’ye giriş-çıkış yapmak için gemiye bindiği belirtildi. Olay sırasında Türkiye’de bulunan Abbas Demir’in kazayı duyduktan sonra Kıbrıs’a dönüğü ifade edilirken, Elmas Demir’in Eskişehir’de yaşayan çocukları ve yakınları, gözyaşı dökerek gelecek bir haberi bekliyor.
