Geçmiş dönem borçları, ödenmeyen vergi cezaları veya şahsi icra dosyaları nedeniyle araçlar üzerine konulan haciz ve yakalama kararları, sürücülere trafikte ağır bedeller ödetiyor. E-Devlet sistemindeki 'Araçlarım' modülü üzerinden düzenli kontrol yapılmadığı takdirde, borç tamamen ödenmiş olsa bile bürokratik işlemler nedeniyle sistemden düşürülmeyen yakalama kısıtlamaları yüzünden otomobiliniz trafik polisleri tarafından bağlanarak yediemin otoparkına çekilebilir.
HACİZLİ ARAÇ TRAFİĞE ÇIKABİLİR Mİ?
Araç sahiplerinin hukuki terminolojide en sık karıştırdığı kavramların başında "haciz" ve "yakalama" kararları geliyor. Bir aracın sicilinde yalnızca haciz kaydı bulunması, o otomobilin noter üzerinden üçüncü şahıslara satışının veya devrinin engellendiği anlamına gelmektedir; ancak aracın trafikte seyretmesine doğrudan bir engel teşkil etmez. Haciz işleminin bir ileri aşaması olan "yakalama kararı" (muhafaza altına alma) ise durumun ciddiyetini tamamen değiştirir. İlgili icra dairesi tarafından hakkında yakalama kararı çıkarılan bir araç, kolluk kuvvetleri tarafından gerçekleştirilen ilk GBT veya plaka tanıma sistemi (PTS) kontrolünde tespit edilerek derhal trafikten men edilir ve çekici vasıtasıyla yediemin otoparkına götürülür.
E-DEVLET 'ARAÇLARIM' SEKMESİNDEN TAKİP EDİLMELİ
Vatandaşların sürpriz bir yasal yaptırımla karşılaşmamak adına dijital altyapıyı aktif kullanması büyük önem taşıyor. T.C. kimlik numarası ve şifre ile giriş yapılan E-Devlet kapısındaki "Araçlarım" sekmesi, otomobil üzerindeki tüm hukuki kısıtlamaları şeffaf bir şekilde listelemektedir. Araç sahipleri bu modüle girerek taşıtın üzerindeki hak mahrumiyetlerini, hangi icra dairesi tarafından kısıtlama konulduğunu ve dosya numarasını anlık olarak görüntüleyebilir. Sistemde herhangi bir haciz veya yakalama şerhi tespit edildiğinde, zaman kaybetmeden işlemi başlatan icra müdürlüğü veya alacaklı kurum ile resmi iletişime geçilmesi gerekmektedir.
ARAÇ MUAYENE VE SİGORTA İŞLEMLERİ BLOKE OLABİLİR
Araç üzerindeki hukuki kısıtlamalar ve devlete olan borçlar, otomobilin zorunlu periyodik işlemlerini de doğrudan etkilemektedir. Mevcut karayolları mevzuatına göre; vadesi geçmiş Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV), ödenmemiş trafik para cezaları veya OGS/HGS kaçak geçiş borcu bulunan araçlar TÜVTÜRK istasyonlarında muayeneye alınmamaktadır. Muayenesi olmayan araçların ise Zorunlu Trafik Sigortası poliçelerinin yenilenmesinde teknik pürüzler ortaya çıkabilmektedir. Yakalamalı veya muayenesiz bir araçla trafiğe çıkmanın cezai yaptırımları katlanarak artarken, sürücülerin TÜVTÜRK randevusu almadan önce mutlaka borç sorgulaması yapması gerekmektedir.
E-DEVLET YAKALAMA KARARI BORÇ ÖDENİNCE DÜŞER Mİ?
Vatandaşların en çok mağduriyet yaşadığı ve arama motorlarında sıklıkla araştırdığı "Borcu ödedim ama araçtaki yakalama neden kalkmadı?" sorusunun yanıtı İcra ve İflas Kanunu'nun tahsilat prosedürlerinde yatmaktadır. İcra dosyasına konu olan ana borcun banka veya vezne yoluyla ödenmesi, araç üzerindeki haciz veya yakalama kararının otomatik olarak silinmesini sağlamaz. Kaydın E-Devlet ve Emniyet Genel Müdürlüğü (PolNet) sistemlerinden tamamen silinebilmesi için, araç sahibinin ilgili icra dairesine giderek borcun kapandığına dair işlem yapması, devlete ödenmesi zorunlu olan "tahsil harcı" ve "cezaevi yapı harcı" bedellerini yatırması ve icra müdüründen kısıtlamanın kaldırılmasına yönelik "fevk yazısı" (haciz fekki) talep etmesi gerekmektedir. Bu bürokratik işlem tamamlanana kadar araç hukuken "yakalamalı" statüsünde kalmaya devam eder.
YEDİEMİN OTOPARKINA ÇEKİLEN ARAÇLARIN İCRA SÜRECİ NE?
Trafik kontrolünde yakalanarak muhafaza altına alınan bir aracın sahibi borcunu ödemekte gecikirse, süreç otomobilin tamamen kaybedilmesine kadar uzanmaktadır. Yediemin otoparkına çekilen araçlar için her geçen gün otopark ücreti işlemeye başlar. Alacaklı tarafın icra dairesine yapacağı "satış talebi" sonrasında, araç bilirkişiler tarafından değerlendirilir ve UYAP e-Satış portalı üzerinden açık artırma usulüyle icradan satışa çıkarılır. Araç satıldığında elde edilen gelirden öncelikle yediemin otopark ücretleri ve çekici masrafları kesilir, ardından alacaklının borcu ödenir. Geriye bir miktar kalırsa araç sahibine iade edilir. Bu nedenle yakalama kararıyla bağlanan araçların icra dairesi aracılığıyla hızla dosyadan kurtarılması, doğacak devasa otopark ve tellaliye masraflarını önlemek adına hayati önem taşır.
