Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin yasalaşmasıyla birlikte, Türkiye'deki doğum izni standartları yeniden belirlendi. Düzenleme, doğum izni sürelerinden babalık iznine, koruyucu aile haklarından esnek çalışma imkanlarına kadar geniş bir yelpazeyi kapsıyor.
Türkiye’de çalışan milyonlarca anneyi, babayı ve koruyucu aileyi doğrudan ilgilendiren yasal düzenleme meclisten geçerek yürürlüğe girdi. İşte 5 soruda yeni doğum izni reformunun tüm detayları:
1. Yeni düzenleme ile doğum izni süreleri toplam kaç hafta oldu?
Yeni yasayla birlikte, kamu ve özel sektörde görev yapan tüm annelerin doğum izni süreleri önemli ölçüde uzatıldı. Daha önce daha kısa olan toplam süre; doğumdan önce 8 hafta ve doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplamda 24 haftaya çıkarıldı. Bu düzenleme, annelerin doğum sonrası bebekleriyle daha uzun süre vakit geçirmesine olanak tanıyor.
2. Doğum öncesi çalışma süresinde nasıl bir değişiklik yapıldı?
Kadın çalışanların doğum iznini doğum sonrasına aktarma hakkı genişletildi. Mevcut uygulamada, sağlık durumu elveren çalışanlar tabip raporuyla doğumdan önceki 3 haftaya kadar kurumlarında çalışabiliyordu. Yeni yasa ile bu sınır 2 haftaya indirildi. Bu sayede, son 2 haftaya kadar çalışan kadınlar, fazladan bir haftayı daha doğum sonrası iznine ekleyerek bebekleriyle daha uzun süre kalabilecek.
3. Hali hazırda doğum yapmış olanlar ilave izinden yararlanabilecek mi?
Düzenleme, geçiş sürecindeki anneleri de unutmadı. Analık izni süresi dolmuş olsa dahi, doğumun gerçekleştiği tarihten itibaren başlayan 24 haftalık takvim süresini 1 Nisan 2026 tarihi itibarıyla henüz doldurmamış olan personele müjde verildi. Bu durumdaki çalışanlar, talep etmeleri halinde 8 haftalık ilave analık izni hakkını kullanabilecek.
4. Özel sektörde çalışan babalar için babalık izni kaç güne çıktı?
Yasa, ebeveyn haklarında eşitlik ilkesini gözeterek özel sektördeki babalık izni süresini revize etti. Daha önce memurlardan daha kısa süre izin kullanan özel sektör çalışanı babaların izin süresi, memurlarda olduğu gibi 10 güne yükseltildi. Böylece tüm babalar, doğum sonrası 10 günlük yasal izin hakkına sahip oldu.
5. Koruyucu aileler için hangi haklar tanındı?
Çocuk koruma mekanizmalarını güçlendirmeyi hedefleyen yasa, koruyucu aile olmayı teşvik edecek yeni bir düzenleme getirdi. Bir veya daha fazla çocuğa koruyucu aile olan eşlere veya bireylere, çocuğun yanlarına teslim edildiği tarihten itibaren, uyum sürecine destek olmak amacıyla isteği üzerine 10 gün izin verilecek.
1 Nisan 2026 tarihi, halihazırda doğum yapmış olan personelin ek izinden yararlanıp yararlanamayacağını belirleyen kritik sınır olarak uygulanacaktır.
