Sessiz bir odada aniden beliren ıslık, rüzgar uğultusu veya çınlama sesi çoğu zaman can sıkıcı bir hal alabilir. Tıp dilinde "tinnitus" olarak adlandırılan kulak çınlaması, dışarıdan gelen bir ses kaynağı olmamasına rağmen kişinin kulağında veya kafasının içinde ses hissetmesi durumudur. Bazen tek kulakta bazen de her iki kulakta birden görülebilen bu durum, uykusuzluktan konsantrasyon bozukluğuna kadar pek çok sorunu beraberinde getiriyor.
KULAK ÇINLAMASI (TINNITUS) NEDİR?
Kulak çınlaması, işitme sistemindeki sinirlerin beyne yanlış sinyaller göndermesi sonucu ortaya çıkan bir algı yanılmasıdır. Bu sesler bazen tiz bir çınlama, bazen bir uğultu, bazen de nabız atışına benzer ritmik bir ses şeklinde olabilir. Tinnitus genellikle iç kulaktaki tüy hücrelerinin hasar görmesiyle tetiklense de, aslında işitme yolundaki herhangi bir aksaklıktan kaynaklanabilir.
KULAKLAR NEDEN ÇINLAR?
Kulak çınlamasının tek bir nedeni yoktur; bu durum birçok farklı faktörün birleşimiyle oluşabilir. En yaygın nedenler arasında şunlar yer alır:
Gürültüye Maruz Kalma: Yüksek sesli müzik, iş makineleri veya patlama sesleri iç kulaktaki hassas hücrelere zarar verir.
İşitme Kaybı: Yaşlanmaya bağlı olarak işitme yetisi azaldığında, beyin bu eksikliği gidermek için kendi sesini üretmeye başlayabilir.
Kulak Kiri ve Enfeksiyonlar: Dış kulak yolunun tıkanması veya orta kulak iltihabı geçici çınlamalara yol açar.
İlaç Yan Etkileri: Bazı antibiyotikler, kanser ilaçları ve yüksek dozda aspirini kullanımı çınlamayı tetikleyebilir.
Sistemik Hastalıklar: Tansiyon, diyabet ve tiroid bozuklukları kan akışını etkileyerek uğultuya neden olabilir.
TİNNİTUS TEDAVİSİNDE YENİ YÖNTEMLER
Kulak çınlamasının tedavisi, altta yatan asıl nedenin bulunmasına bağlıdır. Eğer neden bir kulak kiri veya enfeksiyon ise, basit bir müdahale ile sorun çözülebilir. Ancak kronikleşmiş durumlarda farklı stratejiler uygulanır:
Maskeleme Yöntemi: Çınlama sesini bastırmak için kullanılan beyaz gürültü (white noise) cihazları, hastanın bu sesi duymasını engeller.
Tinnitus Yeniden Eğitim Terapisi (TRT): Beyne bu sesin önemsiz olduğunu öğreten ve alışma sürecini hızlandıran psikolojik ve işitsel bir terapidir.
İşitme Cihazları: Eğer çınlamaya işitme kaybı eşlik ediyorsa, işitme cihazları dış sesleri yükselterek beynin odak noktasını değiştirir.
NE ZAMAN DOKTORA GİDİLMELİ?
Her kulak çınlaması tehlikeli değildir ancak bazı durumlarda vakit kaybetmeden bir uzmana görünmek hayati önem taşır. Eğer çınlama; tek taraflıysa, aniden başladıysa, baş dönmesi veya işitme kaybı ile birlikte seyrediyorsa altında yatan daha ciddi bir nörolojik neden olabilir. Uzmanlar, özellikle 24 saatten uzun süren çınlamalar için bir KBB (Kulak Burun Boğaz) muayenesini kesinlikle önermektedir.
