Kış aylarının etkisini sürdürdüğü günlerde solunum yolu rahatsızlıkları milyonlarca kişiyi etkilemeye devam ediyor.
Geceleri uykuyu bölen, kasları zorlayan ve haftalarca sürebilen bu sorunlar için uzmanlar geçmeyen öksürük tedavisi konusunda yeni uyarılarda bulunuyor.
BBC Radio 4 kanalında yayımlanan 'Sliced Bread' programının sunucusu Greg Foot, dinleyicilerden gelen sorular üzerine konuyu derinlemesine araştırdı.
Greg Foot, İngiltere'de bulunan Manchester Üniversitesi'nden göğüs hastalıkları uzmanı ve öksürük kliniği yöneticisi Prof. Dr. Jacky Smith ile görüşerek evde öksürük kesici yöntemler hakkında güncel bilimsel verileri paylaştı.
İnsanların sıklıkla başvurduğu kuru öksürük için doğal çözümler ve balgamlı öksürüğe iyi gelen bitkiler gibi arayışların tıbbi karşılığı mercek altına alındı.
Kış boyunca hastalıklardan uzak kalmanın bilimsel ve kanıtlanmış yolları
UZUN SÜREN ÖKSÜRÜK NEDEN OLUR VE NASIL GEÇER?
BBC Türkçe'de yer alan habere göre, Prof. Dr. Jacky Smith, temelde iki farklı öksürük tipi olduğunu belirtti.
Bunlar; kuru ve gıcıklayıcı olanlar ile genellikle balgamın eşlik ettiği göğüs kaynaklı olanlar şeklinde sınıflandırılıyor.
Her iki tür için de eczanelerde çeşitli şuruplar satılıyor ve bu ilaçlar şikayetleri tamamen bitirmese de bir miktar hafifletiyor.
Ancak uzman isim, kendi hayatında bu tıbbi şurupları tercih etmediğini vurguladı.
Hangi tür olursa olsun, en güvendiği ikilinin bal ve limon olduğunu ifade etti.
BAL VE LİMON ÖKSÜRÜĞE İYİ GELİR Mİ?
Sıcak suyun içine bal ve limon eklemek, nesillerdir bilinen klasik bir ev yapımı ilaç olarak öne çıkıyor.
Prof. Dr. Jacky Smith, bilimsel açıdan en umut verici besinin bal olduğunu söyledi.
Çok tatlı maddelerin dil ile temas ettiğinde öksürük refleksini baskılayabildiğine dair güçlü kanıtlar bulunuyor.
Özellikle gece krizleri yaşayan çocuklarda balın bu şikayetleri belirgin oranda azalttığı görülüyor.
Eczanelerde satılan şurupların boğazı kaplayan ve yatıştıran maddeler içerdiğini hatırlatan uzman, balın da soğuk algınlığında hissedilen o gıdıklanma hissini benzer şekilde hafiflettiğini belirtti.
Acil servislerde grip kaynaklı yoğunluk yaşanıyor
ZERDEÇAL BOĞAZ AĞRISINI KESER Mİ?
Popüler baharatlardan biri olan zerdeçalın durumu ise biraz daha farklı görünüyor.
Prof. Dr. Jacky Smith, zerdeçalın öksürüğü kestiğine dair net bir bilimsel kanıt bulunmadığını ifade etti.
Ancak bu durum, baharatın kesinlikle işe yaramadığı anlamına gelmiyor, sadece bu konuda yeterli tıbbi araştırma bulunmuyor.
Yine de zerdeçalı sıcak bir içecek formunda tüketmenin dolaylı faydaları oluyor.
Boğaz hassas ve gıcıklı durumdayken sadece yutkunmak bile tahrişi azaltarak refleksleri baskılamaya yardımcı oluyor.
İçilen sıvı sıcak ve yatıştırıcı nitelikteyse, hissedilen rahatlama etkisi daha da artıyor.
ZENCEFİL VE SARIMSAK ÖKSÜRÜĞÜ AZALTIR MI?
Zencefil ve sarımsak kullanımı hakkında da önemli detaylar ortaya çıkıyor.
Kesin veriler olmasa da bu iki besinin, boğaz ve solunum yollarında öksürüğü tetikleyen TRPA1 adlı küçük reseptörleri, yani iyon kanallarını aktive ettiği düşünülüyor.
TRPA1 reseptörleri, solunum yollarını zararlı kimyasallardan koruma ve yiyeceklerin akciğerlere kaçmasını engelleme gibi hayati işlevler görüyor.
Boğazdaki bu reseptörleri zencefil veya sarımsakla doldurmanın onları duyarsızlaştırabildiğini belirten Prof. Dr. Jacky Smith, acı biberde bulunan yakıcı madde capsaicin için de aynı teorinin geçerli olduğunu söyledi.
Nitekim piyasadaki bazı ilaçlar ve pastiller capsaicin içeriyor.
Virüslerin en sevdiği ortamlar: Cep telefonları ve kapı kolları
BİTTER ÇİKOLATA ÖKSÜRÜĞÜ HAFİFLETİR Mİ?
Bitter çikolata, tedavi arayışında olanlar için en dikkat çekici seçeneklerden biri olarak karşılarına çıkıyor.
Çikolatanın içinde theobromine adında bir kimyasal bulunuyor.
Birkaç yıl önce bir ilaç şirketinin bu maddeyi ilaç olarak geliştirip geliştiremeyecekleri yönünde deneyler yaptığını anlatan uzman, laboratuvar araştırmalarında theobromine maddesinin öksürük refleksini tetikleyen sinirlerin hassasiyetini azalttığının görüldüğünü belirtti.
Ancak deneyler sonucunda etkinin oldukça küçük olduğu anlaşılıyor.
Bu lezzetli yöntemi denemek isteyenlerin, kakao oranı yüksek bitter çikolataları tercih etmesi gerekiyor, çünkü kakao oranı arttıkça theobromine miktarı da yükseliyor.
PROBİYOTİKLER BAĞIŞIKLIĞI VE SOLUNUMU NASIL ETKİLER?
Bağırsak sağlığıyla bilinen probiyotikler için şu anda kesin bir yargıya varmak zor görünüyor.
Araştırmaların henüz çok başlangıç aşamasında olduğunu belirten göğüs hastalıkları uzmanı, ağız yoluyla alınan bir takviyenin bağırsaklardaki bakterileri değiştirip değiştirmediğinin tam olarak bilinmediğini ifade etti.
Eğer bir değişim oluyorsa bile, bunun refleksler veya solunum yollarındaki iltihaplanma üzerinde ne derece etkili olduğu henüz belirsizliğini koruyor.
Ateşliyken spor yapmak organ yetmezliğine yol açabilir
HANGİ YİYECEKLER VE İÇECEKLER ÖKSÜRÜĞÜ KÖTÜLEŞTİRİR?
İyileşme sürecinde uzak durulması gerekenler de en az tüketilmesi gerekenler kadar önem taşıyor.
Yıllardır kliniğine başvuran birçok hasta, süt ve süt ürünlerinin şikayetlerini kötüleştirdiğini söylüyor.
Bu konuda kesin bir bilimsel kanıt olmamasına rağmen Prof. Dr. Jacky Smith, süt ürünlerinin boğazı kaplayan bir yapısı olduğu için balgamlı durumlarda kişiyi daha kötü hissettirebileceğini belirtti.
Kliniğinde tedavi gören hastalardan kesin olarak uzak durmalarını istedikleri tek madde ise kafein oluyor.
Kafeinin doğrudan olumsuz bir etkisi kanıtlanmasa da, asit reflüsünü tetikleyebileceğine dair güçlü bir teori bulunuyor.
Reflüyü artıran her etken, doğrudan krizleri de beraberinde getiriyor.
EVDE DOĞAL YÖNTEMLERLE BOĞAZ NASIL YATIŞTIRILIR?
Uzmanın en temel ve güvenilir önerisi düzenli bal tüketmekten geçiyor.
Ayrıca gün içinde bir pastil emmenin veya sık sık azar azar su yudumlamanın çok büyük fayda sağladığı belirtiliyor.
Yutkunma eyleminin tek başına bile refleksi baskılayıp boğazı yatıştırdığını hatırlatan uzman, hastalarının birçoğunun bunu günlük olarak şikayetlerini kontrol altında tutmak için kullandığını söyledi.
Sonuç olarak mutfak dolaplarında bulunan birçok çarenin, doğrudan tedavi edici bir ilaç olmaktan ziyade rahatlatıcı bir destek sağladığı görülüyor.
Ancak bu doğal yöntemler hastaya kendini daha iyi hissettiriyorsa, sadece bu psikolojik ve fiziksel rahatlama hissi bile tek başına kâfi bir fayda sayılıyor.
Öksürük için gitti, çok çok nadir görülen hastalık teşhisiyle şoke oldu
