İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Genel Sekreter Yardımcısı Mahir Polat, Türk edebiyat tarihinin en önemli simgelerinden biri olan Tevfik Fikret’in tarihi evi Aşiyan’da İBB Miras tarafından restorasyon çalışmalarının başladığını duyurdu. Polat, en son 2012’de restore edilen evde başlatılan çalışma hakkında şu ifadeleri kullandı: “Aşiyan... Sadece bir ev değil. Dönemin boğucu politik ikliminden ve istibdattan bunalan Tevfik Fikret, planlarını bizzat kendi çizdiği bu evi bir kaçış, bir kurtuluş alanı olarak inşa etti. Ancak bu eşsiz yapı, zamanla sadece bir şairin sığınağı olmaktan çıktı; ‘Fikri hür, irfanı hür’ bir neslin, yani Türk aydınlanmasının doğduğu yuva haline geldi. İBB Miras olarak, her bir detayında Fikret’in ruhunu ve özgür düşüncesini barındıran bu tarihi yapıyı restore ediyoruz. Sadece taşını toprağını değil; Cumhuriyet’e ilham veren o aydınlık ruhu geleceğe taşıyoruz.”
ASLINA UYGUN BİR DOKU ONARIMI YAPILACAK
Şair Tevfik Fikret tarafından 1906’da planları bizzat çizilerek inşa ettirilen ve Farsçada ‘kuş yuvası’ anlamına gelen Aşiyan, sivil mimarlık tarihimizin en özgün örneklerinden biri kabul ediliyor. Şairin 1915’teki vefatına kadar ömrünü geçirdiği bu tarihi konut, 1940 yılında eşi Nazime Hanım tarafından İBB’ye satılmıştı. Dönemin Millî Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel’in girişimleriyle 1945 yılında kapılarını açan yapı, Türkiye’nin ilk edebiyat müzesi olma unvanını taşıyor. Şairin Eyüp’teki naaşının 1961 yılında vasiyeti üzerine bahçesine nakledilmesiyle adı Aşiyan Müzesi olarak değiştirilen yapı, ahşap mimarisi, taş dokusu, Tevfik Fikret’in kendi çizdiği mimari detayları ve bahçe düzenlemesi aslına sadık kalınarak restore edilecek.
1945’TEN BERİ MÜZE
Beşiktaş’taki Aşiyan Müzesi, İBB tarafından 1940’ta Tevfik Fikret’in ailesinden satın alındı. 1945’te ‘Edebiyat-ı Cedide Müzesi’ adıyla kapılarını açan yapı, o tarihten bu yana toplam yedi kez bakım ve onarımdan geçti. Dönemin yaşam tarzına uygun olarak düzenlenen alt katta yemek odası, mutfak ve çamaşırhane yer alıyor. Ayrıca bu katta bulunan ‘Şair Nigâr Hanım Bölümü’nde şaire ait özel eşyalar ve kütüphane bulunuyor. Müzenin giriş katındaki büyük salonda Tevfik Fikret’e ait şahsi eşyalarla, kendi yaptığı resimler sergileniyor. Osmanlı Padişahı Abdülmecid’in ünlü ‘Sis’ tablosu da yine bu salonda yer alıyor. Yazlık dinlenme odası olarak tasarlanan bu özel bölümde, Servet-i Fünun edebiyatçılarının fotoğraf ve resimleri bulunuyor. Müzenin bu katındaki diğer odalarda ise şair Abdülhak Hâmid Tarhan’a ait şahsi eşyalar sergileniyor.
