7 yaşında keçi güderken başladı: "Yaşayan insan hazinesi" Halime Özke kadim geleneği tek başına sırtlıyor

7 yaşında keçi güderken başladı: "Yaşayan insan hazinesi" Halime Özke kadim geleneği tek başına sırtlıyor

Teke yöresinin kadim nefesli çalgısı sipsiyi 7 yaşından bu yana dağlarda ve meydanlarda yaşatan 78 yaşındaki Halime Özke, kültürel mirasın unutulma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu bildirdi. UNESCO tarafından "Yaşayan İnsan Hazinesi" ilan edilen usta sanatçı, açılmak istenen kurslara ailelerin izin vermediğini ve mirası devredecek tek kişinin kendi oğlu kaldığını açıkladı.

Denizli’nin Beyağaç ilçesinde 1948 yılında doğan ve ömrünü Teke yöresinin simgesi sipsiye adayan Halime Özke, yarım asrı aşan sanat serüvenini ve geleneğin geleceğine dair kaygılarını paylaştı. Çalgının hem yapımını hem de icrasını henüz küçük bir çocukken dağlarda keçi otlatırken büyüklerinden öğrenen Özke, radyo ezgilerini ve yöre türkülerini parmaklarıyla harmanlayarak geleneğin en önemli kadın temsilcisi haline geldi.

DÜĞÜNLERDEN YAYLALARA BİR ÖMÜR SİPSİ

Sipsiyi hayatının merkezine koyan Halime Özke; geçmişte kına gecelerinden sünnetlere, yayla şenliklerinden köy düğünlerine kadar her alanda nefesini bu çalgıya verdi. Eskiden yörede pek çok kişinin bu enstrümanı icra ettiğini belirten usta sanatçı, taşıyıcıların azalması üzerine sipsiyi bizzat üretmeye de başladığını ifade etti.

Köydeki diğer kadın icracıların evlilik sonrası baskılar nedeniyle enstrümanı bıraktığını aktaran Özke, "Eskiden buralarda çok insan çalardı. Genç kızlar evlenince eşleri izin vermedi, bıraktılar. Herkes çeşitli gerekçelerle kenara çekilince koskoca yörede bir tek ben kaldım" sözleriyle yaşadığı yalnızlığı dile getirdi.

"KURS AÇMAK İSTEDİK, AİLELER ÇOCUKLARA İZİN VERMEDİ"

Kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması için Beyağaç'ta verilen mücadelelerin sonuçsuz kaldığını vurgulayan Halime Özke, sipsinin sahipsiz bırakılmasından duyduğu üzüntüyü şu ifadelerle özetledi:

"Beyağaç’ta bu kültürü gelecek nesillere aktarmak amacıyla bir kurs açılması için bazı girişimlerimiz oldu. Fakat aileler çocuklarının gelmesine izin vermedi, o çabamız da öylece yarım kaldı. Benden sonra bu çalgıyı çalan tek bir kişi var, o da kendi oğlum. O da düğünlerde yanımda dümbelek çalarken görerek öğrendi. Ondan sonrası ne yazık ki yok, kimse heves edip öğrenmek istemiyor."

KÜLLİYE'DE PLAKETİNİ ALMIŞTI

Sipsi sanatındaki ustalığı ve geleneğe katkılarıyla dikkat çeken Özke, 2017 yılında UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamında "Yaşayan İnsan Hazinesi" ilan edilmişti. 11 Şubat 2020 tarihinde Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen törende unvan plaketini bizzat Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın elinden alan Halime Özke, bu kıymetli mirasın yok olup gitmemesi için yetkililerden ve gençlerden duyarlılık bekliyor.

YORUMLAR
YORUM YAZ
İÇERİK VE ONAY KURALLARI: KARAR Gazetesi yorum sütunları ifade hürriyetinin kullanımı için vardır. Sayfalarımız, temel insan haklarına, hukuka, inanca ve farklı fikirlere saygı temelinde ve demokratik değerler çerçevesinde yazılan yorumlara açıktır. Yorumların içerik ve imla kalitesi gazete kadar okurların da sorumluluğundadır. Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır. Özensizce belirlenmiş kullanıcı adlarıyla gönderilen veya haber ve yazının bağlamının dışında yazılan yorumlar da içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır.
Diğer Haberler
Son Dakika Haberleri
KARAR.COM’DAN