İskoçya’daki Glasgow Caledonian Üniversitesi’nden araştırmacıların geliştirdiği sistem, beyin dalgaları ile kalp fonksiyonlarını aynı anda değerlendiriyor. Baş araştırmacı Prof. Hadi Larijani’ye göre bu sayede yaklaşan bir nöbet erken aşamada saptanabiliyor ve kullanıcıya zamanında uyarı veriliyor.
“DAKİKALAR HAYATI DEĞİŞTİREBİLİR”
Prof. Larijani, nöbetten sadece birkaç dakika önce yapılan bir uyarının bile büyük fark yaratabileceğini vurguluyor. Amaçlarının, hastaların ve yakınlarının önlem alabilmesi için yeterli zamanı sağlamak ve epilepsiyle yaşayan bireylerin daha bağımsız bir yaşam sürmesine katkıda bulunmak olduğunu belirtiyor.
Epilepsi, Birleşik Krallık’ta yaklaşık 630 bin kişiyi etkileyen ciddi bir nörolojik hastalık olarak biliniyor. Epilepsy Action’a göre hastalık, beynin etkilenen bölgesine bağlı olarak yaklaşık 60 farklı nöbet türüyle ortaya çıkabiliyor.
ŞAPKA GİBİ GİYİLEBİLEN BİR CİHAZ HEDEFLENİYOR
Araştırma ekibi, “son derece özgün” olarak tanımlanan başlığın ileride şapka benzeri, hafif ve kablosuz bir ürün hâline gelmesini amaçlıyor. Cihazın mümkün olduğunca dikkat çekmeyen bir tasarıma sahip olması ve günlük yaşamda rahatlıkla kullanılabilmesi planlanıyor.
Sistem, geçmişte kaydedilmiş binlerce saatlik EEG (beyin dalgası) ve EKG (kalp ritmi) verisi kullanılarak sanal bir model üzerinde eğitildi. Yapay zekâ, nöbetten önce ortaya çıkan elektriksel ve fizyolojik örüntüleri tanımayı öğrendi.
YÜZDE 95’E VARAN DOĞRULUK ORANI
Araştırmacılara göre sistem, nöbetleri yüzde 95’e varan doğrulukla öngörebiliyor. Ayrıca algoritma, yaptığı tahminin güvenilirlik seviyesini de göstererek hastaların durumu daha bilinçli yönetmesine olanak tanıyor.
Ekip, tasarım çalışmalarının ilerleyen aşamalarında cihazın çocuklar tarafından da kullanılabileceğini öngörüyor. Ancak tıbbi cihazlara yönelik sıkı yasal onay süreçleri nedeniyle, ürünün geniş çaplı kullanıma sunulmasının birkaç yıl alabileceği belirtiliyor.
YENİ DESTEK VE ÖNCEKİ ÇALIŞMALAR
Araştırma, Birleşik Krallık Araştırma ve İnovasyon Ajansı’nın yaklaşık 9 milyon sterlinlik Proof of Concept programı kapsamında destek aldı. Çalışma, daha önce epilepsiyle bağlantılı beyin anormalliklerini tespit etmeye yönelik geliştirilen yapay zekâ yazılımlarının ardından atılmış yeni bir adım olarak değerlendiriliyor.
