Türkiye otomotiv pazarı ve Manisa ekonomisi için büyük önem taşıyan BYD yatırımında son durum netleşti.
Çinli otomobil markası BYD'nin Manisa fabrika inşaatı sürecindeki gecikmeler, kamuoyunda çeşitli sorulara neden olmuştu.
BYD Türkiye fabrikası projesinin akıbeti hakkında yetkili isimlerden peş peşe açıklamalar geldi.
Elektrikli araç üretimi konusunda dünyanın lider markalarından biri olan firmanın Manisa Organize Sanayi Bölgesi arazisinde henüz somut bir ilerleme görülmemesi üzerine yapılan spekülasyonlara en üst düzeyden yanıt verildi.
BYD VE TÜRKİYE ARASINDAKİ ANLAŞMA NE ZAMAN İMZALANDI?
Dünyanın en büyük elektrikli araç üreticisi konumundaki Çin menşeli BYD (Build Your Dreams) ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı arasında kritik imzalar atılmıştı.
Taraflar, 2024 Temmuz ayında bir araya gelerek Türkiye'de dev bir üretim tesisi kurulmasına yönelik yatırım anlaşmasını resmileştirmişti.
BYD YATIRIM TEŞVİKLERİ VE VERGİ MUAFİYETİ NELERİ KAPSIYOR?
İmzalanan anlaşma kapsamında BYD firmasına, Manisa'da kuracağı otomobil fabrikası taahhüdü karşılığında önemli avantajlar sağlandı.
Firma, Türkiye'de üretim yapma sözü vererek, ithal edilen araçlara uygulanan ilave gümrük vergisinden muaf tutuldu.
BYD MANİSA FABRİKASI KAPASİTESİ VE YATIRIM TUTARI NE KADAR?
Projenin detaylarına bakıldığında, BYD'nin Türkiye'de yaklaşık 1 milyar dolar değerinde devasa bir yatırım yapması öngörülüyor.
Kurulacak tesisin yıllık 150 bin araç üretim kapasitesine sahip olması planlanıyor.
Fabrikada sadece tam elektrikli modeller değil, aynı zamanda şarj edilebilir hibrit otomobillerin de üretilmesi hedefleniyor.
Ayrıca anlaşma çerçevesinde, sürdürülebilir mobilite teknolojilerine odaklanacak bir AR-GE merkezinin de kurulması kararlaştırıldı.
FABRİKA NE ZAMAN AÇILACAK VE KAÇ KİŞİYE İSTİHDAM SAĞLAYACAK?
Yatırım planına göre, Manisa'daki tesisin 2026 yılı sonunda faaliyete geçmesi ve üretime başlaması hedefleniyor.
Bölge ekonomisine büyük katkı sağlaması beklenen bu dev proje tamamlandığında, 5 bin kişiye kadar doğrudan istihdam yaratılması planlanıyor.
Sait Türek
MANİSA OSB BAŞKANI SAİT TÜREK GECİKME HAKKINDA NE SÖYLEDİ?
Manisa Organize Sanayi Bölgesi (OSB) Başkanı Sait Türek, BYD'ye tahsis edilen fabrika arazisinde henüz fiziksel bir çalışmanın başlamaması üzerine önemli değerlendirmelerde bulundu.
Arazinin mevcut durumuna değinen Türek, fabrikanın inşaatına normal şartlarda 6 ay önce başlanmış olması gerektiğini vurguladı.
Ancak sürecin, dünya genelinde yaşanan siyasi ve ekonomik gelişmeler nedeniyle beklemeye alındığını ifade etti.
BYD YATIRIMI NEDEN BAŞLAMADI?
Sait Türek, gecikmenin nedenlerini açıklarken ABD siyasetindeki değişimlere ve küresel ticaret savaşlarına dikkat çekti. Türek, konuyla ilgili şu çarpıcı ifadeleri kullandı:
"Çok rahatım. Bizim ülkemiz muz cumhuriyeti değil. Kimseye bir şey peşkeş çekilmiş değil.
Devletimizle de yapılan işlemleri gayet iyi biliyoruz.
Bugün BYD o fabrikayı yapmazsa devlete o dolarların hepsini ödemek zorunda.
'Ben onu aldım da yedim de kazıkladım da' öyle bir şey yok.
Bu işin başındaki bakanlarımız, bakan yardımcılarımız son derece iyi çalışan, vatansever insanlar.
Ama şu bir gerçek evet BYD'nin bundan 6 ay önce başlaması gerekiyordu. Bu doğru.
Dünyanın başına Trump diye bir bela geldi bundan bir sene önce.
Adam bir gecede Çin'e savaş ilan etti, ekonomik savaş.
Bir de savaş ilan etmediği kimse kalmadı.
Almanya, Avrupa Birliği'ne rest çekti, NATO'ya rest çekti, Çin'e rest çekti, Rusya'ya rest çekti.
Rest çekmediği yer kalmadı."
ÇİN HÜKÜMETİ YATIRIMLARI NEDEN BEKLETİYOR?
Çin hükümetinin küresel belirsizlik ortamında temkinli davrandığını belirterek, bir devletin kendi firmasının milyar dolarlık yatırımını sisli bir havada riske atmak istemeyeceğini savundu.
Sait Türek, şöyle konuştu:
"Şimdi sen Çin hükümeti olsan kendi ülkenin vatandaşının veya firmasının milyar dolarlık parasını henüz ne olduğu belli olmayan sis altındaki bir dünyaya bir hareket yapmasına müsaade eder misin?
Etmezsin. Ben olsam etmem. O da etmez."
MACARİSTAN'DAKİ BYD FABRİKASI İLE TÜRKİYE ARASINDAKİ FARK NE?
Kamuoyunda sıkça dile getirilen, "Macaristan'da yatırımlar devam ediyor" eleştirilerine de yanıt veren Sait Türek, Türek, iki ülke arasındaki durumun farklı olduğunu belirtti.
Macaristan'da BYD'nin halihazırda var olan bir fabrikasının bulunduğunu ve oradaki sürecin Türkiye'den çok daha önce başladığını hatırlattı.
Sait Türek, şunu söyledi:
"Yanına yaptığı da bizim burada yapmayı planladığının yarısı bile değil.
Ve artı bizim bu işlerden önce başlanmıştı orada.
Bize geldiklerinde orası zaten yürürlükteydi."
TİCARET BAKANI ÖMER BOLAT İDDİALAR İÇİN NE DEDİ?
Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK), Türk Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği (TÜSİAD) ve Çin Uluslararası Ticareti Destekleme Konseyi (CCPIT) ortaklığında düzenlenen Türkiye-Çin İş Konferansı'nda da konu gündeme geldi.
150 Türk ve 80 Çinli iş insanının katıldığı toplantıda Ticaret Bakanı Ömer Bolat, BYD'nin Türkiye yatırımlarını askıya aldığı yönündeki iddiaları kesin bir dille yalanladı.
BYD İLE GÖRÜŞMELER NE DURUMDA?
Bakan Bolat, sürecin Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yakından takip edildiğini belirterek, herhangi bir olumsuzluğun söz konusu olmadığını ifade etti.
Bakan Bolat, şu bilgileri paylaştı:
"Sanayi Bakanımızla görüşüyorlar. Problem yok. Sanayi Bakanlığımız süreci takip ediyor. Görüşüyorlar. BYD yetkilileri de bu hafta buradalardı."
