Küresel otomotiv endüstrisinde otonom sürüş teknolojilerinin öncüsü konumundaki Tesla, Avrupa pazarındaki düzenleyici engelleri adım adım aşmaya devam ediyor. Şirket, şehir içi ve otoyol sürüşlerinde gelişmiş manevra kabiliyeti sağlayan "FSD Supervised" (Gözetimli Tam Kendi Kendine Sürüş) sisteminin Hırvatistan sınırları içinde resmen onaylandığını duyurdu.
Gelişmeyi resmî Avrupa sosyal medya hesabı üzerinden kamuoyuyla paylaşan Tesla, "FSD Supervised artık Hırvatistan’da onaylandı. Kullanıma sunulması yakında başlayacak" açıklamasında bulundu. Yazılım güncellemesinin uygun donanıma sahip araçlara hangi net tarihten itibaren kablosuz (OTA) olarak gönderileceği henüz belirtilmezken, sistemin bölgedeki varlığı bir süredir test ediliyordu. Tesla, Hırvatistan’ın başkenti Zagreb’deki Tesla Center bünyesinde 16 Eylül–31 Ekim tarihleri arasında kullanıcıların yolcu koltuğunda oturarak sistemi ilk elden deneyimleyebileceği özel tanıtım sürüşleri gerçekleştiriyordu.
AVRUPA'DA '39. MADDE' FORMÜLÜYLE ULUSAL YAYILIM
Tesla'nın Avrupa kıtasındaki FSD serüveni, Avrupa Birliği'nin standart tip onay mekanizmasından farklı bir yasal zeminde ilerliyor. Sistem, ilk geçici onayını nisan ayında Hollanda Taşıt Otoritesi'nden (RDW) aldı.
Söz konusu izin, standart bir Birlik tip onayından ziyade AB’nin 2018/858 sayılı düzenlemesinin 39. maddesi kapsamında sağlanan geçici bir muafiyet niteliği taşıyor. Birlik mevzuatına göre üye ülkeler, diğer bir üye ülkenin verdiği bu geçici onayı kendi ulusal sınırları dahilinde tek taraflı olarak tanıma hakkına sahip bulunuyor.
Hollanda’nın attığı bu ilk adımın ardından Litvanya, Estonya, Danimarka, Belçika ve Slovenya sistemi ulusal düzeyde yürürlüğe koymuş, son olarak 21 Eylül'de Çekya da Hollanda’nın onayını tanıdığını ilan etmişti. Hırvatistan’ın da onay vermesiyle birlikte Tesla, AB'nin ortak bir çerçeve çizmesini beklemeden Doğu ve Orta Avrupa pazarındaki etki alanını bir adım daha genişletmiş oldu.
İSMİNE RAĞMEN 'TAM OTONOM' DEĞİL: DİREKSİYON SORUMLULUĞU SÜRÜCÜDE
Tesla’nın pazarlama stratejisinde "Full Self-Driving" (Tam Kendi Kendine Sürüş) adını korumasına karşın sistem, yasal ve teknik olarak Seviye 2 sürüş destek mekanizması kategorisinde kalmaya devam ediyor.
FSD Supervised; karmaşık şehir içi trafiğinde rota takibi, döner kavşak ve kavşaklardan geçiş, sinyal vererek şerit değiştirme, yayaları tanıma, hızlanma, frenleme ve direksiyon hakimiyeti gibi operasyonel süreçlerin büyük bölümünü yapay zekâ destekli kameralarla yönetebiliyor. Buna karşın sistem, sürücünün dikkatinin yoldan ayrılmasına izin vermiyor.
Tesla, yayımladığı tüm teknik kılavuzlarda ve güvenlik bültenlerinde sistemin aktif sürücü gözetimi gerektirdiğini, aracın hiçbir koşulda tamamen otonom hale gelmediğini ve direksiyon başındaki kişinin her an kontrolü devralmaya hazır bulunması gerektiğini özellikle vurguluyor. Araç içi kabin kameraları ve direksiyon sensörleri de sürücünün gözünü yoldan ayırıp ayırmadığını kesintisiz denetliyor.
AB GENELİNDEKİ ORTAK KARAR ERTELENDİ, GÜVENLİK ENDİŞELERİ MASADA
Hırvatistan’daki yerel onay sürecine karşın, sistemin 27 üyeli Avrupa Birliği’nin tamamında serbestçe dolaşıma girmesi henüz mümkün görünmüyor. Birlik genelinde FSD Supervised için bağlayıcı olacak ortak mevzuat oylamasının başlangıçta ekim ayı içinde yapılması planlanıyordu; ancak Brüksel’deki müzakerelerin uzaması nedeniyle sürecin en erken aralık ayına ertelendiği açıklandı.
Sistemin AB düzeyindeki onay sürecini yavaşlatan temel unsurların başında ise güvenlik örgütlerinin çekinceleri geliyor. Başta Avrupa Ulaştırma Güvenliği Konseyi (ETSC) olmak üzere sivil havacılık ve karayolu güvenlik otoriteleri; FSD sisteminin yerel hız tabelalarına uyumu, yol koşullarında hız sınırlarının aşılmasına olanak tanıyan bazı fonksiyonları ve acil durum senaryolarındaki algoritmik tepkilerine ilişkin üye ülkelere kapsamlı çekince raporları iletti.
Brüksel'deki bürokratik ve teknik müzakereler devam ederken, Tesla’nın AB genel kararını
