Eski MİT Asya Bölge Başdanışmanı Kaşif Kozinoğlu'nun 12 Kasım 2011 tarihinde cezaevinde şüpheli şekilde hayatını kaybetmesine ilişkin yürütülen soruşturmada çok çarpıcı bir adli tıp bulgusuna ulaşıldı. Kozinoğlu'nun 15 yıl sonra fethi kabir (mezar açma) işlemiyle incelenen saç ve tırnak dokularında yüksek oranda toksik bir ağır metal olan "antimon" saptandı. Bu gelişme üzerine arama motorlarında "Antimon zehri nedir?", "Antimon vücuda nasıl girer?" ve "Antimon zehirlenmesi belirtileri nelerdir?" soruları zirveye yerleşti.
ANTİMON NASIL ZEHİRLER?
Ağır metal sınıfında yer alan antimonun kimyasal özellikleri, maruziyet yolları ve insan vücudundaki etkileri:
Kriter / Özellik | Adli ve Tıbbi Detaylar |
Kimyasal Sembolü | Sb (Periyodik tabloda 51 atom numaralı element) |
Endüstriyel Kullanım Alanı | Akü üretimi, lehim, yanmaz (alev almayan) kumaşlar, seramik |
Vücuda Temel Giriş Yolları | Solunum (toz/duman), ağız yolu (su/gıdalar yoluyla yutma) |
Akut (Ani) Zehirlenme Belirtisi | Ağızda metalik tat, şiddetli kusma, nefes darlığı, ishal |
Kronik (Uzun Süreli) Zehirlenme | Kalp ritim bozukluğu, karaciğer/böbrek hasarı, döküntü |
Kanserojen Sınıfı (IARC) | Grup 2B (İnsanlar için olası kanserojen madde) |
KAŞİF KOZİNOĞLU SAÇ VE TIRNAĞINDAN ÇIKAN ANTİMON NASIL ZEHİRLER?
Antimon, doğada katı halde bulunan ve periyodik tabloda 'Sb' sembolüyle ifade edilen yarı metalik kimyasal bir elementtir. Sanayide özellikle kurşun akülerin sertleştirilmesinde, alev geciktirici kumaş üretiminde ve seramik sanayisinde yoğun olarak kullanılmaktadır. Normal şartlarda stabil olan bu madde, endüstriyel ortamlarda veya bilinçli olarak kimyasal işleme tabi tutulduğunda toz ve duman haline gelerek son derece zehirli (toksik) bir yapıya bürünmektedir. Adli tıpta ağır metal zehirlenmeleri kategorisinde değerlendirilir.
ANTİMON ZEHRİ VÜCUDA NASIL GİRER?
Antimonun insan vücuduna nüfuz etmesi üç temel yolla gerçekleşmektedir:
Solunum Yoluyla: Antimon içeren maddelerin toz veya duman formunda havaya karışıp akciğerlere çekilmesi (en riskli ve hızlı kana karışan yöntem).
Sindirim Yoluyla: Maddeyle kontamine olmuş (bulaşmış) su veya gıdaların ağız yoluyla tüketilmesi.
Deri Temasıyla: Nadir de olsa uzun süreli temaslarda deri gözeneklerinden emilim.
Özellikle fabrika ve maden gibi yeterli havalandırmanın olmadığı çalışma alanlarında maskesiz çalışanlar bu zehre kronik olarak maruz kalabilmektedir. Adli vakalarda ise bu maddenin gıda veya içeceklere karıştırılarak kurbanın vücuduna sokulması ihtimali üzerinde durulur.
ANTİMON ZEHİRLENMESİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?
Antimon zehirlenmesi, vücuda alınan doza ve süreye göre akut (ani ve yüksek doz) ve kronik (uzun süre düşük doz) olmak üzere ikiye ayrılır:
Akut Zehirlenme Belirtileri: Kişiye kısa sürede yüksek dozda antimon verilirse anında; ağızda yoğun bir metalik tat, şiddetli karın ağrısı, durdurulamayan mide bulantısı, kusma, ishal ve solunum güçlüğü başlar.
Kronik Zehirlenme Belirtileri: Zehir düşük dozlarda uzun süreye yayılarak verilirse; solunum yollarında tahriş, kronik bronşit, açıklanamayan cilt döküntüleri, karaciğer/böbrek fonksiyonlarında kademeli çöküş ve en önemlisi kalp ritminde ölümcül bozulmalar (aritmi) gözlemlenir.
Önemli Not: Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC), bazı antimon bileşiklerini "Grup 2B" (olası kanserojen) olarak sınıflandırmaktadır.
