Dünya genelinde 60 milyona yakın, Türkiye’de ise 600 bin civarında bireyi etkileyen Alzheimer hastalığı, demans vakalarının yaklaşık yüzde 70’ini oluşturuyor. Kesin bir tedavisi ve tek bir nedeni bulunmayan hastalıkta; genetik faktörlerin yanı sıra obezite, hipertansiyon ve yüksek kolesterol gibi etkenler süreci tetikleyebiliyor. 1-30 Eylül Dünya Alzheimer Ayı vesilesiyle uyarılarda bulunan Nöroloji Uzmanı Dr. Mehmet Yavuz, erken evrede belirtileri yakalamanın hayati önem taşıdığını ifade etti.
"UZAK GEÇMİŞİ HATIRLAMASI AİLELERİ YANILTIYOR"
Hastalığın sadece unutkanlıkla sınırlı kalmadığını, beynin bütünsel işlevlerini ve sosyal iletişimi etkilediğini vurgulayan Dr. Yavuz, hasta yakınlarının en çok düştüğü yanılgıyı şu sözlerle anlattı:
"Kişi 30 yıl öncesini en ince ayrıntısına kadar hatırlarken dün ne yaşadığını, ne yediğini unutabiliyor. Uzak geçmişin net hatırlanması hasta yakınlarını maalesef aldatıyor ve durum yaşlılığın doğal bir parçası zannediliyor. Kesinlikle öyle değerlendirilmemeli. Eğer kişi aynı şeyleri tekrar tekrar soruyor, anlattığı bir olayı ilk kez söylüyormuş gibi yeniden anlatıyor, eşyalarını bulamıyor ya da bildiği yolları karıştırıp kayboluyorsa vakit kaybetmeden bir hekime başvurulmalıdır."
ÇALIŞMALAR "HAFIZA BOZULMADAN ÖNCESİNE" ODAKLANDI
Tıp dünyasında yürütülen güncel araştırmaların potansiyel riski belirtiler ortaya çıkmadan önce yakalamayı hedeflediğini belirten Dr. Mehmet Yavuz, bazı kan testleri ve Tau proteini üzerindeki çalışmaların umut verici olduğunu söyledi. Yavuz, erken dönemde tespit edilen risklerin, semptomların hafifletilmesinde ve kontrol altına alınmasında büyük avantaj sağladığını dile getirdi.
"60 YAŞINDAN SONRA YILDA BİR KEZ KOGNOSKOPİ ŞART"
Beyindeki hafıza ve bilişsel işlevlerin check-up mantığıyla taranması anlamına gelen "kognoskopi" yöntemine dikkat çeken Uzm. Dr. Yavuz, sözlerini şöyle tamamladı:
Bilişsel Check-Up: Özellikle 60-70 yaş aralığındaki bireylerin bilişsel fonksiyonlarını yılda bir kez kontrol ettirmesi erken tanı için kritik önem taşıyor.
Risk faktörlerini azaltın: Yaş en temel risk faktörü olsa da diyabet, tansiyon ve yüksek kolesterol gibi damar sağlığını bozan etkenlerin kontrol altında tutulması riski düşürüyor.
Belirtilere kulak verin: Günlük yaşam becerilerinde aksama, kafa karışıklığı ve davranış değişiklikleri başladığında zaman kaybedilmeden profesyonel destek alınmalı.
