İstanbul'da son yıllarda yaşanan şiddetli yağışlar, sel ve su baskınları, kentin afetlere karşı hazırlığını yeniden gündeme getirirken İstanbul eski Orman Bölge Müdürü ve Kürem-Der Genel Başkanı Faruk Çebi'den dikkat çeken bir uyarı geldi. "İstanbul'un Geleceği Sel Sularına Teslim Edilmemeli" başlıklı yazılı açıklama yapan Çebi, iklim krizinin etkileriyle birlikte artan aşırı yağışların, plansız kentleşme ve doğal alanların tahribatıyla birleşerek İstanbul için ciddi bir tehdit oluşturduğunu belirtti.
Sel ve su baskınlarının deprem riskinin ardından İstanbul'un karşı karşıya olduğu en önemli tehlikelerden biri haline geldiğini savunan Çebi, mevcut afet yönetimi anlayışının köklü biçimde değiştirilmesi gerektiğini ifade etti.
"İSTANBUL'UN İKİNCİ BÜYÜK BEKA SORUNU HALİNE GELDİ"
İstanbul'un doğal yapısının bozulmasının sel riskini artırdığını belirten Faruk Çebi, sorunun yalnızca iklim değişikliğiyle açıklanamayacağını vurguladı.
Çebi, açıklamasında şu değerlendirmeyi yaptı:
"İstanbul, son yıllarda iklim krizinin de etkisiyle giderek sıklaşan ve şiddetlenen sel ile su baskınları sorunuyla karşı karşıyadır. Kentin doğal yapısının bozulması ve plansız kentleşme, bu hidrolojik afetleri deprem tehlikesinin hemen ardından şehrin en büyük ikinci beka sorunu haline getirmiştir."
İstanbul'un afetlere karşı hazırlanmasında doğanın korunmasına yeterince önem verilmediğini savunan Çebi, kalıcı önlemler yerine her felaketin ardından geçici çözümler üretildiğini ifade etti.
"HER FELAKETTEN SONRA AYNI KRİZ YÖNETİMİ ANLAYIŞI DEVREYE GİRİYOR"
Sel ve su baskınlarına karşı bilimsel ve uzun vadeli politikaların hayata geçirilmediğini belirten Çebi, mevcut yaklaşımın afetlerin sonuçlarını hafifletmekle sınırlı kaldığını söyledi.
Çebi, "Sorunun kalıcı olarak ortadan kaldırılmasına yönelik makro düzeyde ve bilimsel adımlar atılmamaktadır. Bunun yerine, yalnızca her yeni felaketin ardından ortaya çıkan, artık kanıksanmış ve sıradanlaşmış kriz yönetimi refleksleriyle hareket edilmektedir" ifadelerini kullandı.
Afet anında gerçekleştirilen kurtarma çalışmalarının önemli olmakla birlikte tek başına yeterli olmadığını belirten Çebi, felaketlerden sonra yapılan açıklamaların da yapısal sorunlara çözüm sunmadığını savundu.
Çebi, "Şehrin geleceğini doğrudan tehdit eden bu vizyonsuzluk ve ihmalkârlık, tarihi ve kültürel başkent olan İstanbul'a yapılabilecek en büyük kötülüktür" dedi.
KENTSEL DÖNÜŞÜME KARŞI YENİ ÖNERİ: "KIRSAL DÖNÜŞÜM PROJESİ"
Faruk Çebi, İstanbul'un sel ve su baskınlarına karşı korunabilmesi için kentsel dönüşüm projelerine benzer kapsamlı bir çevre ve ekosistem seferberliği başlatılmasını önerdi.
Bu çalışmaların "Kırsal Dönüşüm Projesi" adı altında yürütülmesi gerektiğini belirten Çebi, projenin İstanbul'un en öncelikli gündem maddelerinden biri haline getirilmesi çağrısında bulundu.
Çebi, önerisini şu sözlerle açıkladı:
"Tıpkı kenti deprem riskine karşı daha dayanıklı hale getirmeyi amaçlayan ve yıllardır şehrin ana gündem maddelerinden biri olan Kentsel Dönüşüm Projesi gibi, çevre ve altyapı odaklı yeni bir seferberlik başlatılmalıdır."
Çebi'ye göre bu dönüşümün temel hedefleri, İstanbul'un mevcut doğal alanlarının korunması, orman varlığının artırılması, su havzalarının güvence altına alınması ve zarar görmüş ekosistemlerin yeniden canlandırılması olmalı.
"SU HAVZALARI VE YEŞİL ALANLAR KORUNMALI, ORMAN VARLIĞI ARTIRILMALI"
İstanbul'da sel riskinin azaltılmasının yalnızca altyapı yatırımlarıyla mümkün olmadığını savunan Çebi, doğanın suyu tutma ve yağışın etkilerini azaltma kapasitesinin güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Çebi, "İstanbul'un doğasını, su havzalarını ve yeşil alanlarını korumayı; başta orman varlığını artırmayı ve tahrip edilen ekosistemi tüm canlı ve cansız unsurlarıyla birlikte yeniden ayağa kaldırmayı amaçlayan köklü bütüncül çalışmalar, 'Kırsal Dönüşüm Projesi' adı altında acilen kentin en öncelikli gündem maddelerinden biri haline getirilmelidir" dedi.
Önerilen dönüşümün yalnızca ağaçlandırma çalışmalarıyla sınırlı kalmaması gerektiğine işaret eden Çebi, İstanbul'un ekolojik yapısının bir bütün olarak ele alınmasını istedi.
"DEPREME DAYANIKLI HALE GETİRDİĞİMİZ YAPILARI SELDE KAYBEDEBİLİRİZ"
Açıklamasının en dikkat çekici bölümünde deprem hazırlıkları ile sel tehlikesi arasındaki ilişkiye değinen Faruk Çebi, yalnızca binaların güçlendirilmesine odaklanılmasının yeterli olmayacağı uyarısında bulundu.
Doğal çevrenin korunmadığı bir İstanbul'da, depreme karşı gerçekleştirilen büyük yatırımların da sel felaketleri nedeniyle zarar görebileceğini belirten Çebi, şu ifadeleri kullandı:
"Doğa ile inatlaşarak ve sadece beton odaklı projeler üreterek bu şehri afetlere karşı korumak mümkün değildir."
Çebi, ekolojik dönüşüm çalışmalarının hayata geçirilmemesi halinde ortaya çıkabilecek sonuçları ise şöyle anlattı:
"Eğer doğayı merkezine alan bu kırsal ve ekolojik dönüşüm hamlesi hayata geçirilmezse, acı bir tecelli ile karşı karşıya kalmamız kaçınılmazdır: Büyük bir özveri, milyarlarca liralık bütçe ve emekle depreme karşı dayanıklı hale getirdiğimiz ve koruduğumuz tüm yapıları, yaşamları ve değerleri; bir sonraki büyük sel ve su baskınlarında tamamen kaybedebiliriz."
İSTANBUL'UN AFET POLİTİKALARINDA DEĞİŞİM ÇAĞRISI
İstanbul'un geleceğinin yalnızca betonarme yapıların güçlendirilmesiyle güvence altına alınamayacağını belirten Çebi, afetlere hazırlık politikalarının çevre, altyapı ve ekosistem yönetimini kapsayan bütüncül bir anlayışla yeniden düzenlenmesini istedi.
Kırsal dönüşüm önerisinin kentsel dönüşümle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Çebi, ormanların, su havzalarının ve yeşil alanların korunmasının İstanbul'un uzun vadeli afet güvenliği açısından zorunlu olduğunu ifade etti.
Çebi, kentte sel felaketleri yaşandıktan sonra müdahale etmek yerine, doğal yapıyı güçlendiren ve riskleri önceden azaltan projelerin bir an önce hayata geçirilmesi çağrısında bulundu.
