İktidarın kendisiyle yüzleşme sancısı

Bu makaleyi dinle

00:00
00:00

İktidar çözemediği, içinden çıkamadığı, çıkamadıkça ayağına daha da dolanan fon dolandırıcılığı karşısında sertleşmeyi tercih ediyor. Aslında krizin ilk başladığı gün meselenin evveliyatını da bilenler muhtemel dalganın ne olacağına dair de fikir sahibiydi. Ancak Cumhurbaşkanı Erdoğan’a krizin içeriğinin ne zaman ve ne kadar anlatıldığını bilmek zor.

Erdoğan’ın büyük krizler karşısında hızlı karar almadığı daha önce de görüldü. Seçim mağlubiyetleri, darbe girişimi ve toplumsal dalgalanmalarda Cumhurbaşkanı’nın tarzı önce beklemek. Bu sefer de öyle oldu. Zaman geçtikçe tabandan ve çevreden gelen tepkiler, büyük ihtimalle de meselenin daha detaylı anlatılması ile Erdoğan daha net adımlar atmaya karar verdi.

Fon krizinin 17 Eylül’deki SPK tasfiye kararıyla görünür hâle gelmesini başlangıç alırsak, Fatma Betül Sayan Kaya 6 Kasım’da, 50 gün sonra tutuklandı — yani yaklaşık 7 hafta. Daha önce ifadesi gizlice alınıp serbest kalmıştı. Erdoğan FBSK ile ilk kez dar halkadan bir ismi feda etti. Daha önce en geniş halkada bile olsa surda gedik açtırmamak için direnen bir liderden bahsediyoruz. Arada geçen sürede de meselenin geçiştirilme ihtimaline bakılmış olması normal.

Kolay değil. İçeriden isimleri feda etmenin maliyeti kestirilemiyor. "İşte kime giderse gidiliyor!" ile "E zaten hepsi içindeymiş!" algısı arasında hangisinin ağır basacağının bilinmemesi korkutuyor. Üstelik bu sefer her zaman işe yarayan “Bu taşın altında kesin İsrail’in parmağı var.” zorlamaları da çalışmadı. Son derece yerli bir soygun duruyor önümüzde.

Ancak hem başkasına suç atmanın imkansızlığı hem de üzerine ölü toprağı serpilmiş muhafazakâr mahallenin ilk kez kimi cılız kimi güçlü eleştirmeye başlamış olması Erdoğan’ın alanını daraltıyor. Eğer mahalleden ses çıkmasaydı sadece muhalefetin itirazları karşısında harekete geçilmesi çok mümkün değildi.

Muhafazakâr mahallenin itirazlarını ciddiye alıp kayda geçirmek önemli. Ancak orada da kimsenin geçmeye cesaret edemediği bir çizgi var. Bu kadar çok sayıda bürokratın, siyasetçinin, “hiç ummadığımız insanların dahil olduğu” bir yolsuzlukla o bürokratları, siyasetçileri seçen otoritenin ve buna imkân veren sistemin sorgulanmaması eleştiri yapabilmenin temel şartı.

Sadece ülke değil küresel finansal sistem tarihinde kendisine ayrı başlık açılmasını gerektirecek kadar büyük bir organize kötülük karşısında bu kadar konuşabilmiş olmak öte dünyayı bilmek zor ama bu dünyada sadece bir yere kadar işe yarayabilir. Buna da şükür.

Karar almakta gecikmek iktidarın en temel handikabı haline gelmiş durumda. Şahap Kavcıoğlu’na sıra gelene kadar iktidarla ilgili fon dolandırıcılığına dair bir kanaat oluştu. PanoramaTR’nin geçen ayki araştırmasında her dört kişiden üçü durumdan haberdar. Haberdar olanların da yüzde 87’si iktidar çevresindekilerin fon krizinden maddi kazanç sağladığı görüşünde.

Üstelik bu görüştekiler oy verdikleri partiye göre de değişmiyor. Yani AK Partililer de benzer kanaati taşıyor. Geçen bir ayda algının iktidar aleyhine şekillendiğini varsaymak yanlış olmaz.

İktidar bu açığı demokratik alanı daha da daraltarak, televizyonlara el koyarak, sosyal medya hesaplarını kapatarak yönetmeye çalışıyor. Atması gereken adımları en az bir ay önce atmış olsaydı hasarı daha rahat kontrol edebilirdi. İktidarsa sorunun kendisine müdahale etmek yerine semptomları baskılayarak sonuç alabileceği kanaatinde. Geç atılan adımların ne kadar işe yarayacağı da tartışmalı.

Muhalefete baskının, kanal kapatmanın maliyeti yok gibi görülüyor. Halbuki muhalif kanallara el koymak muhafazakâr seçmende zarar gören meşruiyeti telafi etmiyor. Çünkü meselenin muhalif kanallarla ilgisi yok. Sadece "yakalanmış olma" algısını tahkim ediyor.

Medya baskısının iktidarın maliyetini azaltıp azaltmayacağı ise muhalefetin, özellikle Yeni Parti’nin, bu krizi nasıl siyasallaştıracağına bağlı. Araştırmada muhalefetin fon dolandırıcılığındaki performansı da hiç parlak değil. Eğer Yeni Parti ve diğer muhalif partiler bu krizi yönetemezse seçmen tabanlarında bir çaresizlik ve kurumsal siyasetten uzaklaşma yaşanabilir.

Aynı anda hem iktidar seçmeninin hem muhalif seçmenin siyasetten soğuduğu, siyaset mekanizmasının kendileri için anlamsızlaştığı ve kararsızların çok yüksek oranlara ulaştığı bir dönemden geçiyoruz. Seçimler yaklaşırken bunun geriye dönmesi beklenebilir ama yönsüzlük, iktidarın hamleleri karşısında çaresizlik muhalif seçmeni sandığa kadar yormaya devam edecek gibi görünüyor.

Yıldıray Oğur’un ifadesiyle ortada siyasi, hukuki ya da ekonomik bir sorun yok. Dibine kadar ahlaki bir mesele. Çözümü de ancak ahlaki bir çıkış. O da mümkünse.

İktidarın el kitabında FETÖ'ye, dış baskıya, askeri vesayete, teröre karşı ne yapılacağına dair geniş bir birikim var. Kendi içinden çıkan sorunla nasıl başa çıkılacağı ise kocaman bir boşluk.

Ötekileştirerek sorun çözmüş, safları sıklaştırmış bir iktidar pratiği bu sefer kendi kendisini ötekileştirememenin, kendisiyle yüzleşememenin sancısını yaşıyor.

“Haydi söyle” klipleri de kitleyi heyecanlandırmaya yetmiyor.

YORUMLAR (2)
2 Yorum
YORUM YAZ
İÇERİK VE ONAY KURALLARI: KARAR Gazetesi yorum sütunları ifade hürriyetinin kullanımı için vardır. Sayfalarımız, temel insan haklarına, hukuka, inanca ve farklı fikirlere saygı temelinde ve demokratik değerler çerçevesinde yazılan yorumlara açıktır. Yorumların içerik ve imla kalitesi gazete kadar okurların da sorumluluğundadır. Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır. Özensizce belirlenmiş kullanıcı adlarıyla gönderilen veya haber ve yazının bağlamının dışında yazılan yorumlar da içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır.