Bizi bilmezliğimiz mi vurdu?

Yönetenleri, iş başındaki herkesi ve her hareketi denetlemek sadece bazı kurumların ve kişilerin görevi değildir. Kamuoyunun vazgeçilmez görevi, gücü verdiklerini her işte, her zaman denetlemektir. Kanun ve kurallar çerçevesinde yollar ve yöntemler bellidir.

Olmaz ya, kurumlar bir türlü devre dışı kaldığında da halkın tepkisi devreye girer. Bütün sistemlerde halkın onayı başta gelir. Sandık tek seçim ve denetim yolu değildir. Sandık belli bir sürenin sonunda halkın önüne gelir ve bitirme sınavı gibidir. Oraya varıncaya kadar pek çok sınavdan geçilir.

İmtihan edilmemek için yollar arayanlar olur. Kurallar izin vermez. Kurallar da aşılırsa en sonunda kaybeder ve kaybettirirler. Demokrasiyi benimsemiş toplumlar gücü verdiklerini kontrol ederek işi oraya vardırmazlar.

YOLLARI BİZ AÇTIK

Bizde işler biraz karıştı. Her şey gözümüzün önünde oldu. Gücü elde edenler bizi durmadan test ettiler. Baktılar ki ses çıkmıyor ilerlediler. Yeni rejimde yalnız baştakiler değil, gücü yetenin kanunlara kurallara uymaması normalleşti. Sorumluların sorumsuzluğunu bırak soru sormanın yasaklanmasına kadar geldik. Fon Skandali patlayınca gösterilen davranışlara bakınca durumumuz ortada. Artık kaçamaktan kaçmazsak boğulacağız. Bu kadar açık.

Beş kişi sohbet ediyorduk: “Şayet bu skandal patlamasa, Halk Tv’ye ve 40 gün geçmeden Sözcü Televizyonu’na kayyım atamaya kalkışılır mıydı?” dedik. Ciddi muhalefet istenmeyen yeni rejimde verdiğimiz gücün kullanılışına göre olmazdı denemez ama bu kadar erken ve bu şekilde olmazdı görüşünde birleştik.

Buraya nasıl gelindiği ibrettir. Şuraya buraya çekmeye gerek görmeden sözü doğrudan söyleyecek yerde olduğumuzu sıkça tekrarlıyorum: Din din diyerek dinimizden vurulduğumuzu göreceğiz.

BİZİ KİM VURDU?

Prof. Dr. Hayrettin Karaman gibiler vurgunun ideologu değilse de fetvacısı rolünü oynadılar. Bugün yalnızca Türkiye’de yüz binlerce din adamı var. İlahiyat fakültelerimizin sayısı 112. Profesör sayısı 600’ün üzerinde. Akademik ünvanlılar 10.000’in üzerinde.

Hayrettin Hoca’nın fetvaları karşısında birkaç isim hariç diğerleri sustu ve susuyor. Hâlbuki bize dinin bakışını yorumlayacak onlardı. Konuşmak yetmezdi, bu psikolojiyi anlamak ve anlatmak lazımdı. Bu da öncelikle onlardan beklenirdi. Doğruları söylemek üzere görüşler, etkili tepkiler ve hareketler beklenirdi, pek az kişiden geldi.

Takip edebildiğim kadarıyla benim için zihin açıcı analiz Prof. Dr. Şahin Filiz’den geldi. İçine düşürüldüğümüz durumu içerden bir bakışla ondan okudum. Veryansın sitesindeki yazısında (https://www.veryansintv.com/kose-yazisi/sahin-filiz/kutsal-istisna-sekuler-gentile-ve-ganimet-fikhi-hayreddin-karamanin-maslahat-teolojisi) o kafa yapısının kodlarını ve ideolojik-siyasi argümantasyonunundan örnekleri verdi. Tarihteki siyaset ve güç odaklı hukukî(fıkhî) yorumlarla gelen birikimi hatırlattı. Yönetimlerin güdümündeki İslâm hukukçularının görüşleriyle şekillenen benzer uygulamaları değerlendirerek başımıza geleni yorumladı.

“FIKHÎ NARKOZ UZMANI”

Şahin Filiz, Karaman’ın temsil ettiği durumu şu cümlelerle özetliyor: “2026 tarihli ‘Fon Komplosu’ başlıklı yazısında patlak veren ağır bir finans vurgununu bile iktidarı devirmeye yönelik bir kumpas olarak nitelemesi, geçmişte kaleme aldığı ‘Yolsuzluk Başka Hırsızlık Başkadır’ yazısındaki savunma mekanizmasının kesintisiz devamıdır. (…) yağmayı ve hukuksuzluğu göremediğinden değil, gördüğü her skandalı iktidarın bekası için katlanılması gereken tali bir hasar olarak kodladığından dolayı bu satırları yazmaktadır.”

Şahin Hoca’nın “Bir ilim adamı bunu nasıl yapar?” sorusuna cevap olacak şu değerlendirmesi de önemli: “Bireysel psikolojideki bu narsistik iktidar özdeşleşmesi, toplumsal düzlemde kendine özgü sarkastik ama bir o kadar da gerçekçi bir terminoloji ve tipoloji üretir.”

Yazının devamı anlamamız ve acı acı düşünmemiz gerekeni söylüyor ki dehşettir: “Karşımızdaki figür, teolojik kavramları kamu vicdanını uyuşturmak için kullanan bir fıkhî narkoz uzmanı ve kitabî hükümleri günün politik ihtiyaçlarına göre esnetip daraltan bir ruhsat teknisyeni olarak işlev görür. Bu tipolojinin temel mesleği mübahlaştırma mühendisliğidir: “

“KURUMSAL FETVA KOMİSERİ”

Şahin Filiz, meseleyi anlamamızı ve entelektüel seviyede tartışmamızı sağlayacak kavramlarla yazıyor ve başımıza geleni açıyor. Ona göre bu tipin tavrı dini olmaktan çok ideolojiktir ve şöyle şekillenir: “Kendi siyasî mahallesinde patlak veren vurgunları “suçun şahsîliği” ve “komplo” kalkanıyla görünmez kılarken, dışarıda kalanlara karşı en katı dışlama dilini kuşanır. Böylece demokratik ve laik hukuk düzenini ortak bir yaşam sözleşmesi olarak değil, gücü yetinceye kadar katlanılan ve imkân bulundukça içeriden kemirilen geçici bir av sahası olarak gören ganimet fıkıhçılığı doğar.

Bu zihniyetin taşıyıcısı, bir yandan zühd ve dava edebiyatı yaparken diğer yandan sermaye gruplarının ve finans kurumlarının yönetim şemalarında meşruiyet mührü dağıtan bir kurumsal fetva komiseri kimliğiyle hareket eder.”

Benim için can alıcı soru şu: Başka bakışlarla zihnimiz genişlerse “hak suretinde” görünen bu türden ökselere takılmalar azalır mı?

YORUMLAR (2)
2 Yorum
YORUM YAZ
İÇERİK VE ONAY KURALLARI: KARAR Gazetesi yorum sütunları ifade hürriyetinin kullanımı için vardır. Sayfalarımız, temel insan haklarına, hukuka, inanca ve farklı fikirlere saygı temelinde ve demokratik değerler çerçevesinde yazılan yorumlara açıktır. Yorumların içerik ve imla kalitesi gazete kadar okurların da sorumluluğundadır. Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır. Özensizce belirlenmiş kullanıcı adlarıyla gönderilen veya haber ve yazının bağlamının dışında yazılan yorumlar da içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır.