Arşivde Ara

İran genelinde derinleşen ekonomik kriz ve geçim sıkıntısı nedeniyle patlak veren kitlesel eylemlerde şiddetin dozu artıyor. İnsan hakları kuruluşlarının son raporları, hayatını kaybedenlerin sayısında dramatik bir yükseliş yaşandığını ve gözaltı sayısının on binleri bulduğunu ortaya koydu.

Haftalardır rejim karşıtı protestolara sahne olan İran'dan peş peşe açıklamalar gelmeye devam ediyor. Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan'ın "Hameney'e saldırı İran halkına saldırıdır" açıklamasının ardından İran Meclisi de “Hamaney’e yapılacak herhangi bir saldırı tüm İslam dünyasına karşı savaş ilanı anlamına gelir" açıklamasında bulundu.

İran genelinde derinleşen ekonomik kriz ve artan hayat pahalılığına karşı patlak veren protestolarda bilanço ağırlaşıyor. ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı, olaylarda hayatını kaybedenlerin sayısının 4 bin 29'a yükseldiğini duyurdu.

İran’da yerel paranın değer kaybıyla başlayan ve kısa sürede ülke geneline yayılan protestolarda bilanço ağırlaşıyor. İnsan hakları kuruluşları ölü sayısının 3 bin 919’a yükseldiğini duyururken, Tahran yönetimi olayların arkasında "dış güçlerin" olduğunu savunuyor.

Haftalardır rejim karşıtı protestolarla mücadele eden İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, dini liderleri Hamaney’e yönelik olası bir saldırının tüm İran halkına açılmış bir savaş sayılacağını vurguladı.

ABD Başkanı Trump, İran’ın dini lideri Hamaney’i 'hasta bir adam' olarak niteledi. "Benim ABD'yi yönettiğim gibi düzgün bir şekilde yönetmeli" diyen Trump, "İran’da yeni bir liderlik aramanın zamanı geldi." ifadesini kullandı.

İran, ekonomik gerekçelerle başlayıp rejim karşıtı protestolara dönüşen sokak eylemleri nedeniyle tarihinin en kritik günlerini yaşıyor. Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan'ın 'Halkı dinlemeye hazırız' sözlerine karşı dini lider Hamaney'in sert tutumu krizi daha da derinleştirdi. İnternet tamamen kapatılırken, 2 binden fazla kişinin öldüğü öne sürüldü.

İran yönetimi, ülke genelinde yayılan ekonomik temelli protestolara karşı baskıyı artırarak eylemcileri idam cezasıyla tehdit etti. Dini Lider Ayetullah Hamaney, "vandallığa" ve "yabancı güçlerin paralı askerlerine" müsamaha gösterilmeyeceğini belirterek sert müdahale sinyali verdi.

İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney, ülke genelinde devam eden kitlesel protestoların yabancı güçler tarafından kışkırtıldığını savunarak güvenlik güçlerinin sert müdahalede bulunacağını söyledi. ABD Başkanı Donald Trump’ın İran yönetimine yönelik açıklamalarına tepki gösteren Hamaney, “Eğer yapabiliyorsa, gidip kendi ülkesini yönetsin” ifadelerini kullandı.

Washington ve Caracas hattında ipler koptu, ABD ordusu gece yarısı düzenlediği hava harekatıyla Venezuela'daki kritik noktaları vurdu. Beyaz Saray, Devlet Başkanı Nicolas Maduro ve eşinin özel bir operasyonla yakalanıp yargılanmak üzere New York'a götürüldüğünü açıkladı. Venezuela yönetimi ise liderlerinden haber alamadıklarını belirterek dünya kamuoyundan acil destek istedi. İşte detaylar...

ABD Başkanı Trump’ın İran’daki protestolara askeri müdahale sinyali vermesi, Tahran-Washington hattında gerilimi artırdı. İran kanadından gelen peş peşe açıklamalarda, olası bir müdahalenin bölgesel bir yıkıma yol açacağı ve ABD üslerinin hedef alınacağı vurgulandı.

İran’da yüksek enflasyon, hayat pahalılığı ve riyaldeki sert değer kaybının tetiklediği protestolar ve grevler, başkent Tahran’dan çok sayıda kente yayıldı. Kapalı Çarşı’daki esnaf greviyle başlayan eylemlere üniversite öğrencileri de katılırken, hükümet hem diyalog mesajı verdi hem de Merkez Bankası başkanını değiştirdi. ABD’den protestoculara destek mesajları gelirken, İran yönetimi sert karşılık uyarısında bulundu.

İran lideri Ali Hamaney, ABD’nin İsrail’e destek vermeye, bölgede askeri üsler bulundurmaya ve müdahalelere devam ettiği sürece Tahran ile Washington arasında işbirliği olasılığının bulunmadığını söyledi. Hamaney, “Küresel Emperyalizme Karşı Ulusal Mücadele Günü” vesilesiyle yaptığı konuşmada ABD’nin “casus yuvası” olarak adlandırılan büyükelçiliğinin işgalini “şeref ve zafer günü” olarak nitelendirdi.

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD’nin saldırılarında hedef alınan nükleer tesislerin yeniden inşa edileceğini açıkladı. Pezeşkiyan, ülkesinin nükleer faaliyetlerinin barışçıl olduğunu vurgulayarak, “Rehber’in fetvası gereğince nükleer bomba kullanımı haramdır” dedi.

İran lideri Ayetullah Hamaney, ABD Başkanı Trump’ın "İran'ın nükleer tesislerini yok ettik" açıklamasına sert yanıt verdi. Hamaney, "Siz kendinizi ne sanıyorsunuz ki bir ülkenin nükleer sanayisine ilişkin ‘olmalı’ ya da ‘olmamalı’ diye karar veriyorsunuz, İran'ın nükleer sanayisi ABD’yi ne ilgilendirir? Bu tür müdahaleler uygunsuz, yanlış ve zorba bir tutumdur." dedi.

İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, BM 80. Genel Kurulu'ndaki konuşmasında ülkesinin nükleer programına ilişkin önemli bir açıklama yaptı. Pezeşkiyan, "Bir kez daha bu oturumda açıkça ifade ediyorum ki İran, hiçbir zaman nükleer bomba peşinde olmadı ve olmayacaktır" dedi.

İran Dini Lideri Hamaney, nükleer müzakerelere ilişkin yaptığı değerlendirmede; "ABD ile müzakere milli menfaatlerimize hiçbir katkı sağlamaz" dedi.

İran lideri Ali Hamaney’in Yüksek Askeri Danışmanı Yahya Rahim Safevi, İsrail ile İran arasında yeni bir savaşın her an başlayabileceğini belirtti. Safevi, “En kötü senaryoya hazır olmalıyız” dedi.

Aliyev, Trump ve Paşinyan arasında imzalanan mutabakat, Azerbaycan ile Ermenistan arasında kalıcı barış sürecinin en kritik adımlarından biri olarak öne çıktı. Anlaşmanın merkezinde, Nahçıvan’ı Azerbaycan’ın ana karasına bağlayacak ve 99 yıllığına ABD’nin işleteceği Zengezur Koridoru yer alıyor; karayolu, demiryolu, enerji hatları ve dijital altyapıyı kapsayan bu proje, taraflara önemli ekonomik ve stratejik kazanımlar sunuyor.

İran, ABD arabuluculuğunda Azerbaycan ile Ermenistan arasında imzalanan barış anlaşması kapsamında planlanan Kafkasya koridorunu engelleme kararı aldı. Hamaney’in Danışmanı Velayati, bu girişimin Ermenistan’ın stratejik ittifakları ve İran’ın çıkarlarına aykırı olduğunu belirtti. Rusya da kalıcı barışın bölge ülkelerince sağlanması gerektiğini vurguladı. Türkiye ise koridorun Avrupa ile Asya’yı bağlayarak bölgesel enerji ve ticaret potansiyelini artıracağını belirtti.

Ermenistan’da dış politika eksenini Rusya’nın tehditlerine ve diasporanın sert tepkisine rağmen Doğu’dan Batı’ya kaydıran Paşinyan, ülkesini dünyaya açacak barışı gerçekleştirdi. Ermeni lider Bakü ile 35 yıllık çatışmalara son veren anlaşmaya Beyaz Saray’da Aliyev ile imza attı. Ankara’nın da hazırlığına doğrudan deskek verdiği Zengezur mutabakatıyla her iki ülke Türkiye üzerinden Avrupa ile doğrudan bağlantı sağlayacak.

İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, İran ile İsrail arasındaki ateşkes kararının ardından yaklaşık bir ay sonra İran Dini Lideri Ayetullah Ali Hamaney'i açıkça hedef almakla tehdit etti. Katz, Tahran'ın yeniden çok daha büyük bir güçle vurulacağını ve bu kez Hamaney'in hedef alınacağını belirtti.

İran Dışişleri Bakanı Erakçi, ABD ile nükleer müzakereleri yeniden başlatmaya hazır olduklarını belirterek, "Zenginleştirme hakkının tanınmadığı hiçbir anlaşmayı kabul etmeyeceğiz." dedi. Erakçi, müzakerelerin yalnızca nükleer programın barışçıl niteliğine dair güvence karşılığında yaptırımların kaldırılması üzerine olabileceğini vurguladı.

İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının yankıları sürerken İran lideri Pezeşkiyan, İsrail’in kendisine yönelik suikast girişiminde bulunduğunu, ancak bunun başarısız olduğunu ifade etti.

Hamaney, Muharrem ayının en önemli gecesi olan Aşura’da, Tahran’daki konutunda düzenlenen matem törenine katılarak kamuoyu önüne çıktı.

Hizbullah destekçilerinin, Beyrut'ta düzenledikleri Aşura anmasında "silah bırakmama" vurgusu ön plana çıktı. İsrail ve ABD aleyhine sloganlar atılan eylemde, "silah bırakmayacağız" dövizleri dikkat çekti.

ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’i hedef alarak sert ifadeler kullandı. Trump, İsrail ya da ABD ordusunun Hamaney’i öldürmesine izin vermediğini belirterek, “Onu çirkin ve aşağılayıcı bir ölümden kurtardım” dedi.

İsrail Savunma Bakanı Katz, İran’a yönelik 12 gün süren saldırılarda ülke lideri Hamaney’i hedef aldıklarını ancak yerinin tespit edilemediğini söyledi. Katz, “Hamaney’i öldürmek istedik ancak yerini bulamadık. Eğer görüş alanımızda olsaydı, onu ortadan kaldırırdık” dedi.

İsrail Savunma Bakanı Katz, İsrail'in İran’ın dini lideri Hamaney’i hedef almayı planladığını ancak bu planın operasyonel nedenlerle hayata geçirilemediğini açıkladı. Katz, bu tür bir saldırı için ABD’den izin almalarının gerekmediğini savunurken, İran’ın nükleer programındaki olası ilerlemelere karşı ABD’den yeniden saldırı onayı aldıklarını iddia etti.

İran’ın dini lideri Ali Hamaney, İsrail ile yaşanan 12 günlük çatışmalar sonrası ilan edilen ateşkesin üçüncü gününde sessizliğini bozdu. Sosyal medyadan yaptığı paylaşımda, “Sahte Siyonist rejime karşı kazanılan zaferden dolayı tebriklerimi sunuyorum” diyerek İsrail’e sert mesaj gönderdi.

Yaklaşık iki hafta süren İran-İsrail çatışmalarının ardından sağlanan ateşkes sonrası Tahran’daki İnkılap Meydanı’nda toplanan kalabalık, ABD ve İsrail karşıtı sloganlarla zafer kutlaması yaptı.

İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi, İsrail’le varılan ateşkese ilişkin yaptığı açıklamada, süreci İran halkının direnişi, silahlı kuvvetlerin kararlı karşılığı ve liderliğin stratejik yönetimiyle kazanılmış "büyük bir zafer" olarak tanımladı. Açıklamada, düşmanın saldırganlığını tek taraflı durdurmaya zorlandığı vurgulanırken, ateşkese rağmen İran ordusunun tetikte olduğu ve her türlü saldırıya anında ve kararlı şekilde karşılık vermeye hazır bulunduğu mesajı verildi.

İran Meclisi’nde, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ile tüm nükleer denetim işbirliğinin askıya alınmasını öngören tasarı, Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu’ndan geçti. Tasarı, İsrail saldırıları sonrası Ajans’a duyulan güvensizliği yasal adıma dönüştürüyor.

İran lideri Hamaney, yanan ABD bayrağı görseliyle yaptığı açıklamada, “Hiçbir baskıya boyun eğmeyiz, İran milleti budur” mesajını verdi.

İran Parlamentosu, Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasına yönelik tasarıyı onayladı. Ancak bu stratejik adımın yürürlüğe girmesi için, ülkenin en üst düzey güvenlik organı olan Milli Güvenlik Yüksek Konseyi’nin de onayı gerekiyor. Kararın, ABD’nin İran’a yönelik askeri müdahaleleri sonrası alındığı belirtildi.

ABD Başkanı Trump ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, İsrail-İran savaşının tırmandığı günlerde İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ile İstanbul'da gizli bir diplomatik görüşme organize etmeye çalıştığı ileri sürüldü. Ancak görüşme, İran’ın dini lideri Hamaney’e ulaşılamaması nedeniyle gerçekleşemedi.

St. Petersburg Ekonomi Forumu’nda konuşan Rusya Devlet Başkanı Putin, “Rus askerinin ayak bastığı her yer bizimdir” diyerek Ukrayna’daki savaşı sahiplenirken, İran-İsrail çatışması için diplomatik çözüm çağrısı yaptı. Ukrayna’dan ise “Putin yalnızca ölüm ve yıkım getiriyor” tepkisi geldi.

Rusya Devlet Başkanı Putin, İsrail'in İran Dini Lideri Ayetullah Ali Hamaney’i öldürme tehdidine ilişkin açıklamalarda bulundu. Tehdidin sadece söylem düzeyinde kalmasını umduğunu belirten Putin, "Üçüncü Dünya Savaşı ihtimali artıyor" uyarısında bulundu.

İran, İsrail'in Beerşaba kentine füze saldırısı düzenliyor. İsrail medyası İran'dan 30 füze fırlatıldığını yazdı. Kudüs, Tel Aviv, Hayfa'da ve Beerşaba kentinde sirenler çalıyor. Hayfa'ya düşen füzenin İçişleri Bakanlığı binasının çok yakınına düştüğü belirtildi.

İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım’ın “İran’ın yanındayız” açıklamasına sert tepki gösterdi. Katz, Hizbullah’ı İsrail-İran gerilimine dahil olmamaları konusunda uyararak, “Sabrımız tükendi. Eğer saldırırlarsa Hizbullah'ı yok ederiz” ifadelerini kullandı. Açıklamasında, geçmişte öldürülen Hizbullah liderlerine atıfla, Kasım’ın “seleflerinden ders almadığını” da söyledi.

Fars Haber Ajansı, İsrail’in 13 Haziran’da hedef aldığı İran Dini Lideri Ali Hamaney'in Danışmanı Ali Şemhani’nin hayatta ve sağlık durumunun iyi olduğunu duyurdu.

Rusya, İran’da rejim değişikliğini hedefleyen girişimlere sert çıktı. Kremlin Sözcüsü Peskov, İran lideri Hamaney’e yönelik olası bir suikastin “Pandora’nın kutusunu açacağını” vurgulayarak, rejim değişikliği dayatmasının kabul edilemez olduğunu söyledi.

İsrail’in 13 Haziran’da İran’ın nükleer tesislerini hedef alarak başlattığı “Yükselen Aslan” operasyonunda çatışmalar yedinci gününe girerken, İsrail Başbakanı Netanyahu, İran’ın dini lideri Hamaney’e yönelik suikast tehdidini yeniden gündeme taşıdı. Netanyahu, “Orduya, İran’da hiçbir ismin dokunulmaz olmadığını söyledim” dedi. ABD’nin sağladığı desteğe de dikkat çeken Netanyahu, “Savunma konusunda bize olağanüstü destek veriyorlar. İHA'ları vuran Amerikalı pilotlar sahada görev yapıyor” dedi.

İsrail’in İran’a yönelik saldırısıyla başlayan iki ülke arasındaki hava saldırıları devam ederken, İran’ın dini lideri Hamaney, halkına “Eğer düşman sizin korktuğunuzu hissederse, peşinizi bırakmaz. Bugüne kadar sergilediğiniz tavrı aynı kararlılık ve güçle sürdürün" şeklinde seslendi.

İran-İsrail çatışmasının 6’ncı gününde gerilim tırmanıyor. ABD ordusu tüm askeri hazırlıklarını tamamladı. Saldırı planı hazır, nihai karar Washington yönetiminde.

İran-İsrail gerilimi tırmanırken ABD Başkanı Trump’tan sert açıklamalar geldi. “Artık sabrım kalmadı. Netanyahu’ya ‘devam et’ dedim” diyen Trump, İran’ın savunmasız kaldığını belirterek "İran'ı vurmayacağımızı söyleyemem" ifadelerini kullandı.

İran’ın dini lideri Ali Hamaney, ABD’nin olası askeri müdahalesine sert tepki göstererek, İran halkının tehdit diline karşı dik duracağını ve dayatılan bir barışı kabul etmeyeceğini vurguladı. Hamaney, “İran milleti, kendisine dayatılan bir savaşa karşı nasıl dimdik durduysa, dayatılan bir barışa da asla teslim olmaz” ifadelerini kullandı.

İran’ın dini lideri Hamaney, Ortadoğu’daki gerilim tırmanırken yaptığı açıklamada, savaşın başladığını ima ederek İsrail’e güçlü bir karşılık verileceğini söyledi: “Siyonistlere merhamet göstermeyeceğiz.”