Arşivde Ara

İngiliz The Times gazetesi, İran’ın yeni dini lideri Mücteba Hamaney’in, babası Ali Hamaney’in hayatını kaybettiği saldırıda ağır yaralandığını iddia etti. Habere göre; Kum şehrinde tedavi altında olan Hamaney’in, sağlık durumu nedeniyle devlet yönetimindeki karar alma süreçlerinden tamamen koptuğu öne sürülüyor.

İran'ın yeni Dini Lideri Mücteba Hamaney'in ilk görüntüleri paylaşıldı. Askeri bir operasyon odasına girerken görüntülenen yeni liderin karşısındaki dev ekranda, İsrail'in Dimona Nükleer Reaktörü'nün harita ve koordinatlarının yer alması Tel Aviv'e açık bir gözdağı olarak yorumlandı.

Wall Street Journal (WSJ) gazetesi, İran arabuluculara ABD'nin taleplerinin kabul edilemez olduğunu ve Tahran yönetiminin yakın zamanda İslamabad'da ABD'li yetkililerle görüşmek istemediğini söyleyerek ateşkesin çıkmaza girdiğini yazdı.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, İran’da 1 Mart’tan bu yana sağlık merkezlerine düzenlenen 20’den fazla saldırıyı doğruladıklarını açıkladı. Bu saldırılarda en az 9 kişi yaşamını yitirdi ve bazı sağlık tesisleri hizmet veremez hâle geldi.

Demir Kubbe'si çöken İsrail’de birçok insan artık gündüz saatlerinde bile sığınıklarda yaşıyor. İran’ın dün gece gerçekleştirdiği bugüne kadarki en büyük misilleme saldırısı Tel Aviv’i şaşkına çevirdi. Füzelerin yağdığı şehirlerdeki sığınaklardan yansıyan fotoğraflar İsrail genelinde ne kadar büyük bir paniğin olduğunu gözler önüne serdi.

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, Hizbullah’ın son roket saldırılarının ardından örgüt lideri Naim Kasım’ı doğrudan hedef aldı. Sert ifadeler kullanan Katz, Hizbullah yönetiminin “çok ağır bir bedel ödeyeceğini” söyleyerek gerilimi yeni bir seviyeye taşıdı.

ABD Başkanı Trump'ın, Washington'ın İran ordusunu büyük ölçüde etkisiz hale getirdiğini ve savaş hedeflerine ulaşmaya çok yakın olduklarını iddia ettiği Ulusa Sesleniş konuşmasının ardından, İran İsrail'e yönelik yeni füze saldırıları gerçekleştirdi. Tahran yönetimi ayrıca, Trump'ın "İran ateşkes talep etti" şeklindeki iddiasını yalanladı.

İran dini lideri Mücteba Hamaney, İsrail ve ABD’ye karşı direnişin devam edeceğini bildirerek "İran’ın tutarlı politikasının, Siyonist-ABD düşmanına karşı direnişi desteklemeye devam etmek olduğunu kesin bir dille beyan ediyorum" dedi.

The Wall Street Journal’ın isimsiz Arap yetkililere dayandırdığı habere göre, Birleşik Arap Emirlikleri’nin Hürmüz Boğazı’nın “zorla” yeniden açılması amacıyla ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaşa katılmaya hazırlandığı öne sürüldü. Haberde, Abu Dabi yönetiminin askeri koalisyon, mayın temizliği ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi nezdinde diplomatik girişimler üzerinde durduğu iddia edildi.

Netanyahu, ABD ile ortak yürütülen İran’a yönelik saldırıların hedeflerine ilişkin bilgi verdi ancak operasyonların ne zaman biteceğine dair tarih paylaşmadı. Netanyahu, Tahran’ın nükleer programını ve füze kapasitesini zayıflatmayı amaçladıklarını belirterek, saldırıların öncelikli odağının İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokları olduğunu savundu.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran'ın, çatışmalar bittikten sonra boğazı kapatması halinde "ciddi sonuçlarla" karşılaşacağı tehdidinde bulunarak "Bu operasyon bittiğinde Hürmüz Boğazı bir şekilde açılacak'' dedi.

31 gündür devam eden savaşta ABD ve İsrail, İran'ın enerji altyapısını hedef aldı. Tahran ve çevresindeki elektrik santrallerine düzenlenen hava saldırıları sonucu geniş çaplı elektrik kesintileri yaşanırken, halk kesintilere rağmen hükümete destek gösterileri düzenledi.

Trump, İran'da "yeni ve daha makul bir rejim" olarak tanımladığı ve gizlice müzakere yürüttükleri ismin İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf olduğunu ilk kez dünyaya duyurdu. Eski rejimin "tamamen öldüğünü" belirten Trump, yeni Dini Lider Mücteba Hamaney'in ise "olağanüstü kötü durumda ve ağır yaralı" olduğunu ileri sürdü.

Washington Post gazetesi, İsrail'in İran'daki üst düzey liderleri ortadan kaldırmak için kurduğu devasa suikast ağının perde arkasını yazdı. Habere göre, ABD ile işbölümü yapan İsrail, İran'ın kendi halkını gözetlemek için kurduğu sokak kameralarını ve internet sistemlerini hackleyerek bu verileri çok gizli bir "Yapay Zeka" (AI) platformuna aktarıyor. Savaşın ilk gününde Dini Lider Ali Hamaney'in öldürüldüğü operasyonun da bu yapay zeka sistemi sayesinde saniye saniye planlandığı ortaya çıktı.

ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta başlattığı askeri operasyonlar kapsamında, İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney, hayatını kaybetti. Hamaney'in ölümünden dakikalar önceye ait olduğu belirtilen güvenlik kamerası görüntüsünü kamuoyuyla paylaştı.

ABD Başkanı Trump’ın İran’a yönelik saldırı planını “diplomasi için tanınan ek süre” gerekçesiyle ertelediğini açıklamasının ardından, Wall Street Journal’ın ortaya çıkardığı Pentagon hazırlığı tartışmayı büyüttü. Habere göre Washington, bir yandan barış mesajı verirken diğer yandan Orta Doğu’ya 10 bine kadar ek kara askeri gönderme seçeneğini masada tutuyor; arabulucular ise Trump’ın “İran ek süre istedi” iddiasını doğrulamıyor.

İran Sağlık Bakan Yardımcısı Ali Caferiyan, 28 Şubat’tan bu yana ABD ve İsrail tarafından düzenlenen saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısının 1937’ye ulaştığını açıkladı. Açıklamada, ölenler arasında yüzlerce çocuk ve kadının bulunduğu, yaralı sayısının ise 24 bin 800’ü aştığı bildirildi.

New York Times'ın ABD'li yetkililere dayandırdığı son dakika haberine göre; Trump yönetimi, dördüncü haftasına giren savaşı sona erdirmek için İran'a 15 maddelik bir plan sundu. Görüşmelerin kilit ismi ise Trump'ın "en sevdiğim mareşal" dediği Pakistan Genelkurmay Başkanı Asım Munir oldu. ABD'nin müzakere masasına oturma isteği, Washington'ın "İran'da rejim değişikliği" hedefinden vazgeçtiğinin en güçlü sinyali olarak yorumlanıyor.

Küresel enerji devi Shell, Orta Doğu bölgesinde devam eden çatışmaların tedarik zincirini koparması nedeniyle Avrupa kıtasında nisan ayında enerji darboğazı, mayıs ayında ise enerji kıtlığı yaşanabileceğini duyurdu.

İran’ın en üst düzey karar alma mekanizmalarından biri olan Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi’nde stratejik bir bayrak değişimi yaşandı. Cumhurbaşkanlığı kararı ve Dini Lider Ayetullah Mücteba Hamaney’in onayıyla, Konseyin Genel Sekreterliği koltuğuna Muhammed Bakır Zülkadir getirildi.

İsrail basınında yer alan iddialara göre, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’nin ABD tarafına, İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney’in müzakerelere açık olduğu mesajını gizlice ilettiği öne sürüldü. İddialar, İran-ABD temaslarına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

İsrail ordusu, ABD ile birlikte 28 Şubat’tan bu yana İran’a yönelik düzenlenen saldırılarda 3 binden fazla hedefin vurulduğunu açıkladı. Açıklamada, son saldırılarda da çok sayıda askeri ve istihbarat tesisinin hedef alındığı öne sürüldü.

İsrail medyasının, ABD Başkanı Trump ile müzakere yürüten "isimsiz üst düzey İranlı yetkilinin" Muhammed Bakır Kalibaf olduğu yönündeki haberlerine Tahran'dan en yetkili ağızdan yalanlama geldi. İran Meclis Başkanı Kalibaf, ABD ile hiçbir görüşme yapılmadığını vurgulayarak, bu iddiaların petrol piyasalarını manipüle etmeyi amaçlayan "sahte haberler" olduğunu belirtti.

Güney Kore Dışişleri Bakanı Cho Hyun ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi telefonda görüştü. Cho, Orta Doğu'daki durumdan endişe duyduklarını dile getirerek Hürmüz Boğazı’nda "gerekli güvenlik önlemlerinin alınması'' çağrısında bulundu.

ABD Dışişleri Bakanlığı, İran ile karşılıklı saldırıların şiddetlenmesi üzerine dünya genelindeki vatandaşları için "yüksek teyakkuz" ilan etti; diplomatik misyonlara yönelik tehditler ve hava sahası kısıtlamaları konusunda kritik bir uyarı yayımladı. Washington’dan tüm dünyadaki vatandaşlarına "hedef olma" ve "seyahat aksaması" uyarısı geldi.

ABD’de politika, spor ve eğlenceden hava durumuna kadar neredeyse her konuda bahis oynanabilen tahmin piyasaları hızla popülerleşirken, Trump ailesi de bu alana adım atıyor. Donald Trump’ın şirketi Trump Media and Technology Group, kripto para tabanlı “Truth Predict” platformunu hayata geçirmeyi planlıyor.

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile ateşkes yapmak istemediğini açıklayarak ''Bilirsiniz, karşı tarafı kelimenin tam anlamıyla yok ederken ateşkes yapmazsınız." dedi.

ABD’nin İran’a yönelik saldırıları sürerken, Orta Doğu’ya üç savaş gemisi ve yaklaşık 2 bin 500 deniz piyadesinin daha konuşlandırılacağı iddia edildi.

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, Orta Doğu'daki gerilimin Körfez sevkiyatlarını 12 günde yüzde 39 oranında düşürdüğünü açıkladı. Lojistik ve enerji maliyetleri yükselirken, krizin 2 ayı aşması durumunda Avrupa pazarı için de risk oluşacağını vurguladı. Kimya, gıda ve hazır giyim sektörleri öncelikli etkilenen alanlar olurken, rekabetçi politikalarla yeni fırsatların kapısı aralanıyor.

ABD ve İsrail'in İran'a yönelik 28 Şubat'ta başlattığı savaşta üst düzey devlet ve ordu yöneticilerinin peş peşe suikasta uğramasının ardından, Dini Lider Mücteba Hamaney dikkat çeken bir mesaj yayımladı. İran İstihbarat Bakanı İsmail Hatib, Savunma Bakanı Aziz Nasırzade, Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Başkanı Ali Laricani ve Besic Komutanı Gulam Rıza Süleymani'nin hayatını kaybettiği son saldırıların ardından Hamaney, Ahzab Suresi'nden alıntı yaparak direnişin süreceği vurgusunu yaptı.

Washington Post gazetesi, ABD’nin İsrail Büyükelçiliği tarafından hazırlanan ve ABD Dışişleri Bakanlığına gönderilen çok kritik bir diplomatik yazışmayı ele geçirdi. Yazışmada yer alan İsrail değerlendirmelerine göre, ağır askeri kayıplara ve dini lider Ali Hamaney’in ölümüne rağmen Tahran yönetimi pes etmedi; aksine "sonuna kadar savaşmaya hazır" bir profil çiziyor.

Netanyahu, İran’daki halka “sokağa çıkın, sizi koruyacağız” çağrısı yaparken, İsrail ve ABD’nin saldırılarında can kaybının 1348’i aştığı bildirildi.

ABD Başkanı Trump, İran’a yönelik operasyonlarda NATO müttefiklerinin desteğine artık ihtiyaç duymadıklarını söyledi.

Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonlarıyla başlayan ve bölge geneline yayılan çatışmalar üçüncü haftasına girerken, Çin Halk Cumhuriyeti’nden insani yardım hamlesi geldi. Çin Dışişleri Bakanlığı, çatışmaların vurduğu ülkelerdeki insani tahribatı hafifletmek amacıyla acil yardım paketini devreye sokacağını duyurdu.

ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta başlattığı saldırıların ardından İran’ın misilleme kapsamında Körfez başta olmak üzere 7 Arap ülkesindeki ABD üsleri ve kritik hedeflere 17 gün içinde en az 3955 saldırı düzenlediği bildirildi. Bölge ülkelerinin savunma sistemleri yüzlerce füze ve binlerce insansız hava aracını engellediklerini açıkladı.

İran'ın yeni Dini Lideri Ayetullah Mücteba Hamaney'in, iki arabulucu ülke üzerinden iletilen ABD ile gerilimi düşürme ve ateşkes tekliflerini kesin bir dille reddettiği ortaya çıktı. Reuters haber ajansının üst düzey bir İranlı yetkiliye dayandırdığı özel haberine göre Hamaney, katıldığı ilk dış politika oturumunda ABD ve İsrail'e karşı intikam yeminini yineleyerek, "ABD ve İsrail diz çökene, yenilgiyi kabul edene ve tazminat ödeyene kadar barışın zamanı değil" restini çekti.

İran’ın yeni dini lideri Mücteba Hamaney, ABD ve İsrail kaynaklı olduğu öne sürülen hava saldırısından, evine füze isabet etmeden kısa süre önce bahçeye çıkması sayesinde kurtuldu. The Telegraph tarafından sızdırılan ses kayıtları, saldırının ayrıntılarını ve İran’daki liderlik krizini gözler önüne serdi.

ABD istihbarat raporlarına dayandırılan değerlendirmelere göre, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’tan bu yana sürdürdüğü saldırılara rağmen İran’da yönetim zayıflamak yerine daha merkezi ve sert bir yapıya yöneldi. Raporda, askeri kayıplara rağmen iç güç dengelerinde çözülme yaşanmadığı öne sürüldü.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun, dünya genelindeki ABD diplomatlarına “İran kaynaklı artan saldırı riski” nedeniyle görev yaptıkları ülkelerde hükümetleri acil önlem almaya teşvik etmeleri yönünde talimat verdiği öne sürüldü. İddia, ABD basınında yer alan ve iç yazışmalara dayandırılan haberlerle gündeme geldi.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’a yönelik saldırıların 16’ncı gününde operasyonların yoğun şekilde sürdüğünü açıkladı. CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper, düzenlenen saldırılarda İran’a ait 100’den fazla donanma gemisinin imha edildiğini ve 90’dan fazla askeri hedefin vurulduğunu bildirdi.

Trump'ın krizleri anlık kararlar ve doğaçlamalarla çözme stratejisi, İran savaşında duvara çarptı. Axios'un Beyaz Saray kaynaklarına dayandırdığı özel analizine göre; "Destansı Öfke Operasyonu" üçüncü haftasına girerken, Trump'ın yakın çevresinde savaşa girmenin bir hata olduğuna dair "pişmanlık sendromu" baş gösterdi. Kara birlikleri olmadan Tahran rejiminin devrilemeyeceğinin anlaşılmasıyla birlikte ABD yönetiminin krizin Eylül ayına kadar uzamasına hazırlandığı belirtiliyor.

İsrail ordusu, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları kapsamında Tahran’daki Mehrabad Havalimanı’nda bulunan ve eski İran lideri Ali Hamaney tarafından kullanıldığı iddia edilen bir uçağın hedef alındığını ileri sürdü. Açıklamada, söz konusu uçağın üst düzey yetkililer tarafından da kullanıldığı öne sürüldü.

Prof. Dr. Fikret Karaman, 2003’te ABD’nin Irak’ı işgaliyle başlayan ardından Arap Baharı sırasında Libya ve Mısır’da yaşananlar ile son olarak da İran’a yapılan saldırılara sessiz kalan İslam dünyasını eleştirdi. İslam İşbirliği Teşkilatı’nı “Bu ve benzeri gelişmeler karşısında İslam dünyası haklılığını ve mağduriyetini gündeme getiremezse yarın oluşacak haksızlıklar karşısında daha zayıf kalacağı tartışmasızdır” diye uyardı.

The Washington Post, Trump’ın askeri başarıyı siyasi bir zafere dönüştürmek istediğini ancak İran’ın elindeki stratejik kozların bu planı sekteye uğratabileceğini yazdı. Gazeteye göre Hürmüz’deki kriz, nükleer stoklar ve Tahran’daki rejimin direnci, tek taraflı bir zafer ilanını güçleştiriyor.

ABD Başkanı Trump, İran’ın petrol kalbi Hark Adası’nın büyük kısmının vurulduğunu açıklarken, yeni dini lider Mücteba Hamaney’in ölmüş olabileceği iddiasını ortaya attı. Trump "Saldırılarımız çoğunu yerle bir etti. Ancak sırf eğlence olsun diye birkaç kez daha vurabiliriz" dedi.

Kudüs Günü yürüyüşü sırasında Tahran’ın merkezinde meydana gelen patlama, İran’da savaşın cephe hattının ötesine taşındığı mesajını güçlendirdi. Resmî olmayan ilk bilgilere göre en az bir kişinin öldüğü olay sonrası sosyal medyaya yansıyan görüntüler, meydandaki kalabalığın korkuyla dağılmak yerine sloganlarla tepki verdiğini ortaya koydu.

Beyaz Saray ABD-İsrail'inTahran yönetimine başlattığı saldırılarda İran'ın balistik füze kapasitesinin fiilen yok edildiğini açıkladı. Öte yandan ''muazzam sonuçlar'' alındığını aktaran Beyaz Saray, ''İran üzerinde tam ve mutlak hava üstünlüğü sağlandı" dedi.

ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik başlattığı hava operasyonları ikinci haftasını geride bırakırken, küresel enerji piyasaları tarihin en çalkantılı dönemlerinden birini yaşıyor. Jeopolitik riskler ve Hürmüz Boğazı’ndaki arz güvenliği endişeleriyle Brent petrol iki haftada yüzde 42, doğal gaz ise yüzde 57 oranında değer kazandı.