Suriye ordusu ile SDG arasında 10 Mart'ta varılan mutabakatın hayata geçirilememesinin ardından 18 Ocak'ta yeni bir mutabakat için masaya oturulmuştu. Sahada çatışma sürerken Suriye devlet televizyonu ve SDG, Şam yönetimi ile YPG/SDG'nin ateşkes ve askeri idari yapıların kademeli entegrasyonunu öngören kapsamlı bir mutabakata vardığını duyurdu. Anlaşma Kürt halkının medeni ve eğitim haklarının düzenlenmesi ve yerinden edilenlerin bölgelerine geri dönüşlerini de garanti ediyor.
HASEKE VE KAMIŞLI’DA KONTROL ŞAM’DA
utabakat, Suriye topraklarının birliğini sağlamayı ve ülkenin yeniden inşasını hedefliyor. Anlaşmada örgütün Fırat Nehri'nin doğusundaki Rakka ve Deyrizor'dan tümüyle çekilmesi, Haseke ve Kamışlı'daki kamu kurumlarının yanı sıra asayişin devlete devredilmesi, tüm sınır kapıları ve petrol kaynaklarının merkezi otoriteye geçmesi yer alıyor. SDG'ye bağlı üç tugay oluşturulmasının yanı sıra Ayn el Arab (Kobani)'da özel bir tugay kurulmasıyla yerel güçlerin merkezi ordu hiyerarşisine dahil edilmesi hedefleniyor.
KÜRTÇE ULUSAL DİL
ABD'nin Suriye Özel Temsilcisi Barrack, anlaşma için 'tarihi bir dönüm noktası' dedi. SDG temsilcilerine de üst düzey görevlerde bulunma fırsatı tanındığını kaydetti. "Kürtçenin Arapça ile birlikte ulusal bir dil olarak tanınması, ilgili bölgelerde öğretilmesinin sağlanması ve ayrımcılığa karşı korumaların yasalaştırılması, eşitlik ve aidiyet yolunda dönüştürücü bir adımdır" dedi.
ŞAM İLE YPG/SDG ARASINDA YENİ MUTABAKATA VARILDI: Kademeli entegrasyon
Her iki tarafın da doğruladığı anlaşmaya göre; tam ateşkesin yanı sıra askeri ve idari yapılar aşamalı şekilde Suriye devletine entegre olacak. Petrol sahaları ve sınır kapıları Şam’ın kontrolünde olacak. SDG’ye bağlı bir tümen kurulacak. Terör örgütü, Kobani’de Halep’e bağlı bir tugay olarak yapılandırılacak.
Bölgeyi derinden etkileyen Suriye’deki gerilim konusunda dün yeni bir evreye geçildi. Şam yönetimiyle imzalanan 10 Mart Mutabakatı’na uymayan ve yeni yıldan bu yana süren operasyonlar sonrası geri çekilmek zorunda kalan PKK/YPG’nin Suriye uzantısı Suriye Demokratik Güçleri (SDG), 18 Ocak’ta tekrar masaya oturmuştu. 24 Ocak’ta 15 günlüğüne uzatılan ateşkes, tansiyonu düşürmüştü. ABD’nin desteğini kaybeden terör örgütü, Suriye devletine entegre olmayı sonunda kabul etti. Hem SDG hem Şam’dan yapılan duyuruda yeni bir mutabakata varıldığı açıklandı.
KÜRTLERE GÜVENCE
Son anlaşma, Suriye topraklarının birliğini sağlamayı ve ülkenin yeniden inşasını hedefliyor. Bu kapsamda ilk etapta askerî düzenlemeler gerçekleştirilecek ve halkın güvenliği sağlanacak. Temas hatlarından askeri güçler çekilecek. Gözaltı ve baskınlar durdurulacak. İstikrarın güçlendirilmesi amacıyla Suriye İçişleri Bakanlığına bağlı güvenlik ekipleri, Haseke ve Kamışlı şehir merkezlerine girecek. Haseke merkezli YPG’ye bağlı üç tugayı içeren bir askeri tümen oluşturulacak. YPG, Kobani’de (Aynularab) Halep’e bağlı bir tugay şeklinde yapılandırılacak. YPG’nin işgali altındaki bölgelerdeki sözde özerk yönetim kurumları, Suriye devlet kurumlarıyla birleştirilecek. Sivil çalışanların kadroları korunacak. Suriye’deki Kürt toplumunun medeni ve eğitim haklarının düzenlenmesi ile yerinden edilenlerin bölgelerine dönüşü, güvence altına alınacak.
10 GÜNDE TAMAMLANACAK
Kamışlı Havaliman, petrol sahaları ve sınır kapıları, Şam’a devredilecek. süreç 10 gün içerisinde tamamlanacak. Kürtlerin yoğun yaşadığı yerlerde sivil, eğitim ve medya kurumlarının da mevzuata uyumlandırılması sağlanacak. Kürt toplumunun eğitim süreci, Suriye Eğitim Bakanlığı ile birlikte ele alınacak. IŞİD’lilerin tutulduğu hapishanelerin korunması, SDG tarafından sürdürülecek. İdari değişiklikleri içeren ikinci aşama, pazartesi günü hayata geçirilecek. Savunma Bakan Yardımcısı ile Haseke Valisi, SDG’nin önerisiyle atanacak. İl Güvenlik Müdürü’nü hükümet belirleyecek. Semalka ve Nusaybin sınır kapıları, faaliyete geçirilecek. SDG işgali altındaki okullarda verilen tüm diplomaların denklik ve resmi onayı sağlanacak.
TÜM BÖLGELERDE HAKİMİYET
Mutabakatı değerlendiren Suriye Enformasyon Bakanı Hamza el-Mustafa, ülkedeki tüm bölgelerin hükümetin kontrolünde olacağını vurguladı. Mustafa, X hesabından paylaştığı mesajında 'İstisnasız tüm devlet kurumları, Suriye hükümetinin yetkisi altına girecek" dedi.
DEM PARTİ MEMNUN
Ortak bir açıklama yayımlayan DEM Parti Eş Genel Başkanları Tülay Hatimoğulları ve Tuncer Bakırhan, mutabakata destek çıktı: “Anlaşma sağlanması, memnuniyet verici. Çaba gösteren ülkelere, kurumlara, şahsiyetlere, halklara teşekkür ediyoruz. Rojava’nın iradesi bizim için esastır. Bize düşen, aldıkları kararları desteklemektir. Onların müzakere eğilimini ve masadaki duruşlarını kutluyoruz. Sorunların müzakere ve diyalogla çözüleceğini hep vurguladık, bugün de aynı yerde duruyoruz.”
