Türkiye otomobil pazarında geçtiğimiz yılın en büyük sürprizlerinden birine imza atan ve 30 bin adedi aşan satış rakamıyla pazarın en güçlü oyuncularından biri haline gelen BYD Seal U DM-i, 2025 yılı itibarıyla sessiz sedasız fiyat listelerinden çıkarıldı. Bir dönem Togg T10X ve Toyota Corolla gibi devlerle rekabet eden, Plug-in Hibrit (PHEV) teknolojisinin Türkiye'deki bayrak taşıyıcısı olan bu modelin neden bir anda gözden çıkarıldığı sorusu, otomotiv dünyasının gündemine bomba gibi düştü. Cevap ise sadece ticari bir kararda değil; Türkiye’nin tartışmalı ÖTV sistemi ve Avrupa Birliği'nin PHEV araçlar için değiştirdiği karbon emisyonu hesaplama yöntemlerinde gizli.
BYD’YE ÖZEL HAZIRLANAN ÖTV DÜZENLEMESİNİN SONU
Hatırlanacağı üzere geçtiğimiz yıl, şarj edilebilir hibrit (PHEV) araçlar için oldukça spesifik şartlar içeren bir ÖTV düzenlemesi hayata geçirilmişti. Bu yasa; elektrikli menzil, motor hacmi, karbon salımı ve matrah gibi kriterleri öyle bir noktada birleştirmişti ki, o dönemde bu şartları sağlayan tek araç BYD Seal U DM-i olmuştu. Çinli markaya verilen fabrika sözü karşılığında tanınan bu imtiyaz, rakip Çinli PHEV modellerinin (MG HS PHEV gibi) pazar dışı bırakılmasıyla daha da belirginleşmişti. Ancak bu "terzi dikimi" yasa, bugün bizzat kendi koyduğu teknik engellere takılmış durumda.
AVRUPA’NIN DEĞİŞEN KURALLARI TÜM HESAPLARI BOZDU
Seal U DM-i modelini listenin dışına iten en büyük teknik engel, Avrupa'nın PHEV araçların gerçek kullanım verilerini yeniden değerlendirmesi oldu. Avrupa Birliği, şarj edilebilir hibrit araç kullanıcılarının araçlarını yeterince şarj etmediğini ve bu durumun laboratuvar ortamındaki 20,5 gramlık karbon salımı verilerini pratikte imkansız kıldığını tespit etti. Yapılan yeni hesaplamalar sonucunda, BYD Seal U DM-i Design modelinin resmi karbon salım değeri kağıt üzerinde 20,5 gramdan bir anda 71 grama fırladı.
Türkiye’deki mevcut PHEV ÖTV teşvik yasasının şartları ise oldukça net:
Aracın karbon salımının 25 gramın altında olması.
Elektrikli menzilin belirlenen limitleri karşılaması.
Motor hacminin 1600cc sınırında kalması.
Yeni hesaplama yöntemiyle 71 gramlık bir değere ulaşan Seal U DM-i, mevcut yasaya göre artık teşvik kapsamı dışında kalıyor. Bu da aracın fiyatının rekabetçi özelliğini yitirerek astronomik seviyelere çıkması anlamına geliyor.
FABRİKA BELİRSİZLİĞİ VE PHEV MACERASININ GELECEĞİ
BYD'nin Türkiye'de kurmayı taahhüt ettiği ancak henüz somut bir ilerleme kaydedilmeyen fabrika projesi, markanın aldığı tüm imtiyazların temel dayanağını oluşturuyordu. Mevcut durumda, emisyon değerlerindeki bu "teknik gol", BYD'nin elindeki en güçlü kozu geçersiz kıldı. Kamuoyunda oluşan fabrika tartışmaları ve teşviklerin infial uyandırma riski, markanın bir "ÖTV güncellemesi" talep etmesinin de önünü tıkıyor.
Sonuç olarak; Türkiye’de bir dönem Togg T10X'ten bile fazla satarak 6. sıraya yerleşen Seal U DM-i, teknik ve yasal bir çıkmaza girdi. Şirketin fabrika meselesi tam netleşene veya ÖTV yasasında emisyon limitleri yukarı çekilene kadar BYD'nin Türkiye'deki hibrit serüveni askıya alınmış görünüyor. Sektör temsilcileri, bu gelişmenin ardından PHEV pazarında uzun süreli bir sessizlik bekliyor.
