Karayolu güvenliğine ilişkin yurt dışında alınan bazı yeni kararlar ve öneriler, sürücülerin akıllarında "Türkiye'de hız sınırı düştü mü?" sorusunu doğurdu. BAE'de bir ana arterde hız limitinin aşağı çekilmesi ve Avrupa genelinde otoyollarda 100 kilometre ortak hız sınırı önerisinin tartışılması sosyal medyada ve arama motorlarında geniş yankı uyandırdı. Arama motorlarında "Hız sınırı 20 kilometre düştü mü?" ve "Türkiye'de hız sınırı kaç oldu?" sorularına yanıt arayan sürücüler için güncel durum netleşti.
GÜNCEL OTOYOL HIZ SINIRLARI
Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM) tarafından uygulanan yol türlerine göre otomobil azami hız sınırları:
Yol Türü ve Niteliği | Azami Hız Sınırı (km/saat) | Açıklama |
KGM Tarafından İşletilen Otoyollar | 130 km/saat | Altyapı ve yol geometrisine uygun standart otoyollar |
Yap-İşlet-Devret (YİD) Otoyolları | 140 km/saat | Özel modelle işletilen modern ve yüksek standartlı otoyollar |
Bölünmüş Yollar | 110 km/saat | Şehirler arası çift yönlü bölünmüş kara yolları |
Şehir İçi / Normal Yollar | 50 km/saat | Yerleşim yeri içi standart hız sınırı |
HIZ SINIRI DÜŞÜRÜLDÜ MÜ?
Yurt dışından gelen haberlerin ardından sürücülerin merak ettiği "Hız sınırı 20 kilometre düştü mü?" sorusunun yanıtı hayırdır. Karayolları Genel Müdürlüğü'nün yürürlükteki resmi verilerine göre, Türkiye'deki otomobiller için otoyol hız sınırlarında herhangi bir düşürülme veya 20 kilometrelik azaltma yapılmamıştır. Mevcut uygulamada otoyolların işletme modeline göre belirlenen 130 km ve 140 km limitleri geçerliliğini korumaktadır.
TÜRKİYE'DE OTOYOL HIZ LİMİTLERİ
Türkiye'de otomobiller için azami otoyol hız sınırları yolun niteliğine ve işletme biçimine göre farklılık göstermektedir. 1 Temmuz 2022 tarihinde yapılan düzenlemeyle güncellenen limitler şu şekildedir:
KGM İşletmesindeki Otoyollar: Otomobiller için azami hız sınırı 130 km/saat olarak uygulanmaktadır.
Yap-İşlet-Devret (YİD) Otoyolları: Özel sektör ortaklığıyla işletilen otoyollarda bu sınır 140 km/saat seviyesindedir.
YURT DIŞINDA HIZ SINIRLARINA REVİZE GELDİ
Yurt dışında yaşanan iki önemli gelişme bu algının oluşmasına yol açtı:
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE): Füceyre Polisi ile BAE Enerji ve Altyapı Bakanlığı iş birliğiyle, Füceyre ile Hor Fakkan'ı bağlayan yolda azami hız sınırı 13 Ekim 2026 itibarıyla saatte 120 kilometreden 100 kilometreye düşürüldü. Kararın tamamen kaza oranlarını azaltmak amacıyla alındığı açıklandı.
Avrupa Birliği Önerisi: Avusturya NATO Genişleme Komitesi Başkanı Günther Fehlinger-Jahn, AB genelinde otoyol ve ekspres yollarda ortak hız sınırının 100 kilometre olmasını önerdi. Ancak bu öneri resmi bir yasa tasarısı niteliği taşımamakla birlikte AB kurumlarının gündeminde yer almıyor.
HIZ SINIRINI AŞMADA TOLERANS PAYI KAÇ?
Türkiye karayollarında hız sınırlarını aşan sürücüler için belirli bir yasal tolerans payı (esneklik payı) bulunmaktadır. Mevcut yönetmeliklere göre, hız sınırları %10 oranında aşılması durumunda herhangi bir cezai işlem uygulanmamaktadır.
Örnek Hesaplama: Hız sınırının 130 km/saat olduğu bir otoyolda %10'luk tolerans payı yaklaşık 13 km/saat etmektedir. Bu durumda sürücü 143 km/saat hıza kadar cezai işlemle karşılaşmaz; ancak hız sınırının 144 km/saat ve üzerine çıkması durumunda kademeli olarak hız ihlali cezası yazılmaya başlanır.
Hız sınırlarının %10'luk yasal tolerans payını aşmasından sonra cezalar ihlal oranına (yüzdesine) göre kademeli olarak artmaktadır. Güncel trafik cezası oranları şu dilimlere ayrılmaktadır:
Hız Sınırını %10 ile %30 (dahil) Arasında Aşmak: Sınırın hafif düzeyde aşılması durumunda uygulanan ilk kademe idari para cezasıdır.
Hız Sınırını %30 ile %50 (dahil) Arasında Aşmak: İhlalin oranının artmasıyla birlikte para cezasının tutarı yükselir ve sürücünün ehliyetine trafik kuralları gereği ceza puanı işlenir.
Hız Sınırını %50'den Fazla Aşmak: En ağır hız ihlali kademesidir. Bu oranı aşan sürücülere en yüksek para cezası uygulanırken, tekrarı halinde sürücü belgelerine geçici olarak el konulması gibi ek yaptırımlar devreye girer.
