Bazı yatırım fonlarının kapatılmasıyla birlikte gözler, fonların son dönemindeki yüksek tutarlı alım-satım işlemlerine çevrildi. Özellikle büyük portföye sahip bireysel yatırımcıların gerçekleştirdiği işlemler, “Fon kapanırken kim kazandı, kim kaybetti?” sorusunu gündeme getirdi. Uzmanlar 16 ve 17 Eylül tarihinde verilen milyonlarca liralık emirlerin de mercek altına alınması gerektiğini dile getirdi. Konu ile ilgili Karar Ekonomi’ye açıklamalarda bulunan piyasa uzmanları, “İşlemlerin ayrıntıları incelendiğinde, bazı yatırımcıların yüksek tutarlı pozisyon değişiklikleri yaptığı görülüyor. Buradaki kritik ayrıntı ise yalnızca fonun genel performansı değil; yatırımcının hangi fiyattan aldığı ve hangi fiyattan sattığı.Birçok bireysel yatırımcı aynı fonlara defalarca alım ve satım yapmış ve ana parasından çok daha fazlasını kazanmış. Yani para kaybedenlerin büyük kısmı ana paralarından değil kârın kârından zarar etmiş. Bu ayrıntıya ulaşmak yetkililer açısından hiç zor değil. yatırımcının alış tarihleri, alış miktarları, alış fiyatları, satış tarihleri, satış miktarları, satış fiyatları ve işlem maliyetleri tek tek çıkartılıp gerçek mağdurlar kolaylıkla tespit edilebilir” dedi.
EMİR DEĞİL ZARAR ÖNCELİĞİ ÖNEMLİ
SPK’nın açıkladığı tarihlerdeki emir önceliklerine de dikkat çeken piyasa uzmanları burada da emir önceliğinden ziyade kâr-zarar bilançosunun önemli olduğuna dikkat çekti. Uzmanlara göre yapılan kapsamlı incelemelerden sonra bu işten gerçekten zarar görmüş küçük bireysel yatırımcıların ödeme planlarında önceliklendirilmesi gerekiyor. Yüksek tutarlı işlemlerde küçük fiyat değişimlerinin bile toplam sonucu ciddi biçimde değiştirebildiğine vurgu yapan piyasa uzmanları, “Örneğin 100 milyon liralık bir pozisyonda yüzde 5’lik fiyat farkı, işlem maliyetleri ve vergiler hesaba katılmadan önce 5 milyon liralık brüt fark yaratabiliyor. Bu nedenle yalnızca “fon ne kadar yükseldi?” sorusuna bakmak yeterli değil. Asıl tabloyu ortaya çıkarmak için tüm parametrelerin birlikte incelenmesi gerekir. Fonun belirli bir dönemde değer kaybetmesi, o dönem içinde al-sat yapan bir yatırımcının mutlaka zarar ettiği anlamına gelmez. Aynı şekilde fonun genel olarak değer kazanması da her yatırımcının kâr ettiği anlamına gelmez. Çünkü yatırımcının gerçek sonucu, kendi giriş ve çıkış fiyatları üzerinden hesaplanır. Eğer işlem bazındaki veriler ayrıntılı şekilde incelenirse, milyonlarca liralık hareketin arkasındaki tablo daha net görülebilir” ifadelerini kullandılar.
8 BİN 560 YATIRIMCI FONDAN AYRILDI
Fon verileri üzerinden yapılan hesaplamaların da ilginç sonuçlar verdiğini belirten piyasa uzmanları 28 Ağustos tarihinden sonra 8 bin 560 yatırımcının fondan ayrıldığını söyledi. Fondan çıkan toplam tutar ise 59,6 milyar liraya ulaştı. TLY fonunda en büyük para çıkışları eylül ayının ilk günlerinde görüldü. 1 Eylül’de fondan 28,4 milyar lira çıkarken 469 yatırımcı fon paylarını sattı. 2 Eylül’de ise 21,7 milyar liralık çıkış gerçekleşti ve 4 bin 335 yatırımcı fondan ayrıldı. Kulislerde konuşulan bir diğer dikkat çekici gelişme ise Türkiye’de sekiz yatırımcısı bulunan fondan bir kişinin, yaklaşık 45 milyar liralık para çekmesi. Türkiye’nin önde gelen özel bankalarından birinde tutulan fonda, kriz öncesinde toplam 52 milyar 886 milyon lira değerinde varlık bulunduğu ve gizemli kişinin parasını çekmesinin ardından fonun toplam varlığının 7,4 milyar liraya gerilediği belirtiliyor.
