Türkiye genelinde kira geliri elde eden mülk sahipleri için 2025 yılı vergilendirme dönemine ait beyanname verme süresinde sona gelindi. Gayrimenkul sermaye iradı kapsamında konut veya iş yeri kira geliri sağlayan mükelleflerin, yasal yükümlülüklerini yerine getirmeleri için bugün mesai bitimine kadar süreleri bulunuyor. Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) verilerine göre, geçtiğimiz yıl gerçekleştirilen yoğun denetimlerin ardından bu yıl beyanname sayısında rekor artış bekleniyor.
BEYANNAME VERME SINIRLARI VE İSTİSNA TUTARLARI
2025 yılı içerisinde elde edilen gelirlerin vergilendirilmesinde belirli sınırlar baz alınıyor. Buna göre:
KONUT KİRA GELİRLERİNDE: Yıllık toplamı 47 bin liranın üzerinde olanlar,
İŞ YERİ KİRA GELİRLERİNDE: Yıllık toplamı 330 bin liranın üzerinde olanlar beyanname vermekle yükümlü tutuluyor.
Bu istisna tutarlarının altında kalan mülk sahiplerinin ise herhangi bir beyanda bulunma zorunluluğu bulunmuyor. Ticari, zirai ve mesleki kazançları nedeniyle gerçek usulde vergilendirilen mükellefler ise beyannamelerini elektronik ortam üzerinden iletebilecek.
HAZIR BEYAN SİSTEMİ İLE KOLAY ERİŞİM
Geliri yalnızca ücret, kira, menkul sermaye iradı veya diğer kazanç ve iratlardan oluşan vatandaşlar için süreç dijital ortama taşındı. Mükellefler, Dijital Vergi Dairesi (Hazır Beyan Sistemi) aracılığıyla veya mobil uygulamalar üzerinden beyannamelerini hızlı ve güvenli bir şekilde doldurabiliyor. Ayrıca, internet altyapısını kullanmayan vatandaşlar için bağlı bulundukları vergi dairelerinde Gelir İdaresi personeli tarafından yerinde destek hizmeti sağlanıyor.
ÖDEME TAKVİMİ VE TAKSİT İMKANLARI
Tahakkuk eden gelir vergisinin ödenmesi noktasında mükelleflere iki eşit taksit imkanı sunuluyor:
BİRİNCİ TAKSİT VE DAMGA VERGİSİ: Bugün (31 Mart) sonuna kadar ödenmesi gerekiyor.
İKİNCİ TAKSİT: 31 Temmuz tarihine kadar ödenebilecek.
GİDER YÖNTEMLERİ: GERÇEK VE GÖTÜRÜ GİDER
Mükellefler, vergilerini hesaplarken iki farklı yöntemden birini seçebiliyor. Spectrum Denetim, Danışmalık, Yeminli Mali Müşavirlik AŞ Yönetim Kurulu Başkanı Tuncay İnci'nin aktardığı bilgilere göre yöntemlerin detayları şöyle:
GERÇEK GİDER YÖNTEMİ: Bu yöntemi seçenler aydınlatma, ısıtma, onarım, asansör, idare ve sigorta gibi genel giderleri gelirden düşebiliyor. Ayrıca, konut olarak kiraya verilen mülkün satın alma bedelinin yüzde 5'i, satın alma tarihinden itibaren 5 yıl boyunca gider olarak gösterilebiliyor. Bu yöntemi tercih edenlerin, harcama belgelerini 5 yıl boyunca saklamaları zorunlu tutuluyor.
GÖTÜRÜ GİDER YÖNTEMİ: Belge aranmaksızın uygulanan bu yöntemde, kira gelirinden istisna tutar düşüldükten sonra kalan miktarın yüzde 15'i doğrudan gider olarak düşülüyor.
TEKNOLOJİK DENETİM VE "ÇAPRAZ SORGU" DÖNEMİ
Gelir İdaresi Başkanlığı, beyanların doğruluğunu tespit etmek amacıyla gelişmiş sistemleri devreye alıyor. Tapu kayıtları, banka verileri ve MERNİS bilgileri üzerinden çapraz sorgulamalar yapılırken, Mekansal Veri Analiz Sistemi (MEVA) ile emsal kira bedelleri tespit ediliyor.
Tuncay İnci, eksik veya zamanında verilmeyen beyannameler için "izaha davet" mekanizmasının çalıştırılacağını ve beyanname verilmemesi durumunda bir kat vergi ziyaı cezası uygulanacağını hatırlattı. Geçen yıl 450 bin adreste denetim yapıldığını ve 370 bin kişinin ilk kez beyanname verdiğini belirten İnci, 1 Ocak'tan bu yana 120 bin kişiye SMS ve bilgilendirme yoluyla ulaşıldığını kaydetti.
