Son yıllarda inme vakalarında gözlemlenen yükseliş, uzmanları değişen günlük yaşam alışkanlıklarını yeniden sorgulamaya yöneltti. Beyin, Sinir ve Omurilik Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Orhan Şen, COVID-19 geçiren bireylerde pıhtılaşma mekanizmasının bozulabildiğini hatırlatırken, asıl büyük tehlikenin pandemiyle birlikte hayatımıza yerleşen hareketsizlik ve yanlış beslenme düzeni olduğuna işaret etti.
"MARKET DOLAŞMAYI BIRAKTIK, OLDUĞUMUZ YERDEN SİPARİŞ VERİYORUZ"
Salgın sürecinin ardından toplum genelinde hareket kabiliyetinin belirgin biçimde azaldığını ifade eden Prof. Dr. Orhan Şen, modern alışkanlıkların faturasını şu sözlerle özetledi:
"Pandemi döneminde insanlar evlerine kapandı ve tüm alışkanlıklar dönüştü. Markete gidip reyonlar arasında yürümek yerine koltuktan kalkmadan sipariş vermeye alıştık. Artık neredeyse tüm ihtiyaçlar kapıya kadar geliyor ve toplum olarak hareket etme yeteneğimizi kaybettik. Özellikle ileri yaştaki bireylerde hareketsizlik, işlenmiş ve paketli hazır gıdalara yönelim, kronik stres, tansiyon ve diyabet gibi etkenler birleştiğinde inme riskini katbekat artırıyor."
GÜNDE 7 SAAT UYKU VE ANİ ISI DEĞİŞİMLERİNE DİKKAT
Uyku kalitesinin damar sağlığı üzerindeki belirleyici rolüne değinen Şen, yetişkinlerin günlük ortalama 7 saatlik kaliteli bir uyku düzenine sadık kalması gerektiğini söyledi. Düzensiz uykunun biyolojik ritmi sarstığını belirten uzman hekim, ani sıcak-soğuk hava dalgalanmalarının da özellikle tansiyon ve ritim bozukluğu hastalarında damar tıkanıklıklarını tetikleyebileceğini kaydetti.
"İLK 4 İLA 6 SAAT ARASINDA HASTANEYE ULAŞMAK ŞART"
İnmede kaybedilen her dakikanın beyin dokusunda kalıcı hasara yol açtığının altını çizen Prof. Dr. Orhan Şen, çevredeki bireylerin dikkat etmesi gereken kritik belirtileri ve atılması gereken adımları paylaştı:
"Karşınızdaki kişinin yüzünde aniden bir kayma ya da asimetri oluşuyorsa, ani görme kaybı yaşıyorsa, konuşmasında pelteklik veya tutukluk başladıysa ve yürürken bir tarafa doğru eğilme/savrulma gösteriyorsa vakit kaybetmeksizin 112 Acil Servis aranmalıdır. İnme merkezlerine ilk 4 ila 6 saatlik kritik zaman diliminde ulaştırılan hastaların hayatı ve fonksiyonları kurtarılabilir."
