Benzerlerinden daha güçlü X ışını yayan yıldıza ilişkin gizem çözüldü

Benzerlerinden daha güçlü X ışını yayan yıldıza ilişkin gizem çözüldü

Cassiopeia’daki “γ Cas” yıldızının güçlü X ışınlarının, çevresindeki “beyaz cüce” eş yıldızdan kaynaklandığı tespit edildi. XRISM teleskobuyla yapılan gözlemler, bu sistemin bir “ikili yıldız” yapısı olduğunu doğruladı. Keşfin, yıldız evrimi ve yer çekimi dalgalarına ilişkin araştırmalar açısından önem taşıdığı belirtildi.

Gökbilimciler, Cassiopeia takımyıldızında bulunan ve güçlü X ışını yayımıyla dikkat çeken “γ Cas” adlı yıldızın bu özelliğine ilişkin yeni bulgular elde etti. Araştırmalar, söz konusu ışınımın yıldızın kendisinden değil, çevresindeki bir eş yıldızdan kaynaklandığını ortaya koydu.

Science Daily’de yer alan çalışmaya göre, Liege Üniversitesi’nden araştırmacılar uzun süredir incelenen “γ Cas” yıldızını detaylı biçimde analiz etti. Çıplak gözle görülebilen yıldız, yaydığı yoğun X ışınları nedeniyle yıllardır bilim insanlarının ilgisini çekiyor.

Araştırmada Japonya’nın XRISM uzay teleskobunda yer alan Resolve cihazından elde edilen veriler kullanıldı. Cassiopeia bölgesine ilişkin gözlemler Aralık 2024, Şubat 2025 ve Haziran 2025’te gerçekleştirildi.

Toplanan veriler, X ışını yayılımının yıldızın yörüngesinde bulunan “beyaz cüce” sınıfındaki bir eş yıldızdan kaynaklandığını gösterdi. Bu eş yıldızın çevresindeki maddeleri kendine çektiği ve bu süreçte yüksek derecede ısı üreterek X ışını yaydığı belirlendi.

Bu bulgunun, uzun süredir öngörülen bir “ikili yıldız sistemi”nin varlığını doğrulaması açısından önem taşıdığı değerlendiriliyor. “γ Cas” yıldızının 1976’da benzer yıldızlara göre yaklaşık 40 kat daha güçlü X ışını yaydığı tespit edilmiş, sonraki yıllarda benzer özellikler gösteren yaklaşık 20 yıldız daha bulunmuştu. Bu yıldızlar “γ Cas analogları” olarak adlandırılıyor.

Liege Üniversitesi’nden gökbilimci Yael Nazé, elde edilen sonuçların yeni araştırmalar için zemin hazırladığını belirterek, “Çünkü bu dalgaları yaşamlarının sonunda yayanlar, aslında kütleli ikili yıldızlar.” ifadesini kullandı.

YORUMLAR
YORUM YAZ
İÇERİK VE ONAY KURALLARI: KARAR Gazetesi yorum sütunları ifade hürriyetinin kullanımı için vardır. Sayfalarımız, temel insan haklarına, hukuka, inanca ve farklı fikirlere saygı temelinde ve demokratik değerler çerçevesinde yazılan yorumlara açıktır. Yorumların içerik ve imla kalitesi gazete kadar okurların da sorumluluğundadır. Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır. Özensizce belirlenmiş kullanıcı adlarıyla gönderilen veya haber ve yazının bağlamının dışında yazılan yorumlar da içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır.
Diğer Haberler
Son Dakika Haberleri
KARAR.COM’DAN