Amerika Birleşik Devletleri (ABD) genelinde 29 eyaletin açtığı gençlerin zihinsel sağlığı davasında teknoloji devi Meta, 18 milyar dolara kadar uzanan rekor bir uzlaşmaya vardı.
Kaliforniya eyaletinin Oakland kentindeki bölge mahkemesinde görülen ve Yargıç Yvonne Gonzalez Rogers tarafından değerlendirilen süreçte şirket, sosyal medya ağları Instagram ve Facebook üzerinden çocukları bilinçli şekilde platformlara bağımlı hale getirmekle suçlandı.
Eyalet başsavcıları, platformların reşit olmayan bireyler üzerinde yarattığı olası psikolojik ve fiziksel hasarların şirket yönetimince bilinmesine karşın lüzumlu tedbirlerin kasıtlı olarak devreye sokulmadığını öne sürdü.
COPPA İHLALİ İDDİASINA RAĞMEN SUÇLAMALAR RESMEN KABUL EDİLMEDİ
Eyalet yönetimleri, sosyal medya devinin ebeveynlerin iznini almadan 13 yaşından küçük çocukların kişisel verilerini sistemlerine kaydettiğini, bu yolla federal düzeydeki Çocukların Çevrim İçi Gizliliğini Koruma Yasası (COPPA) hükümlerini çiğnediğini belirtti.
Varılan uzlaşma metni uyarınca Meta, platformlarına yöneltilen bu iddiaları yasal bakımdan kabul etmiş sayılmayacak.
Mahkemenin nihai onayı vermesi durumunda çatı şirket, Facebook ve Instagram bünyesinde genç kullanıcıları doğrudan koruyacak yeni güvenlik sistemlerini yürürlüğe koyacak.
Bu yeni hukuki çerçevenin ilk somut adımı olarak her iki platformda toplam günlük iki saatlik varsayılan kullanım sınırı başlayacak.
Meta davasında şok ifadeler: Sosyal medya, çocukları ele geçiriyor
GECEYE ERİŞİM ENGELİ VE OKUL SAATLERİNDE SESSİZLİK DÖNEMİ
Hazırlanan yeni güvenlik protokolü kapsamında genç kullanıcılar, uygulamalarda 60 ve 90 dakikayı tamamladıklarında özel uyarı ekranlarıyla karşılaşacak ve her 15 dakikalık dilimde platformu daha bilinçli tüketmeye çağıran sistem bildirimleri alacak.
Gençlerin gece yarısından sabah saat 06.00'ya kadar Meta ağlarına girişi varsayılan ayarlarla tamamen engellenecek.
Eğitim sürecini korumak maksadıyla da sabah saat 08.00 ile 15.00 arasında telefonlara düşen tüm bildirimler otomatik olarak sessize geçecek.
Yetkililer, bu önlemlerin çocukların uyku ve ders disiplinini muhafaza etme yolunda kritik bir dönüşüm oluşturduğunu kaydetti.
BEĞENİ BUTONLARI GİZLENİYOR VE MAKYAJ FİLTRELERİ YASAKLANIYOR
Gençlerin ruhsal durumunu baskı altına alan dijital onay mekanizmalarını zayıflatmak isteyen şirket, genç hesapların kendi içeriklerindeki ve başkalarının paylaşımlarındaki beğeni ile tepki sayılarını görmesini varsayılan şekilde kapatacak.
Gençlerde beden algısı bozukluklarına yol açtığı gerekçesiyle tartışılan aşırı makyaj filtreleri platformlardan tamamen kaldırılacak.
Şirket ayrıca sisteme girmeye çalışan 13 yaş altındaki çocukları tespit etmek amacıyla gelişmiş yaş doğrulama teknolojilerine bütçe aktaracak.
Yetkin olmayan veya sakıncalı yetişkinlerin reşit olmayan kullanıcıları aramasına, takip listesine almasına ve onlarla mesajlaşmasına set çeken koruma duvarları da eş zamanlı biçimde tahkim edilecek.
TİKTOK VE YOUTUBE ŞARTI 5,3 MİLYAR DOLARLIK DİLİMİ KİLİTLEDİ
Eyaletlere aktarılacak 18 milyar dolarlık devasa mali paket, 10 yıla yayılan takvim içinde ödenecek.
Tazminat paketinin yaklaşık 5,3 milyar dolarlık kritik bölümü, sektörün diğer devleri Tiktok ve Youtube platformlarının da birer saatlik günlük zaman kısıtı, gece modu ve yaş denetimi uygulamalarını devreye sokması koşuluna bağlandı.
Şirket yetkilileri resmi değerlendirmelerinde, "Anlaşma, genç kullanıcılar için katı varsayılan kısıtlamalar getiriyor ve sektördeki diğer aktörlerin de benzer adımlar atmasını şart koşuyor" vurgusunu yaptı.
10 MİLYAR DOLARLIK HUKUKİ GİDERE RAĞMEN META HİSSELERİ YÜKSELDİ
Dev uzlaşmanın kurumsal bilançoya yansıması kapsamında Meta, 2026 yılının üçüncü çeyreğinde 10 milyar dolarlık hukuki gider kaydı açacağını duyurdu.
Tek seferde ayrılacak bu devasa karşılık işletmenin dönemsel kârını baskılama riski taşısa bile, yatırımcıların belirsizliğin dağılmasını olumlu karşılamasıyla Meta hisseleri piyasalarda süratle tırmanışa geçti.
Dava sürecini yürüten ABD Bölge Mahkemesi Yargıcı Yvonne Gonzalez Rogers ise mahkeme salonunda taraflara hitap ederken, "Bu anlaşma ileriye doğru atılmış mühim bir adım teşkil ediyor" sözleriyle sürecin tamamlanmasını takdirle karşıladı.
Sosyal medyadaki yankı odalarına dikkat: Radikalleşme kapıda
