Back To Top
625 baz puan... Dabbetü’l arz gibi...

625 baz puan... Dabbetü’l arz gibi...

- A +

Merkez Bankası faizi 625 baz puan arttırınca şaştım kaldım. İnsanların ‘bekleniyordu böyle bir artış’ demeleri şaşkınlığımı azaltmadı.

Derler ki size, filan yere değişik bir mahluk gelmiş. Mavi renkliymiş, dişleri bakırdanmış, hem yüzüyor, hem uçuyor, hem konuşuyormuş.

İyi, tamam. Bunu işittiniz, görmeye gideceksiniz.

Yani göreceğiniz şeyin ne olduğunu biliyorsunuz.

Yani ‘bekleniyordu.’

Gittiniz.

Mavi, dişleri bakırdan, hem uçuyor, hem yüzüyor...

Beklemenize rağmen, o mahluku görünce şaşmaz mısınız?

‘Ne acayip mahluk’ demez misiniz?

Ben uzun zamandır bir anda yükselen böyle acayip bir faiz görmedim.

Yüzde bir, yüzde iki, sıkıntı büyük ve derin olduğu zamanlarda hadi yüzde üç.

Birdenbire yüzde altı nokta yirmi beş.

Demek ki 17,75’ten 24’e... Küüüt! Diye yükseldi.

Faiz zaten yüksekti. Artıştan evvel bir bankacı arkadaşa sormuştum, kaça olursa kaça olur falan diye...

Amaaan! Yanına yanaşılacak gibi değil.

Bankalardan borç morç alınmaz, aldın mı bir daha ipin ucunu yakalayamazsın.

***

Mısır’daki büyük dedenden miras falan kalacak da, anca öyle.

O da, mirasa, yolda izde ‘iyi saatte olsunlar’ teşkilatı çökmezse...

625 baz puandan sonra hepten felaket oldu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın faiz-enflasyon, faiz-ekonomi ilişkileri konusunda benimsediği teori malum.

Faiz artınca enflasyon yükselir.

Faiz düşünce enflasyon düşer.

Ayrıca, faiz artınca sanayici kredi alamaz, yatırım yapamaz, ekonomi bozulur.

Bir puan faizin ekonomiye bilmem kaç milyar dolar zararı var.

Öteki teori, yani ekonomistlerin savunduğu teori bunun neredeyse tam tersi.

Faiz yükselince tasarruflar artabilir.

Yabancı para girişi artabilir.

Yabancı para çıkışı azalabilir.

TL’ye rağbet artabilir.

Harcamalar azalabilir.

Ekonomi yavaş yavaş kendisini tamir eder.

Biliyorsunuz, Merkez Bankası dövizin yükseldiği durumlarda faiz arttırmaya meyilliydi.

Bu yüzden, Cumhurbaşkanı Erdoğan’la Merkez Bankası yönetimi arasında sorunlar çıkıyordu.

Maliye’nin ve Hazine’nin yönetimi Berat Albayrak’a verilince finansçılarla Cumhurbaşkanı arasındaki bu görüş farkının ortadan kalkmasını mümkün görenler oldu.

Doğrusu ben de buna ihtimal veriyordum.

Fakat, 625 baz puan dabbetü’l arz gibi birdenbire zuhur edince yanıldığıma kanaat getirdim.

***

Erdoğan, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin imkanlarına rağmen, Merkez Bankası’nın kendi teorisine göre karar almasına fırsat verdi.

Ama, Merkez Bankası’nın yanlış yaptığına emin.

“Faiz sebeptir, enflasyon neticedir. Tersini diyorsan bu işi bilmiyorsun arkadaş.”

Devam ediyor.

“Sabrediyorum, ama sabır da bir yere kadar.”

Cumhurbaşkanı, bu tepkisiyle, “teoriniz yanlış çıkarsa günah benden gider” de demiş oluyor.

Yanlışsa, Merkez Bankası’na ait.

Bir bakıma, Merkez Bankası’nın bu tasarrufunu ‘devlet’ olarak üstlenmiyor.

Peki iki teoriden hangisi doğru?

Bu sorunun cevabını vermeye ehil değilim.

‘Dünya sistemi’nin içindeyiz. Makinanın nasıl çalıştığını ekonomistler elbette benden iyi bilir.

Fakat bir vatandaş olarak aklımın erdiği şudur.

Türkiye’nin ekonomi alanındaki sorunu, faizi kurcalayarak, parayı evirip çevirerek çözülmez.

Daha esaslı tedbirlerin alınması lazım.

Devlet de vatandaş da müsrif.

Devletin de vatandaşın da alışkanlıklarını değiştirecek tedbirler...

Reel ekonomiyi, üretimi, ürettiğimiz şeylerdeki katma değeri arttıracak...

Devletin de ahalinin de canını sıkacak... Faydasını iki gün sonra üç gün sonra değil, birkaç yıl veya birkaç on yıl sonra göreceğimiz tedbirlere ihtiyaç var.

Devletin iş modelinin milletin ihtiyaçlarını önceleyecek şekilde revize edilmesi, klasik müteahhit-bürokrat, müteahhit-siyasetçi ilişkisinin ıslah edilmesi lazım.

Bunlar ihmal edilirse sıkıntı gitgide büyür.

Diğer Yazıları

Yorumlar

Yorumlar 600 Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Karar Yayıncılık A.Ş ve yazar, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Yorumların 600 karakteri (boşluklu) aşmaması gerekmektedir.
D 17 Eylül 2018 22:31
Sanki.hukumetten habersiz bir iş gibi sunmayın.Gunah keçisi dış güçlerden merkeze döndü.Bizde hükümetler ekonomi ile gelir vegider
İnsiyator. .. 17 Eylül 2018 22:05
Evet faizi istediğin kadar artır Kar hırsı güden paracilar farketmez YERLİ.? YABANCI. .paranın Dini, mezhebi , mesrebi, totemi vb yoktur tek gerçek KAZANMAKTIR. !.ic piyasada kazançları daim ve istikrarlı olmazsa TUYERLER..:))..bizim tek çaremiz u-re-tim ve sürdürülebilir, istikrarlı, rekabetci fiyat ve kalite standartini yakalamak.Bu da Adalet ve Ahlak ile Hak Namına Halka hizmet etmektir .1 kuruşu israf edemeyiz ..İslam bunu emreder..Faizcilerden ancak böyle kurtuluruz. .işi,gücü düzgün olan toplumlar Faizciye muhtaç olmaz. .!
KARAR OKURU 17 Eylül 2018 19:53
Evet ıslah edilmesi lazım. Özellikle "müteahhit-siyasetçi ilişkisinin". Müsrifliğe gelince: Önce vatandaş olarak devletin örnek bir tasarrufunu görelim hele. Bunun örneğini yıllardır göremedik de...
atilla 17 Eylül 2018 17:06
işe yaradı mı? yaramasın diye ne gerekirse yapılıyor. üzerine, tasarruf diyoruz ya; bunun önce evlet eliyle yapılması şart. öyle mi? vay arkadaş ya!
karar okuru 17 Eylül 2018 15:44
Erdoğan, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin imkanlarına rağmen, Merkez Bankası’nın kendi teorisine göre karar almasına fırsat verdi. Diyorsunuz yani ve buna inanıyorsunuz yani. Komedisiniz ya.Ne diyeyim daha. Yersen lokantasında insanların aklı ile alay etme halleri.
ilbeyhan 17 Eylül 2018 11:22
Bu kis kiçimiz donabilir arkadaslar , simdiden AVE MElerdeki , rezidanslardaki kardeslerimiz basta olmak uzere CAMCI ya bi soba borusu çapinda salonlarin camlarina , elmasla birer DELIK actirsaniz iyi. olur...Haa bide KUZINE soba ...Ekmeginizi ,yemeginizi yapabilirsiniz , Patates kumpir , tava yemekleri herseyi yapabilirsiniz..Ayrica isinir , uzerindede ibrikte sicak suyunuz olur...Gece yatarkende yanmis kozu ,tandirin mangalina alir ayaklarinizi tandira uzatir keyifli sohbetler esliginde uykuya dalarsiniz...
Okur 17 Eylül 2018 11:07
O kadar laftan sonra Merkez Bankası Başkanının istifa etmesi gerekirdi.
Takipci 17 Eylül 2018 13:04
1
Danisikli dovus.
KARAR OKURU 17 Eylül 2018 10:05
bu yönetime müsrif demek iftiranın şahikası bence. görmüyor musunuz 400 milyon dolarlık uçak (tasarruf olsun diye) satın alınmadı, (tasarruf olsun diye) hediye olarak kabul edildi. bundan iyi tasarruf mu olur. hele bu yok zamanda.
KARAR OKURU 17 Eylül 2018 09:59
erdoğan faiz konusunda kendi söylediğine kendi de inanmıyor. o söylemi dindar kesimleri küstürmemek için kullanıyor yoksa erdoğan bütün yetkiler elindeyken, kimse gözünün üstünde kaşın var bile diyemezken, neden bir kararname yayınlayıp faizleri yüzde üçe düşürmüyor. onun teorisine göre o zaman faizin sonucu olan enflasyon da düşer yüzde üçe ülke de selamete çıkar. neden yapmıyor? çünkü kazın ayağının öyle olmadığını biliyor. faizleri indirirse enflasyonun da dövizin de nerelere uçacağını biliyor. maksat dindar kesim mutlu olsun, oy vermey
Sadece kendi tütünümüzü üretip kendi pazarımıza satsak enflasyon da faizde $ denen pislik illette düşer. Ülkemizde en büyük ciro yapan kurumların % 70 i yabancı. Söylenecek çok şey var ama. Arif olan zaten biliyor.
KARAR OKURU 17 Eylül 2018 09:25
Ali iyi polis Ahmet kötü polis Ali 2 saat önce açıklayacak Ahmet 2 saat sonra Ali’nin tam tersini yapacak hemde Ali ‘nin en ali zamanında ha ha ha
Gündoğarken 17 Eylül 2018 06:49
Devletiyle, milletiyle saçıp savuran,tasarruf nedir hiç bilmeyen ve kazanmadığı hayali parayı harcayan, israfın alıp başını gittiği ülkemiz nasıl bu krizden çıkabilir? Bir türlü israftan, gereksiz harcamalardan vaz geçilerek, tasarruf yapılmıyor. Har vurulup harman savruluyor. Hala daha akıllar başa gelmemiş,kamu bildiğini okuyor, kamuda hiç denetim yoktur.
KARAR OKURU 17 Eylül 2018 04:37
Abi olayı büyütüyor musun! Birisi kıyamet alameti öbürü bir ülkede bir vakitte alınan bir iktisadi tedbir. Misal de ki kıyamet miladi 15.000 senesinde kopacakmış bir hayal et o vakte değin nice iyi ve nice sıkıntılı günler yaşanabilir, daha nice böyle tedbirler alınabilir...
Ben 17 Eylül 2018 03:38
İyi polis kötü polis oyununun arkasını görürsek hükümetin faiz artışına şimdilik ikna edildiği anlaşılıyor. Temel söylemler ve arkasındaki dayanaksız fikir değişmezse bu hamlenin ne kadar etkili olabileceği ise tartışılır. Asıl yapılması gereken ekonominin ehil ellere teslimi.
Klasik AKP müteahhit ilişkisi senir ona yazar bey. AKP onay vermeden artık taş oynamıyor bu ülkede. Erdoğan madem haklıydı döviz neden yükseldi bu ülkede? Hikayeden bağımsız banka! Nereye bağımsız açıktan tehdit. Hadi çıksın banka da ben özgürüm sen karışamazsın desin? Ama durun bir de dış güçler var değil mi? Tavsiyem köşenizden belirtebilirsiniz lütfen Erdoğan ipleri eline alsın ve faizi sıfırlasın. Oyun değilse hadi hodri meydan.
KARAR OKURU 17 Eylül 2018 00:50
Enflasyonun olduğu bir ülkede faiz de olmak zorunda. Enflasyon yoksa zaten faiz de yok denecek kadar düşük olur. CB Erdoğan gerçekten faize karşıysa ki karşı olduğu hepimizin malumu, o zaman yapacağı tek şey enflasyonu düşürmek (ama masa başında değil, hepimizin gittiği çarşı, pazar ve marketlerde). Bunun için de muhakkak surette diğer ülkelerden daha ucuz ve daha kaliteli üretim yapmamız lazım.
N.Öztürk 17 Eylül 2018 00:30
Sayın yazar, tamam bizler vatandaş olarak müsrifiz, asgari ücretle Iphone taşıyoruz, bu doğru. Ama devletin müsrif olduğunu nerden çıkardınız ? Bunca gazete okuyorum, sizden başka kimseden böyle bir iddia duymadım.
KARAR OKURU 17 Eylül 2018 00:16
Her konuda istediğini yapan istediğini istediği yere atayan yasama yürütme yargıya hukmeden Reis nadil oluyorsa yanlış olduğunu bildiği halde merkez bankası nim dediğine ses çıkarmıyor sorumluluğu onlara atıyor. Madem öyle alsın onları görevden kendisinin faiz sebeptir teorisine uyum sağlayan yönetim getirsin.Sayın yazar yazdigına kendin bile inanmiyorsun.Vah size.
Salih Göncü 16 Eylül 2018 23:52
Eh, müsrif adama ucuz borç para verirseniz ne yapar? Müsrifliği arttırır mı azaltır mı? Aslında siz de demişsiniz sonunda faiz artışı iyidir diye.
X

Her an haberdar olmak ister misin?

Aşağıdaki butona basarak tüm haberlerimizden anında haberdar olabilirsin. Tıpkı telefonunda olduğu gibi sana bildirimler göndereceğiz. Bu servisi dilediğin zaman iptal edebilirsin.

TIKLA HABERLER ANINDA ULAŞSIN