OWL Intelligence LTD tarafından Türkiye genelinde gerçekleştirilen Finansal İyilik Hali Monitörü (FWBM) 2025 Son Çeyrek Araştırması, hanehalkı bütçelerindeki borç yükünün ulaştığı boyutu gözler önüne serdi. Araştırma sonuçlarına göre, Türkiye’deki hanelerin yarıdan fazlası borçla yaşamını sürdürürken, borçlu haneler arasında ödeme vadesi geçmiş borca sahip olanların oranı yüzde 45 ile yüzde 49 arasında seyrediyor.
KREDİ KARTLARI VE BİREYSEL KREDİLER BAŞROLDE
Finansal verilere göre vatandaşların en büyük borç kalemini banka borçları oluşturuyor. Araştırmaya katılanların yüzde 34,5’i kredi kartı, yüzde 23,3’ü ise bireysel kredi borçlusu durumunda. Kredi kartı borcunu yönetme biçimleri ise nakit akışındaki tıkanıklığı gösteriyor:
Asgari Tutarla Devam Edenler: Kart borcunun yalnızca asgari tutarını ödeyebilenlerin oranı yüzde 38,4'e ulaştı.
Hiç Ödeyemeyenler: Borcunu hiçbir şekilde ödeyemediğini belirtenlerin oranı yüzde 6,6 olarak kayıtlara geçti.
Tamamını Ödeyenler: Borcun tamamını zorlanmadan ödeyenlerin oranı yalnızca yüzde 23,2 seviyesindeyken, yüzde 30'luk bir kesim borcun tamamını ödediğini ancak bunu yaparken büyük bir zorluk çektiğini belirtiyor.
KAYIT DIŞI BORÇLULUK: ESNAF VE AKRABA YARDIMI
Araştırma, bankacılık verilerine yansımayan ancak toplumsal bütçede önemli bir yer tutan "gizli borçluluk" riskine de dikkat çekiyor. Ay sonunu getirebilmek için vatandaşların farklı kanallara yöneldiği görülüyor:
Vatandaşların yüzde 12,4’ü aile ve arkadaş çevresinden borç alıyor.
Yüzde 7,1’lik bir kesim ise mahalle esnafına ve bakkala borçlanarak geçimini sürdürüyor.
HANE BÜYÜDÜKÇE BORÇ YÜKÜ ARTIYOR
Veriler, hanehalkındaki kişi sayısı ile borçlanma oranı arasında doğru orantı olduğunu ortaya koyuyor. Tek kişilik hanelerde borçluluk oranı yüzde 47,7 iken, hane mevcudu beş ve üzerine çıktığında bu oran yüzde 62,2’ye yükseliyor. Bu durum, geniş ailelerin ayı daha büyük borç yükleriyle kapattığını gösteriyor.
GELECEK BEKLENTİSİ: TEMEL HARCAMALARDAN TASARRUF
Gelecek bir aylık döneme ilişkin borçlanma beklentileri, bütçe üzerindeki baskının artacağını işaret ediyor. Araştırmaya katılanların yüzde 40,4'ü borç ödemeleri nedeniyle gıda ve barınma gibi temel harcamalarını kısmak zorunda kalacağını ifade ediyor. Toplumun yüzde 26,1’i önümüzdeki ay yeni bir borç alma olasılığını dile getirirken, yüzde 23,6’sı kredi kartında yalnızca asgari ödeme yapabileceğini öngörüyor.
