ABD’deki NYU Langone Health bünyesinde yürütülen çalışmada, özellikle 45 yaş üstü erkeklerde en sık teşhis edilen kanser türlerinden biri olan prostat kanserinde mikroplastik maruziyetinin olası rolü araştırıldı. Uzmanlar, plastiklerin ambalaj, kozmetik ve çeşitli tüketim ürünlerinde kullanıldıktan sonra ısı ve kimyasal işlemlerle parçalanarak mikroskobik boyutlara ulaştığını; bu parçacıkların sindirim, solunum ve cilt yoluyla vücuda girebildiğini belirtiyor.
Daha önce yapılan araştırmalar, mikroplastiklerin insan vücudunda birçok organda, vücut sıvılarında ve hatta plasentada dahi saptandığını ortaya koymuştu. Ancak bu parçacıkların sağlık üzerindeki uzun vadeli etkileri hâlâ netlik kazanmış değil.
TÜMÖR DOKULARINDA DAHA YÜKSEK YOĞUNLUK
Independent Türkçe'de yer alan habere göre, araştırma kapsamında ameliyatla prostatı alınan 10 hastadan elde edilen doku örnekleri analiz edildi. Bulgulara göre:
• Tümör dokularının yüzde 90’ında,
• İyi huylu prostat dokularının ise yüzde 70’inde mikroplastik bulundu.
Ayrıca tümörlü dokularda plastik yoğunluğunun sağlıklı dokulara kıyasla ortalama 2,5 kat fazla olduğu saptandı. Ölçümlere göre 1 gram tümör dokusunda yaklaşık 40 mikrogram plastik tespit edilirken, sağlıklı dokuda bu miktar 16 mikrogram civarında kaldı.
Çalışmanın başyazarı Dr. Stacy Loeb, elde edilen bulguların mikroplastik maruziyetinin prostat kanseri için potansiyel bir risk faktörü olabileceğine işaret ettiğini belirtti. Daha önce mikroplastiklerle kalp hastalığı ve demans arasında olası bağlantılara dair veriler bulunsa da, prostat kanseriyle doğrudan ilişkiyi inceleyen araştırmaların sınırlı olduğu ifade ediliyor.
OLASI MEKANİZMA NE?
Çalışmanın kıdemli yazarı Vittorio Albergamo ise çevrede yaygın şekilde bulunan plastik parçacıkların halk sağlığı açısından yeni bir risk başlığı oluşturabileceğini vurguladı. Araştırma ekibi, mikroplastiklerin vücutta nasıl davrandığını ve kanser gelişimini hangi biyolojik mekanizmalar üzerinden etkileyebileceğini incelemeyi planlıyor.
İhtimallerden biri, bu parçacıkların dokuda kronik iltihaplanmaya yol açarak bağışıklık sistemini aşırı uyarması. Uzmanlara göre uzun süreli inflamasyon, hücre hasarına ve kanser oluşumunu tetikleyebilecek genetik değişimlere zemin hazırlayabilir.
Birleşik Krallık verilerine göre her 8 erkekten biri yaşamının bir döneminde prostat kanseri tanısı alıyor. Bulgular kesin bir neden-sonuç ilişkisi ortaya koymasa da, mikroplastik maruziyetinin sağlık üzerindeki etkilerine dair tartışmayı yeniden alevlendirmiş durumda.
