Çözüm sürecine dair haber ve gelişmeleri takip etmek sanılanın aksine kolay değil. Sıkça bahsi edilse ve tartışmalara konu olsa da süreç bir hayli yavaş ilerliyor. Bu da özellikle kamuoyunun sürece katılımını zayıflatıyor.
Tempodaki yavaşlığın sürecin siyasi yansımalarına dair belirsizlikten kaynaklandığını artık biliyoruz. Yani, çözüm veya çözümsüzlüğün iktidara ne kazandıracağı veya ne kaybettireceğinin hala ölçülemiyor oluşundan… Bu soru cevaplanacak olursa sürecin tamamlanması fazla zaman almayacak. Öcalan’a umut hakkı veya Kandil’deki örgüt üyelerinin usulen mahkeme görüp hızla hayata karışmaları istenirse birkaç günde hallolacak.
Bununla birlikte, geride kalan 1,5 yıllık dönemde önemli mesafeler alındığı inkar edilemez. Eski çözüm süreçlerinin ötesine geçildi ve yolun yarıdan fazlası aşıldı. Gelinen nokta Siyasi olarak böylesi süreçlerin her türlü sürprize açık olduğunu not ederek, duygusal açıdan artık çözüm sürecinin geri döndürülemez olduğunu söyleyebiliriz. Çözüm olursa kim ne kadar kazanır bilinmez ama olmazsa, koalisyon ortakları AK Parti ve MHP’nin kaybetme ihtimali yüksek görünüyor. Yüzülüp kuyruğa gelinen bir işi batırmış olacaklar ki bu bir siyasi fiyasko anlamına gelir.
PKK’ya silah bırakma çağrısının birinci yılında Öcalan, dün de Pervin Buldan aracılığıyla bir açıklama yaptı. Çözüm sürecine dair MHP Lideri Bahçeli ne kadar keskin ve cesur sözlerle yol açıyorsa, Öcalan da bir başka cepheden süreci tanımlama ve kavramsallaştırma işinde o kadar başarılı. Başta Cumhurbaşkanı Erdoğan ve AK Parti yöneticileri süreci tanımlamada isteksiz kaldıkça Öcalan’ın sözleri kaçınılmaz olarak daha da öne çıkıyor. Hatta perspektifi...
Mesela dünkü açıklamasında kullandığı “demokratik entegrasyon” kavramı. “Demokratik entegrasyon en az Cumhuriyetin başlangıcı kadar önemlidir” diyerek kastının ne olduğunu açıklıyor. Ya da “negatif isyan döneminin bitişi” gibi bir kavram. “Şimdi negatif aşamadan pozitif inşa aşamasına geçmeliyiz. Şiddete dayalı siyaset dönemini kapatıp, demokratik toplum ve hukuk temelli bir süreci açmayı hedefliyor ve her kesimi bu yönde imkân yaratmaya ve sorumluluk almaya davet ediyoruz” diyor.
Öcalan’ın mesajında demokrasinin bugün dünyada yaşadığı krize gönderme yapan şu cümleler de var.
“Günümüzde hiçbir düşünce sistemi demokrasiyi esas almadan ayakta kalamaz. İniş-çıkışlar, gerilim ve krizler geçicidir, demokrasi er ya da geç kalıcı olacak olandır.”
Çözüm sürecinin artık geri dönüşsüz olduğu Öcalan’ın her cümlesinde hissediliyor. “Kürtsüz Türk, Türksüz Kürt olmaz. Bu ilişki diyalektiğinin tarihsel bir özgünlüğü vardır. Cumhuriyetin kuruluş sürecindeki temel metinler, Türk ve Kürt birliğini ifade ediyordu. 27 Şubat çağrımız bu birlik ruhunun canlandırılma girişimi ve Demokratik Cumhuriyet talebidir… Nasıl bir araya gelinir ve nasıl bir arada yaşanılırı tartışmak istiyoruz.”
Daha fazla demokrasi talebi, TBMM Komisyonu’nun da defalarca tekrarladığı bir nokta; bunu da hatırlayalım. Bütün partiler demokrasi ve hukuk eksikliğini ısrarla dile getirdiler ve raporun birçok bölümünde aynı yaklaşım bulunuyor.
Açıklamasından altını çizdiğim bir cümle de şu. Öcalan, bu cümleyle özellikle iktidara ve geleneksel anlayışa bir mesaj veriyor: “Dönemin dili buyurgan ve otoriter bir dil olamaz.”
Terörsüz Türkiye veya çözüm süreci… Bütün iddialı hedeflerin ve kendi kendimize anlattığımız hikayelerin hepsinden daha değerli bir hedeftir ve bir kez daha ıskalanması büyük bir hayal kırıklığı olacaktır. Gerçekten büyük ülke olmanın yolu büyük bir sorunu çözmekten geçiyor, unutmayalım.
