Back To Top
Rant ekonomisi neler yaptı?

Rant ekonomisi neler yaptı?

 - Son Güncelleme: 01.10.2019 Salı 08:25
- A +

Deprem toplanma alanlarının AVM’lere dönüşmesi rant ekonomisinin ne boyutlara tırmandığının bir göstergesidir. Rant ekonomisi krizin de asıl sebebidir.

Bu gerçek, iktidarın Temmuz 2019’da yasalaştırdığı “11. Kalkınma Planı”nda de teknik dille ifade ediliyor.

İstanbul’da deprem toplanma alanı olarak belirlenen 493 bölgeden 416’sına AVM ve rezidans yapılmış olması her şeyi anlatıyor.

Elbette yerleri değişebilir ama miktarı ve dağılımı bozulmamalıydı.

 

‘TAŞA TOPRAĞA GİTTİ’

Cumhurbaşkanlığı sistemi döneminde hazırlanan “11. Kalkınma Planı”nında, geride kalan 2014-2018 arasındaki beş yıllık dönem konusundu şu tespit yapılıyor:

“Sabit sermaye yatırımları, bu dönemde ortalama yüzde 4,5 oranında artarken, kaynakların sanayi sektöründen ziyade dış ticarete konu olmayan sektörlere yönelmesiyle üretkenlik arz eden alanların yatırım kompozisyonu içindeki payı görece azalmıştır. Orta ve uzun vadede ekonominin potansiyel büyüme oranının artırılması için ülkemizin küresel değer zinciri hiyerarşisindeki konumunu yükseltecek verimli alanlara yönelik yatırımlara ihtiyaç sürmektedir.” (Paragraf 130)

Ne diyor?..

Ekonomi politikalarında sanayi sektörünün yeterince desteklenmediğini söylüyor.
Kaynakların “dış ticarete konu olmayan sektörlere”, yani öncelikle inşaata yöneldiğini söylüyor…

Sanayici Rahmi Koç ne demişti:

“Yatırımların çoğu taşa toprağa ve çimentoya gitti. Oysa memlekete ihracat getirecek, rekabeti kuvvetlendirecek, ‘greenfield’ dediğimiz yeni yatırımlar, yeni fabrikalar, yeni işler açılması lazımdı... Uluslararası rekabette 7-8 yıl yerimizde saydık, ilerlemedik.” (18.2.2016)

2019 yılında, resmî 11. Plan’da da söylenen budur.

 

BABACAN SÖYLEMİŞTİ

İnşaat sektörü elbette gerekli ama bir noktadan itibaren kaynakları öncelikle sanayiye yöneltmek gerektiğini Ali Babacan şöyle ifade etmişti:

“Bir gecede bir kalem değişikliğiyle, mevzuat değişikliğiyle sağlanan rantların söz konusu olduğu bir alan varken, ister istemez sanayi gibi uzun vadeli, gerçekten çok emek isteyen, ciddi fedakarlık isteyen bir sektöre ister istemez ilgi düşebiliyor. Bunu yeniden bir dengelememiz gerekiyor.” (Finans Zirvesi, 17 Eylül 2014)

Babacan şu çok önemli uyarıyı da yapmıştı:

“Gayrimenkulde her bir proje yeni bir tekel. Sanayici birikimini sanayiye mi yatırsın, yoksa rezidans, AVM mi yapsın; oraya kayış var, bu tehlikeli. Üreteceğiz, hak edeceğiz daha sonra lüks AVM’lerde alışveriş yapacağız, daha lüks konutlarda oturacağız. Üretmeden dışarıdan sağlanan krediyle lüks alışveriş, lüks konut Türkiye’yi çıkmaza sokabilir” (CNBC, 23 Temmuz 2014)

Babacan “dikey mimari”nin iktisadi zararlarını da anlatmış, haksız eleştirilere hedef olmuştu!

Davutoğlu’nun başbakanlığı döneminde bu tür rantları vergilendirmek için çalışmalar yapılmışsa da orada kalmıştı.

Meselenin sadece şehirlerin betonlaşması değil, ekonomiyi de krize soktuğu açık.

‘Çılgın proje’ de nihayet bir inşaat projesi değil mi?..

 

KANUNİ’DEN BERİ

Halbuki Türkiye’nin ta Kanuni zamanından beri sorunu, yeterince ihracat yapamamak ve uluslararası ekonomik rekabetle başa çıkamamaktır.

Bu ancak sanayi ve teknolojiyle mümkündür.

Ayrıca “rant ekonomisi”nin insan tipiyle, “endüstriyel insan” tipinin farklı olduğunu da unutmamak lazım; eğitim ve zihniyet sorunu yani…

Bu konuda iki eser tavsiye etmek isterim: Merhum Erol Göngür’ün dilimize kazandırdığı John Nef’in “Sanayileşmenin Kültürel Temelleri” adlı kitabı… Murat Yülek’in “Ulusların Yükselişi” adlı yeni kitabı.

11. Kalkınma Planı’nda bu gerçekler teknik terimlerle anlatılıyor, çözümün sanayileşme, teknoloji ve ihracat olduğu birçok bölümde vurgulanıyor.

Mesela geçen dönemde dünya bizi kıskanıyor dediğimiz ekonomik büyümemizin ortalama yüzde 4.9 olduğu ama bunun 3 puanının tüketimden, sadece 1.3 puanının sabit sermaye yatırımlarından, 1 puanın da ihracattan geldiği belirtilerek sanayi ve ihracatın önemi vurgulanıyor. (Paragraf 131)

Ne hamasi kavgalar yaptık değil mi? Halbuki zaaflarımızın asıl sebebi sanayileşme noksanımızmış!

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak dün Üç Yıllık Program açıklamasında sanayileşmeyi işaret etti, rant vergisi imasında bulundu...

Güzel fakat bunun için oy hesabını rafa kaldırarak “iktisadi rasyonalizm”in gereğini yapmak lazım.

 

Diğer Yazıları

Yorumlar

Yorumlar 600 Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Karar Yayıncılık A.Ş ve yazar, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Yorumların 600 karakteri (boşluklu) aşmaması gerekmektedir.
DoğrucuDavut 01 Ekim 2019 19:37
Adamlar, Ak Parti'nin (Aslında liderinin), ayaklarına gelen son kısmet olduğunu biliyor. O yüzden, "Ne koparırsan kâr" anlayışı hakim. Rant, ihale, israf, her yol mübah. Allah sonumuzu hayır etsin, bizi İslamcılar'ın şerrinden korusun.
semiramis 01 Ekim 2019 17:48
Kadırga'nın sahil tarafında bir akrabam var. Bazen ziyaret ederdim. Penceresinin karşısındaki Fidanlık çok güzeldi. Süs ağaçlarını seyre doyamazdım. Son gidişimde baktım ne ağaç kalmış ne de yeşillik. Betonarme bir bina yapmışlar. Zemini asfaltla kaplamışlar. Fatih Belediyesi imar planında 'yeşil alan ' gözüken bu yeri müteahhit şantiye olarak kullanıyormuş. İşçileri için barakalar da yaptırmış. İş makineleri, kamyonlar girip çıkıyor. Tarihi bir mahalle burası. Üzüldüm. Bu gidişle ne yeşil alan kalacak ne de tarihi mekân.
Menderes YILDIRIM 01 Ekim 2019 17:04
Taha Bey; 1. Yorumumda yazdığım STAD konusu için; Bugün İstanbul ve birçok ilimizde DEPREM Kapıya dayandı. Kamu Binaları + Okullar + Üniversiteler + Hastaneler + Özel Mülkiyetler (Binalar ve Evler) + Vb. Depreme dayanıklı hale getirilmek için çaba harcanacağına, Hafta da sadece bir gün, 90 dakikalık maçlara STAD yaptılar. Ülkemizin ÖİV toplanan milyarları keşke Okullarımıza YENİLEME veya GÜÇLENDİRME olarak yine BETON olarak gitseydi. Ne işsize İş + Aş oldu Ne de Çocuklarımıza Güvenli okuyacakları OKUL oldu. Vatandaşlarımızın VİCDANINA BIRAKIYORUM. Saygılarımla
Mehmet 01 Ekim 2019 15:06
Rant ekonomisi zamları getirdi.Bakan paket açıklıyor hemen zam geliyor.Garibanin işi zor
Celal 01 Ekim 2019 14:37
İhale, rant soygunu mevcut sistemin bir hastalığı.DP, AP, ANAP devirlerinde de aynı şekilde bir sorundu.Ülkenin ekonomik, sosyal, eğitim sorunları ihale ve rant soygunlarına zemin hazırlıyor.Eğer yeterli fabrika olsa , insanlar iş için devlet kapılarına yönelmeseler ihale ve rant soygunu bir nebze azalır.Öncelikle üniversitelerimizin verimli çalışması gerekiyor.Hirsch index ine göre genel dünya bilim sıralamasında 36. sıradayız, süratle 25. sıraya yükselmemiz lazım.Bunun için doçentlik ve profesörlük hirsch index , h= katsayısına göre olmalı.Maaşlar da h katsayısına göre olmalı.
karar okuru 01 Ekim 2019 13:37
Rant kolay ve büyük kazancı işaret ediyorsa, üretim yok bol keseden harcama var demektir.Bunu da herkes kazanamaz,faydalanamaz.O halde para belli kara deliklere gider.Halk zamanla kazan değil,kaybetmeye başlar.Zamlar en büyük örnektir.Yıllardır üç kuruşa çalışıyoruz,yüksek vergiler veriyoruz,yinede iki yakamız bir araya gelmiyor.Çözümü ahlaki harcama ve adil paylaşım durumuna geçilmelidir.Kazanmak zor,harcamak ise kolaydır.Para harcarken kazanılır sözü boşuna söylenmemiştir.
Okur ve sorar 01 Ekim 2019 12:10
Boğaz tokluğuna yaşayan Anadolu insanının en önemli isteği "başını sokacak" bir evi olmasıdır. İnşaat sektörü bu isteği karşılamaktadır. Sanayi nedir? Bizim memlekette sanayinin anlamı oto sanayisidir. Kısaca "sanayi" denmektedir. "Sanayi"de bizler ıvır zıvırlarla oyalanmaktayız. Bir alaşımlı çeliği bile üretemeyen, ziraat fakültelerinden mezun olanların ne işe yarayacağını bile bilemeyen ülkede gerçek sanayiden bahsetmek hayalden öte bir şeydir. Ana sektörde ise inşaat mühendisi iş bilmez kalfanın emrindedir. Bizim ülkede taşları bağlayıp para canavarlarını sokağa salmışlar. Çaresi yok mu?
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 14:46
0
ben bir ziraat mühendisi olarak erzurumda tarlada buğday arpa görmeden mezun olmuştum netekim!!!
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 11:52
Ülkemizde müteahhitliğe standart getirilsin.Her önüne gelen müteahhit olamasın.Arge ve her alanda üretim başka çıkış yok...
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 14:44
0
Türkiye’deki müteahhit sayısı tüm Avrupa’dakinin 10 katına çıktı!
Adem Kurt 01 Ekim 2019 11:46
"Kel başa şimşir tarak" Böyle topluma böyle idareci. Neye lâyıksan onu bulursun. Millet yöneticinin bu şekilde olmasını istedi.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 10:53
"Davutoğlu’nun başbakanlığı döneminde bu tür rantları vergilendirmek için çalışmalar yapılmışsa da orada kalmıştı"... Neden kalmıştı acaba, hangi duvara! toslamıştı.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 10:45
Evet çok haklısınız Tayyip Erdoğan gidince her şey çok güzel olacak. Babacan Ekrem yada Davutoğlu gelince. Bu eleştirileri yapanlar da onlara danışman olur. Kanuni az gelir bizim ekonomik sorunlarımız bu gidişle gaznelilere dayanır.
musto 01 Ekim 2019 10:35
Planlama teşkilatı olmayan kurumları, kurumsallıktan çıkarılmış İl ve İlçe teşkilatlarına bağlanmış bir iktidar tarafından yönetiliyor.Üretici tarladan mahsülünü kaldıramıyor diğer taraftan dün pazarda sarımsak 80 tl satılıyor.Çeşmekeşler içerisinde yaşayan bir ülkeyiz.
musahhih 01 Ekim 2019 13:24
3
Musto, onun doğrusu şu: Keşmekeş. Kelime Farsça olduğu için telaffuz edemedin sanırım. Yoksa Türkçe olsaydı ... :) TDK, keşmekeş için, karışıklık, diyor. Güncel Türkçe Sözlük’te, Necip Fazıl’dan, cümle içinde kullanım örneği de var. Üstat, sanki sana cevap vermiş gibi geldi bana: “Ne olacaksa olur ve her hâlde bu millet, ölümden beter bir keşmekeşten kurtulur.”
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 21:54
0
musahhih! Kafanı imla kuralları harici çalıştırmakta zorluk mu çekiyorsun?
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 09:52
Yönetenler duysun, üreten Türkiye istiyoruz. Lanet olsun rantçılara. Milleti iliğine kadar sömürdüler. Beton karın doyurmuyor.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 11:57
0
Beton karın doyurur. Ama dengeli beslenmek gerekli. Sadece beton olmaz. Tarım, sanayi ve hizmet de lazım.
engineer 01 Ekim 2019 09:38
raşi/mürteşi ekonomisi ,milletin en nazik yerine en iyi dileklerini sunanların ekonomisi
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 09:35
Çalışmayan, üretmeyen, bilgelik frekansında çene yapmayı çok seven toplum..... Siyasetçisi de haliyle böyle olacak. Muhalefet iktidar olsa düzeleceğinimi sanıyorsunuz ?
Menderes YILDIRIM 01 Ekim 2019 09:35
Taha Bey; Tayyip Bey 3. Köprüyü yaptım diyor. Bizlerden toplanan vergilerden S. Demirel 1. ve T. Özal 2. köprüyü yaptı. Demirel ve Özal' ın yaptıkları köprülerin GELİRİNİN TAMAMI HAZİNEYE GİDİYOR. Tayyip Beyin yaptığı köprünün gelirinin TAMAMI MÜTEAHİDE GİDİYOR. Bizler her 3 köprüden de geçiyoruz ama 1. ve 2. köprüden BAYRAM da BEDAVA, Tayyip Beyin yaptığı 3. köprüden ise PARALI GEÇİYORUZ. Taha Bey; Tayyip Beyin yaptığı köprüleri MÜTEAHİT KENDİ parası ile yapıyorsa, SORUYORUM? BİZLERİN VERGİSİNDEN YAPILMASI GEREKEN KÖPRÜ NEREDE? Saygılarımla
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 10:28
3
Yıldırım gibi çarpmışsın da, menderes gibi kıvrılarak dahil olmuşsun; dahası? Action olabilir mi?
Muhtefi 01 Ekim 2019 09:32
Laf kalabalığında Eski Traktör Fabrikası UZEL'in Devasa arazisi var. İstanbul -Edirnekapida Sehidligin Dibinde. .orasi PARK OLSUN .Avm, Konut vb yakışmaz, Ayıptır,..Bari burası gitmesin Gumburtuye ..Hepimiz fikrimiz, zıkrimiz ne.olursa olsun. TAKİP EDELİM. ...
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 10:17
1
Özel arazi değil mi orası?
Cahilligin,vasatligin,kalitesizligin iktidari var bu ülkede.Nokta
Menderes YILDIRIM 01 Ekim 2019 09:15
Taha Bey; Tayyip Beyin Ekonomide ülkemize YAŞATTIKLARINA bakınca gelecek nesilleri FELAKET BEKLİYOR. Taha Bey; AKP birçok ilimize STAD yaptırdı, EYVALLAH. SORUYORUM? Haftada bir maç, o da maç 90 dakika, içeri giriş ve çıkış 6 saat, toplam haftada 7 - 8 saat kullanılacak STAD TÜRKİYEMİZİN önceliği miydi? İldeki STAD 25 bin kişilikmiş, yerine 33 bin kişilik yapılmış. STAD Parası ile ÜRETİM yapılan yer + İşsizlerimize İş Sahası Yapılamaz mıydı? AKP nin önceliği İşsize iş ve aş değil, Ülkemizi kalkındırmak değil. Yapılan yer üretmediği için para kazanmayacak. Saygılarımla
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 16:47
0
Deplasman var 15 günde bir maç...
Menderes YILDIRIM 01 Ekim 2019 19:47
0
16:47 İsminizi yazmadığınız için isminizle hitap edemiyorum bu nedenle özür dilerim. Haklısınız, Deplasmanı var UNUTTUM özür dilerim. Bu kafa hala OK ATMAKLA meşgul. Depremde insanlar için bir şeyler yapalım da hayatlarını kaybetmesinler demiyorlar. Kendilerine yakın vakıf ve derneklere aktarılan paralar ile şu an eğitime ara verilen okulların yerine depreme dayanıklı okullar yapılırdı. Ben Şaşırmadım ya Sizler? Saygılarımla
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 09:05
Ne yani bir İmam hatipliden mucizemi bekliyordunuz?
Takipci 01 Ekim 2019 08:37
Dogru zamanda dogru bir yazi, tesekkurler. Bir kok sebep var: Uretim Kulturu. Maalesef Iktidarda Uretim Kulturu yok, Katma Deger kavramindan haberleri bile yok. Yeni fabrikalar yapılmıyor, mevcutlar ya kapaniyor, ya da yaniyor. Halbuki, Fabrikalar uretim, katma deger ve istihdamin, özetle kalkinmanin omurgasini teskil eder.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 06:01
Ülkeyi, ancak teknokrat bir ekip düzlüğe çıkarabilir. Bu kişi de Ali Babacan'dır. Bakanlığı boyunca sağa sola bağırmayan, kendi işine odaklanan, İnsanlar arasında ayrım yapmayan, adam kayırmayan biri olarak tanıdık.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 18:49
1
Mühendis tercih ederim.
evin 01 Ekim 2019 06:00
ataköy sahilinin 10 senede geldiği hale bakın. güzelim sahil çin seddi gibi 20 katlı ucubelerle kaplandı...bakalım büyük depremde ne olacak bu ucubeler?
engineer 01 Ekim 2019 13:59
0
şeyh nazım kıbrısi ye göre istisnasız tamamı depremde yıkılacak
Turkuye son 40 yıldır hesapsız kitapsız ve plansız bir sekilde yaşadı ve nispi olarak büyüdü. Dünya siyasi ve ekonomik olayları ve Türkiye'nin iç sosyal ve ekonomik durumu, asayiş (güvenlik) durumu ve hepsinden önemlisi siyasal rant peşinde koşan ve bir yerde ülkesinin geleceğini satan siyasiler yüzünden rastgele ve kısa vadeli ranta dayalı tamamen insanoğlunun açgözlülügü ve hırsına dayanan bir popülist bir ekonomik ve kültürel politika izlendi. Kısacası akıl hakim olmadi. Sonuç bu. İşin garibi hala da akillanmadik maalesef. Aynı tas aynı hamam. Rabbim inayet eyleye.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 03:09
İnşaat istihdamı için iyi bir eğitime ihtiyaç yok. Oh ne ala! Sonuç; iki alanda çok vahim durumdayız. Eğitim ve ekonomi... Sayın Binali Bey 2019-2020 Eğitim Öğretim döneminde tüm okullar tekli tam güne geçecek,demişti. Şimdi okul yapacak para yok. İsraf son hız! Günlük 4,5 milyon harcama (bir okul parası) nasıl olur? Sayın Hocam bir de israf ekonomisi var. Biz zengin bir ülke değiliz. Bu neyin harcaması? Bir ek külliyeler geliyor bunları da yazın. Tamam ülkeye yapılıyor ama bu ülkenin petrol yatakları mı var? Yazıktır günahtır külliyen haramdır.
Hersoy 01 Ekim 2019 01:36
Ekonomi yönetiminin herşeyden önce ğüvenilir olması lazım, hedeflerin dünya gerçekleriyle örtüşmesi lazım. Bilmem kaçıncı YEP hedefleri açıklandı ama inandırıcılığı sorgulanıyor, zira rakamlar afaki, sanki şu an bi kriz yokmuş gibi.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 00:35
Diyanet İşleri Başkanı Erbaş: Kendine menfaat sağlayan şebekelerle mücadele edeceğiz
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 06:53
0
Çok inandım (!)
Bedr 01 Ekim 2019 09:17
0
:-)
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 00:30
Çok güzel bir biçimde okçuluk sporuna yatırım yapıyorlar
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 00:14
rakıya zam halk üretime geçti sigaraya zam halk sarmaya geçti enerji işine zam, halk, yakındır kendi elektrik santralini kurar artık.
Has Parti 01 Ekim 2019 00:06
Sayın yazar rant yerine rüşvet yazsanız da olur. Üretilen her rant, onu sağlayanlara rüşvet olarak dönüyor, parti ayrımı yapmaksızın.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 00:00
BİRDE A.V.M.LERİ KARTELLEŞME ve TRÖSTLEŞME ACISINDAN İRDELEYEN SİYASAL SOSYOLOJİDEN ANLIYAN KADROLAR OLSA İDİ. A.V.M.ler hem KARTELLEŞME ve TRÖSTLEŞME Yi tetikledi küçük esnafı yok etti.SEKÜLER yaşam tarzı içinde yaşam tarzını değiştirdi. BETON VE RANT UĞRUNA MUHAFAZAKAR İKTİDAR KENDİ SEÇMENİNE İHANET ETTİ.
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 02:19
1
9 milyon 874 bin 843 Akp’liye ihanet
KARAR OKURU 30 Eylül 2019 23:50
Yunanistan, 2020'nin sonuna kadar 10 bin sığınmacıyı Türkiye'ye geri göndermeyi planladığını duyurdu.
KARAR OKURU 30 Eylül 2019 23:41
Alıntı-Bu ülkede 50 binlik arabayı, vergilerle 150 bine vatandaşa sat! Sonra o arabanın deposundaki her litre benzinden, 5 TL vergi al! Daha sonra o arabayı kullanan kişiye,3 TL lik sigarayı 20 TL ye sat ! Ve o arabanın içinde, o sigarayı içen adama 153 TL ceza kes..!
KARAR OKURU 01 Ekim 2019 00:20
9
Araba ve yakıttan alınan vergi ile borç ödeniyor. Yani emperyal sömürünün modern çarkı öyle dönüyor... Diğerlerinden alınan vergi az bile. Ceza ise daha yüksek olmalı.
Karar Okuru 01 Ekim 2019 05:16
2
Düşük kaliteli toplumlar pahalı yaşar. Hem üretemez hem de ihtiyacını karşılayamaz. Hem fakirdir hem daha fazla öder. Konu birazda genetik kslite ile ilgilidir.
Murat K. 01 Ekim 2019 18:28
0
150.000 TL lik dediğin araba teneke. Yani yaklaşık 25.000 EURO eder. Bu fiyata yurtdışında sağlam güvenlikli araba alabilirken ülkemizde vergilerle tenekeleri bize layık görüyorlar.
X

Her an haberdar olmak ister misin?

Aşağıdaki butona basarak tüm haberlerimizden anında haberdar olabilirsin. Tıpkı telefonunda olduğu gibi sana bildirimler göndereceğiz. Bu servisi dilediğin zaman iptal edebilirsin.

TIKLA HABERLER ANINDA ULAŞSIN