Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat), Avrupa Birliği'nde (AB) çalışma hayatındaki cinsiyet eşitsizliğini gözler önüne seren yeni verilerini yayınladı. 2024 yılı verilerine göre, AB genelinde erkeklerin istihdam oranı yüzde 80,8 iken kadınlarda bu oran yüzde 70,8'de kaldı. Avrupa'da istihdam uçurumu son 10 yılda hafif bir daralma gösterse de Türkiye'nin kadın istihdamında hala yüzde 42 bandında kalarak Avrupa ortalamasının çok gerisinde kalması dikkat çekiyor.
TÜİK açıkladı: İşsizlik oranı yüzde 8,1’e yükseldi
Eurostat'ın 8 Mart Dünya Kadınlar Günü öncesinde paylaştığı "Çalışma Hayatında Kadınlar" başlıklı raporu, AB işgücü piyasasındaki cinsiyet uçurumunun boyutlarını ortaya koydu. 20-64 yaş aralığındaki nüfusu kapsayan verilere göre, AB'de kadın ve erkek istihdam oranları arasındaki fark (cinsiyet istihdam açığı) 2024 yılında 10 yüzde puan olarak ölçüldü.
Avrupa'da kadınların istihdama katılım oranı yüzde 70,8 seviyesindeyken, Türkiye'de bu tablonun çok daha vahim olduğu görülüyor. Yurt içindeki son araştırmalara göre Türkiye'de kadın istihdam oranı yüzde 42 bandında seyrediyor. AB'de kadın ve erkek istihdamı arasındaki fark sadece 10 puan iken, Türkiye'de kadınların ev işleri ve bakım yükümlülükleri (yaklaşık 9 milyon kadın) nedeniyle işgücünün tamamen dışında kalması, Türkiye ile Avrupa arasındaki uçurumun büyüklüğünü çarpıcı bir şekilde gözler önüne seriyor.
AVRUPA'DA YARI ZAMANLI ÇALIŞMADA KADINLARIN YÜKÜ AĞIRLAŞIYOR
Raporda Avrupa için sadece istihdam oranları değil, istihdamın kalitesi ve şekli de incelendi. Veriler, Avrupa'da da kadınların işgücü piyasasında dezavantajlı konumda olmaya devam ettiğini gösteriyor:
- Yarı Zamanlı (Part-time) Çalışma: AB'de kadın istihdamında yarı zamanlı çalışanların oranı yüzde 27,8'e ulaşırken, bu oran erkeklerde sadece yüzde 7,7 seviyesinde.
- Geçici Sözleşmeler: Kadın çalışanların yüzde 11,3'ü geçici sözleşmelerle çalışırken, erkeklerde bu oran yüzde 8,9.
- Eksik İstihdam (Underemployment): Çalışıyor olmasına rağmen tam zamanlı çalışamayan ve yeterli iş hacmine ulaşamayan kadınların oranı yüzde 3,6 iken, erkeklerde bu oran yüzde 1,6'da kalıyor.
EN KÖTÜ TABLO İTALYA VE YUNANİSTAN'DA, LİDER FİNLANDİYA
AB ülkeleri bazında bakıldığında, kadın ile erkek istihdam oranları arasındaki farkın en derin olduğu ülke 19,4 puan ile İtalya oldu. İtalya'yı 18,8 puan ile Yunanistan ve 18,1 puan ile Romanya izledi.
Öte yandan, cinsiyetler arası istihdam farkının neredeyse tamamen kapandığı Kuzey ve Baltık ülkeleri ise tabloya olumlu yansıdı. Uçurumun en düşük olduğu ülke sadece 0,7 puanlık farkla Finlandiya olurken, onu Litvanya (1,4 puan) ve Estonya (1,7 puan) takip etti.
10 YILLIK SEYİR: 22 ÜLKEDE İYİLEŞME, 4 ÜLKEDE KÖTÜLEŞME
Eurostat'ın 2014 ile 2024 yılları arasını kapsayan 10 yıllık analizine göre, AB genelinde cinsiyet istihdam uçurumu 1,1 puan azaldı. Bu olumlu eğilim 22 AB ülkesinde gözlemlenirken, en büyük sıçramayı uçurumu 13,2 puan daraltan Malta yaptı. Malta'yı Lüksemburg (-7,4 puan) ve Çekya (-4,9 puan) izledi.
Ancak her ülkede durum iyileşmedi. Yunanistan'da 18,8 puanlık fark son 10 yılda hiç değişmezken; Kıbrıs (+2,3 puan), Bulgaristan (+1,4 puan), Romanya (+0,6 puan) ve İtalya'da (+0,5 puan) kadın ve erkek istihdamı arasındaki fark geçtiğimiz 10 yıl içinde daha da açıldı.
