Ticaret Bakanlığı, ihracat yapan firma yetkililerine tanınan hususi damgalı (yeşil) pasaport süreçlerini dijitalleştirerek tek bir çatı altında topladı. Yapılan yeni düzenlemeyle birlikte süreçleri hızlandırmak ve tek bir merkezden yürütmek amacıyla Destek Yönetim Sistemi (DYS) resmen devreye alındı.
Bakanlığın son 10 yılda hayata geçirdiği en kritik dijital dönüşüm hamlelerinden biri olarak öne çıkan DYS ile birlikte, daha önce başvurularda kullanılan "Hususi Pasaport Takip Modülü" tamamen kullanım dışı kaldı. Bundan böyle ihracatçıların pasaport işlemleri yalnızca DYS üzerinden gerçekleştirilecek.
BAŞVURULAR NASIL YAPILACAK?
BirGün'de yer alan habere göre; yeni dönemde sistemden yararlanmak isteyen ihracatçıların, kayıtlı oldukları ve bünyesinde işlem yürüttükleri ihracatçı birliğine müracaat etmeleri yeterli olacak. Herhangi bir ihracatçı birliğine üye olmayan yararlanıcılar ise diledikleri ihracatçı birlikleri genel sekreterliğine başvuru yapabilecek.
İHRACAT HACMİNE GÖRE PASAPORT KONTENJANI
Yeşil pasaport kontenjanları, firmaların son 3 takvim yılındaki yıllık ortalama ihracat rakamları esas alınarak belirleniyor. İhracat tutarı arttıkça firmanın elde ettiği pasaport hakkı da kademeli olarak yükseliyor:
500 bin – 10 milyon dolar arası: 1 pasaport
10 – 25 milyon dolar arası: 2 pasaport
25 – 50 milyon dolar arası: 3 pasaport
50 – 100 milyon dolar arası: 4 pasaport
100 milyon dolar ve üzeri: 5 pasaport
Söz konusu haktan ihracatçı firmaların sahipleri, ortakları ve çalışanları faydalanabiliyor. Firmanın sahip veya ortağının bir tüzel kişilik olması durumunda ise bu tüzel kişiliğin sahipleri, ortakları veya çalışanları da hususi damgalı pasaport imkânından yararlanabiliyor.
BAŞVURU ŞARTLARI VE KAPSAM DIŞI DURUMLAR
Pasaport müracaatları yalnızca kanuni veya iş merkezi Türkiye'de bulunan firmaların yetkilileri tarafından gerçekleştirilebiliyor. Ancak sistem, belirli kriterleri karşılamayan kişileri ve durumları kapsam dışında tutuyor:
SGK VE HİSSE ŞARTI: Şirkete dışarıdan atanan müdürler veya yönetim kurulu üyeleri; pasaport hakkı kazanan şirketin e-SGK listesinde yer almıyorsa ve şirkette hisseleri bulunmuyorsa başvuru yapamıyor. Sadece huzur hakkı alıyor olmak pasaport hakkı için yeterli sayılmıyor.
MALİ DURUM KISITLAMALARI: İflas veya tasfiye sürecindeki firmalar, geçici veya kesin konkordato mühleti içinde bulunan işletmeler ve tam bölünme gerçekleştirmiş şirketler ihracatçılara tanınan yeşil pasaport hakkından yararlanamıyor.
AİLE BİREYLERİNİN DURUMU: Devlet memurlarına tanınan yeşil pasaport hakkından farklı olarak, ihracatçılara verilen hususi pasaportlarda başvuru sahibinin eş ve çocuklarına doğrudan yararlanma hakkı tanınmıyor. Eş ve çocukların yeşil pasaport alabilmesi için —şirketin kontenjanı bulunması kaydıyla— firmanın çalışanı veya ortağı olmaları şartı aranıyor.
