Back To Top
Hem hal hem de perakende yasası

Hem hal hem de perakende yasası

 - Son Güncelleme: 27.02.2019 Çarşamba 09:28
- A +

Geçen yılın Temmuz ayında tarım ve gıda üzerine peş peşe 5 yazı kaleme almıştım. Bakın orada nasıl tespitlerde bulunmuştuk:

04/07/2018

“ Raflarda yaşanan fiyat artışı çiftçinin gelirini artırmıyor. Bir tarafta gıda fiyatları aşırı artıyor, ama diğer tarafta çiftçi giderek fakirleşiyor. Ortada tam bir paradoks durum var. Sanırım gıda sektöründe fiyat dengesi açısından asıl önemli çözüm burada aranmalıdır.

Raflarda yaşanan fiyat artışının çiftçiye aktarımı bir şekilde sağlanarak denge kurulabilir. İthalat yoluna başvurulması, olsa olsa çiftçinin bir kez daha cezalandırılmasından başka bir şey olmayabilir.”

05/07/2018

“ Son 9 yıllık süre zarfında  gıda fiyatları genel fiyatlardan yüzde 18,8 ve sebze fiyatları da genel fiyatlardan yüzde 46,8 daha fazla artıyor. Not: Sebze fiyatları gıda fiyatlarının bir alt kolu olduğundan, gıda fiyatlarındaki artışın da ana sebebi buradan geliyor.

06/07/2018

“ Mayıs ayında domatesin tarladaki fiyatı 1,34 lira olarak görülüyor (TÜİK-Tarım ÜFE). Yine aynı ayda domatesin ortalama raf fiyatı 2,75 lira olarak görülüyor (TÜİK-TÜFE)

Tarla fiyatının iki katına çıkan bir raf fiyatı var.

Bugün İstanbul’da bir çok markette bazı domates çeşitlerinin kg satış fiyatı 5,0-6,0 lirayı bile geçiyor.

Sorun üreticide mi? Hayır.

Hatta eminim bir çok çiftçi, raf fiyatının yarısından aynı ürünü satmak için can atıyordur. Ama neden bu ürünler çiftçinin tarlasında para etmiyor?

Çiftçi para kazanamıyor.

Sanırım bugün gıda fiyatlarını çok kısa sürede çözecek en acil yol şu olabilir: Çiftçi ile tüketici arasında yeni bir aracılık yapılanmasının düzenlenmesi. Yeni bir ürün toplayıcı ve dağıtıcılık sistemi de diyebiliriz.”

10/07/2018

Tarımda, gıdada fiyat artışında sorunun üretimde olmadığını, sorunun çiftçide olmadığını bütün veriler haykırıyor. Ama maalesef verileri analiz ederek, sorunun kaynağına inmeyi akıl edemiyoruz.”

***

Yukarıda yazdığım görüşlere paralel defalarca daha yazılar kaleme aldım. Alternatif pazarlama kanalları vasıtası ile nefes alma dönemi oluşturulabileceğini, bu esnada da ana yasaların değiştirilmesi gerektiğini ifade ettim.

Hatta soğan depoları basılırken, sorunun burada olmadığını da defalarca izaha çalıştım.

Ve nihayet dün...

Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli AA’ya açıklamalarda bulundu. Bakanın açıklamalarındaki satır başları şöyle:

1- Tanzim satış uzun sürmeyecek

2-Bu esnada hemen yeni hal ve yeni perakende yasası devreye alınacak

3-Kooperatifler yeni dönemde aktif hale getirilecek.

4- Kooperatifler ve belediyeler vasıtası ile bir çeşit üreticiden tüketiciye doğrudan satış alanları oluşacak

5-Tarımda planlı ekim başlayacak

Bu açıklamaları dinlediğimde gıda sorununda ana problemlerin  anlaşılmış olduğunu görüyoruz. Bakan’ın dediği gibi “tüm sorunlar elbette bitmeyecek”.

Ama temel noktada önemli adımlar atılmaya başlanıyor. En azından sorunun doğru teşhis edilmesi de çok önemli. Doğru teşhis tedavinin yarısıdır.

Elbette detay notasında başka adımlarda olabilir ama gıdada ana sorunun çiftçide olmadığını, sistemsel bir bütün olarak sorunların çözümü gerektiği en yetkili ağızdan dile getirilmiştir.

Uzun süredir bu genişlikte bir sorun tespiti duymak çok önemli. Şimdiden hayırlı olsun ve merakla bekliyoruz diyelim.

***

Açıklama: Önceki gün yazdığım “esrarengiz nüfus artışı” yazısında tablolarda kaydırma yaptığımı okuyucularımızın uyarısı ile gördüm. Okuyucularımızdan özür diler, uyaran herkese teşekkür ederim.

 

Diğer Yazıları

Yorumlar

Yorumlar 600 Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Karar Yayıncılık A.Ş ve yazar, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Yorumların 600 karakteri (boşluklu) aşmaması gerekmektedir.
KARAR OKURU 28 Şubat 2019 22:33
Seçimden sonra kazık hazır gerçi kimileri için fark etmiyor bunlar kazık yapinca oh diyorlar. Her şey yalan üzerine kurulmuş bu ulkede
her sey formul degil 28 Şubat 2019 19:58
boyle guzel guzel anlatiyorsunda. dolar niye dusuyor. su nerden geldigi belli olmayan paradan da bahseder misin?
KARAR OKURU 28 Şubat 2019 18:08
Ibrahim Bey,gida fiyatlari dediniz aklima bir tv kanalindaki yemek yarismasi geliverdi. Kaynanali, gelinli yemek yarismasinda 10bin Tl kazanmak icin yarismacilar birbirine not veriyorlar. Haksiz puanlar girla gidiyor. Tipki is yerlerinde uygulanmak istenen 360 derece performans degerlendirme sistemi gibi, tipki kamuya girmek icin yapilan mulakat sinavlari gibi haksiz bir degerlendirme sistemi olan yarisma.
Baran 27 Şubat 2019 23:53
Sorun üretimde sorun sistemin son halkası olan satış noktaların basıl olabilir . Ürünler piyasada arz ve talep dengesine göre fiyatlanır. Bu piyasanı yaklaşık % 50 market zincirlerin elinde ve bu market zincirleri ürünü aracısız alıyor. İşi bilmeyen sorunu nerede olduğu bilmiyorum. Daha geçen gün Almanya’nın çiftçi sayısı Türkiye’den daha fazla olduğu açıklanmadı mı? Soğanın fiyatı tanzime rağmen ( devletin 2 tl satmak zorunda bıraktığı 5 büyük market hariç ) düştü mü ? Eğer ürün depolarda dolu olsaydı bu gün ellerindeki ür
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 22:41
senin yazıyı trollspor idmanyurdu okumamış daha İbrahim bey, akif beki/ elif çakır yazıları vişne şurubu gibi bi bak istersen hacı.
EL ALMAZ 27 Şubat 2019 21:41
Ben bu 4.5 milyon suriyelinin Turkiye tarafindan kabul edilmesi olayini King Papaz almaz Rifki oyununa benzetiyorum.Masada dunya devletleri ve Turkiye.Rifkiyi bize yedirdiler ve eksi 35 milyar dolar.Nerede diplomatik basari?Nerede diplomatlar ve Yurtdisinda 8000 dolar alan su bu bakanlik musavirleri?Hic mi Japonya'yi, Hindistani,Malezyayi,Çini ikna edememisler diplomatlar ve musavirler, biraz suriyeli de siz alin diye?
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 17:28
kaçak, taklit ve sahte ürün piyasası nedeniyle Türkiye'nin 7,2 milyar dolar vergi kaybına uğruyor.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 14:09
sayın yazar yazılarınız için teşekkür ederim maydonoz 2.5 tl markette pırasa 7tl ardık nasıl geçineceğim şaşırdım
musto 27 Şubat 2019 13:56
Sn yazar ekonomi bakanımız iki, buçuk milyon, insana 2019 da iş sağlayacağız 1038 ilve ilçemiz var her birine birer tanzim satış bunları doyurmak içinde 20 dekarlık, seralar kuracak topluyorum yüz, bin insana, iş imkanı çıkmıyor fabrika vb kurma alışkanlıkları olmadığına göre sizce bu istihdamı nasıl sağlayacak.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 19:24
14
Sayın musto! dinlediğinizi değerlendiremezseniz böyle hesaplara girersiniz. oysa düşünsenize 17 yılda işsiz sayısını 4 milyona çıkarmış olanlar, "bize oy verin bunu 8 milyona çıkaralım" demek istiyor. niye böyle bir yığın hesap yaptınız. bilmiyor musunuz? Bunlar çok güvenilir insanlar. Söylediklerinin tam tersinin olacağına yeminle inanırım ben. siz de inanın.
musto 27 Şubat 2019 11:49
Adamlar o kadar betona para gömdüler yüz binlerce konut ellerinde kaldı çözüm bulmak için kredi faizlerini kdv indirmek seçim olmasa umurlarında değildi.Halk açız diye isyan etmese serbest piyasa kuralları deyip geçerlerdi.
Abdullah hasan 27 Şubat 2019 11:11
Fiyat istikrarı, gıdanın güvenirliği ve üreticiden tüketiciye aşırı fiyat artışını engel olmak için öncelikle her aşamanın açık, anlaşılır ve şeffaf şekilde masraf çetelesi çıkarılıp bunu vatandaş duyarlı bir şekil de takipçisi olacak. Hiç kimse kontrolden kaçmayacak ve de hiç kimse kontrolden muaf olmayacak. Güven Kontrole mani değildir sözü İLKEMİZ olacak.
Recep Gur 27 Şubat 2019 10:56
Sonrada damat çıkmış gelecek yıl ekonomide "devrim" yapacağız.Binali bey yarım milyon işsizimize iş kapısı..diye hayal satıyorlar, olur mu böyle Ibrahim bey?Işsizim ben ve aramaktan yoruldum artık.E yap o zaman diyor insan,hadi yap,neden bu gün değilde seneye yapıyorsun,yapabiliyorsun madem şimdi yap o vakit?Seçim var çünkü ucunda koltuk var.17 sene oldu hala yapacağım-edeceğim demek de neyin nesi arkadaş?Dalga mı geçiyorsunuz yok bizi adam yerine mi koymuyorsunuz?Cidden pes artık!!!
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 16:51
10
İki gün önce Gümüş işletmesi kapanmış, 950 kişi işsiz kalmış, bugün de Trabzonda fındık fabrikası kapanmış. İşyerleri habire kapanırken nereye işçi alacaklar?
MALİYET HESABI 27 Şubat 2019 10:31
eyt nin yıllık maliyeti 25 milyar DOLAR olur, bunun için yıllık maliyeti 5 milyar dolar olan ve o da yeme içme barınma vb en temel ihtiyaçları karşılanan insanları örnek getirmek saçma .
KaRaR oKURu 27 Şubat 2019 12:05
14
25 Milyar dolar mı? Küçük at da civcivler de yesin...
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 12:37
34
Eyt primlerini fazlası ile ödedi ne maliyeti hesabını yapıyorsun.haksız birşey falan istemiyor o zaman herkesin ödediği primlerini toplu olarak iade etsinler bu işte böyle bitsin.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 12:44
42
Gerçek şu:Ben 91 yılında işe gireceğim 15 yaşından itibaren SSK lı olarak o çocuk yaşta prim ödeyerek 50 li yaşlarda emeklilik hayali kurarak çalışacağım siyasi birileri benim primlerimi bana sormadan 5 milyon sığınmacıya yedirecek ben emekli olmak istediğimde yaşın genç diyecek suçlu ben miyim siyasiler mi.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 19:11
9
12:44 senin primini yedirdigini nerden cikardin belkide dusurdukleri faiz sebebiyle devlette kalan paradan odemislerdir.
teşekkürler 27 Şubat 2019 10:25
ASELSAN'dan 2018'de 2,3 milyar lira net kar
Karar okuru 27 Şubat 2019 13:41
8
Apple Inc. 2018 de 80-90 milyar dolar (TL değil) kar açıklamış o da bir başarı tabiki. Yalnız iki miyar dolar ile (yaklaşık 10 küsur milyar TL). Gene içereeyiz anlaşılan
harun 27 Şubat 2019 16:07
9
Aselsanın kar ettiği yok ama bu zarardan kardır, 'savunma sanayi mecbur alacağız' dan sonra zarar azaltmasıdır
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 18:58
27
şışşt aman duyarlarda Katar'lılara satarlar.(pardon işletmeyi kiraya verirler sonra)
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 19:08
0
Aselsanin siparis listeleri dolu.kiskanin.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 23:19
16
Aselsanin ne olduğunu bilmiyoki saniyor reis kurdu aselsani. aselsani bir kaç türk işiadamı tarafından ingilizlerin kıbrısta bize telsiz sinyali bermemesi sonucu kurulduğunu bilmez .
dede 27 Şubat 2019 10:08
ekonomi güven endeksi şubatta arttı
ALLA ALLA 27 Şubat 2019 15:07
1
-10 BEĞENİLER HAYIRDIR ÜZÜLDÜNÜZ MÜ ? GÜVEN ENDEKSİ ARTINCA ?
Alma Mater 27 Şubat 2019 09:46
Dolar arttigi icin tasima ve uretim maliyetleri artti tamam dogrudur, kiralari da artmistir ama marketlerdeki stok devir hizi ferrari gibi , gida mecburi tuketim mecburen aliyor insanlar. Bir de isin vergi boyutu var. Marketler icin ne kadar fazla maliyet o kadar az vergi. Ne kadar fazla bozulan mal o kadar az vergi. Maliyetleri ve fireleri cok gosteren marketcilerin muhasebecilerinin lisanslari iptal edilsin. Neyse artik Rusyaya gidip gelen domates belki domatesi ucuzlatir.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 19:30
3
alma mater! ben konuyla ilgili google küçük bir araştırma yaptığımda 2010 yıllarında da benzer şikayetler varmış. yani, zaman zaman, bazı ürünlerde aşırı artış olmuş, fakat o günkü beyanatlara göre, aslında böyle bir artış için sebep yokmuş. Siz de araştırabilirsiniz. ya sebebi var bilinmiyor ya da biliniyordu ancak önlem alınamayacak konular içeriyordu. bir diğer neden de, sebebi biliniyordu ancak hükümet durumu düzeltmek için ithalat harici başka bir çözüm düşünebilecek kapasitede değildi. tıpkı bugün o kapasitelerinin olmadığını kanıt
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 22:55
0
Alma Mater! Google a bi gir ve "marketler fire" yaz, en az 4 5 tane 2017 2016 2018de market deposunda yangin ciktigi haberinin videosu var.
Karar okuru 27 Şubat 2019 09:15
Trump'in damadi Turkiye'ye tam secim oncesi niye geliyor? Durum disaridan para, taktik, imaj, teknolojik destek pompalanmasini gerektirecek kadar kotu mu? Gozleri derin dondurucu gibi bakan bu kipali damat neden geliyor?
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 07:43
Zi̇raat, Gıda mühendis odaları nerede; sadece toplum çıkarına politikalar gündeme getirdikleri için iktidar tarafından adam yerine konulmuyor, hatta terörist ilan ediliyorlar. AKP artık gıda tedariki, ve güvenliğini tehdit eder hale geldi.... halk kendi elleriyle haklarına sahip çıkmalıdır
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 07:41
Yeni hal yasasında hal işletme görevinin özel şirketlere devri sözkonusu. Ürünlerin satış cirosundan, paketlemesinden, kirası , lojistiği vb Hal leri devralan şirketlerin kar sağlayacağız söyleniyor. Bu soygun değilde nedir, kapitalist paracı rantçı zihniyet doymak bilmiyor..,,,
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 06:40
Kızlı erkekli tanzim satışında domates soğan sırasına giriyorlar.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 08:55
13
Millet dalga gecenlere ve firsatcilara yapistircak cevabi.
KaRaR oKURu 27 Şubat 2019 11:59
2
Amcalara teyzelere kızlı erkekli denmez ki. Ayıp kaçmış. Eleştiri yaparken hakkaniyetli olalım lütfen.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 19:32
65
bence hoş bir espri olmuş. aynı okulda okuyunca kızlı erkekli diye hakaret edilen insanları aynı sıraya sokarken nedense farklı cinslerin birarada olmaları gözardı edilmiş. bu ayıp espri yapan arkadaşın değil, islamcıların, özellikle de akplilerin ayıbı.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 06:35
17 yıl sonunda birtane fabrika açmadan onlarca kurulu fabrikayı satan bir yönetimin domates tezgahındaki becerisi bu kadar.
biraz düşünür insan 27 Şubat 2019 10:09
16
1 tane fabrika açmayan ! yönetim nasıl türkiye tarihinin defalarca üst üste üretim istihdam ihracat rekorlarının sahibi acaba.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 13:46
7
vatandaş biraz düşünmüş bu nedenle millete akıl veriyor. 500 milyar dolar borcu, batan şirketleri, evine ekmek götüremeyenleri düşünce ile bulamamış. bir de gözü ile baksaydı. Umarım gözü beyninden daha zekidir.
KARAR OKURU 28 Şubat 2019 23:04
3
Bizim bir komşu var, ilk yil kredi çekti TV aldı, sonraki yıl kredi çekti araba aldı. Sonra üç yıl sonrada kredi ile ev aldı, ve dışarıdan bakanlar ne çalışkan bir adam maşallah her şeyi var, çalışıyor büyüyor zannediyor. Ama aynı zamanda bu lükse sahip kişinin şu an kredisini ödeyecek durumu yok ve sağdan soldan borç al ver yaparak borcunu çevirmeye çalışıyor. Anlıyacağınız dışı seni içi beni yakar durumu. Komşu=Türkiye
Vatandas 27 Şubat 2019 05:06
Evet, durum tespiti sizin gibi konuyu arastirip dogruyu söylemekten cekinmeyen egitimli insanlar sayesinde yapilabilmistir fakat cezayi hak ettiler. Oyum Saadete( Ruyamda görsem inanamazdim).
Ramazan Görgülü 27 Şubat 2019 04:58
Bence bu sorunlara tek çözüm mevcut iktidar ve artıklarının yekpare değişmesi kibir abidesi hepside analiz tembeli bir sorun ayyuka çıkınca çözüm üreten anca herşeyi oy devşirmeye panelvan yapan sorunların merkezi, düşünsenize ekonomi bakanı çıkıp rahatlıkla 2,5 milyon kişiye iş verilecek bu yıl içerisinde diyor eee hadi bakalım...
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 19:33
30
en doğru yorum sizin yorumunuz. bunlar değişmeden hiçbirşey düzelmez.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 04:02
Köylerde Adam kalmadı.Şehirde sebze ekerler artık.Planlı Tarımı ve yerli tohumculuğu öldüren bunlar.Rusya 60 bin ton domatesi geri iade etmiş. Tanzim satış belediyeye yük getirdi. Yeni bir numara keşfetsinler.. Reis Saray bahçesinde ektirdiği mübarek sebzelerden dağıtsın.
Harita Mühendisi 27 Şubat 2019 03:41
Yazılarınızı merakla takip ediyorum. Fiyat artışları üretim ve tüketimden kaynaklanmıyor. Hatta perakendecidende aracıdanda kaynaklanmıyor. Fiyatlar düşerse aradaki birçok insan işsiz kalacak. Asıl önemli sebep ülkeye giren çıkan döviz dengesi. Şirketler pahalı olsa dahi yerli hammaddeleri kullanırsa döviz fiyatı geriler ve Türk ürünleri ucuzlar (dolaylı yoldan) Bu şirketler ürettiklerinide ihracat yapmaya çalışırsa fiyatlar dengelenir. Fikir olarak düşünmenizi isterim. Hatta bir yazınızı alırım.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 02:18
Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli Avrupa ülkelerinden daha fazla sığır sayısına ulaştık dedi ama hangi sığır ? Sığır En fazla ülkemizde bulunuyor dedi bu açıklamayı yazmamışsınız.artık insanların aklı ile dalga geçiyorlar.
KARAR OKURU 27 Şubat 2019 13:44
33
gözü ile gördüklerini sayıp konuşmuş olabilir.
hacı 46 27 Şubat 2019 00:56
Yapılacak, edilecek, olacak cak..cuk.17 yıl geçmiş yemişsin içmişsin bırakmamışsın. Şimdi millet aç kalınca verecek oyu da azaldı. Mesele oy. Milletin selameti değil. Kandırmayın bizi. Elli defa testten geçtiniz. Yapamadınız. Biraz durum iyileşse yine kendinize yontar ve götürü işlerine devam edersiniz. Ama artık yok birader. Bu kadar yeter. 25 yıl koltuk yeter. Yüzünüz eskidi artık. Piliniz bitti. Taze yeni jenerasyona ihtiyaç var.
Anti chp 27 Şubat 2019 00:39
Biz tesekkur ederiz ne demek.
X

Her an haberdar olmak ister misin?

Aşağıdaki butona basarak tüm haberlerimizden anında haberdar olabilirsin. Tıpkı telefonunda olduğu gibi sana bildirimler göndereceğiz. Bu servisi dilediğin zaman iptal edebilirsin.

TIKLA HABERLER ANINDA ULAŞSIN